MEVSİM ETKİSİNDEN ARINDIRILMIŞ İSTİHDAM ORANI YÜZDE 48,5 OLDU

İstihdam edilenlerin sayısı 2026 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre 285 bin kişi artarak 32 milyon 463 bin kişi, istihdam oranı ise 0,4 puan artarak yüzde 48,5 oldu. Bu oran erkeklerde yüzde 66,1 iken kadınlarda yüzde 31,4 olarak gerçekleşti.

MEVSİM ETKİSİNDEN ARINDIRILMIŞ İŞGÜCÜNE KATILMA ORANI YÜZDE 52,8 OLARAK GERÇEKLEŞTİ

İşgücü, 2026 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre 293 bin kişi artarak 35 milyon 345 bin kişi, işgücüne katılma oranı ise 0,4 puan artarak yüzde 52,8 olarak gerçekleşti. İşgücüne katılma oranı erkeklerde yüzde 71,0 iken kadınlarda yüzde 35,0 oldu.

GENÇ NÜFUSTA MEVSİM ETKİSİNDEN ARINDIRILMIŞ İŞSİZLİK ORANI YÜZDE 14,8 OLDU

15-24 yaş grubunu kapsayan genç nüfusta işsizlik oranı bir önceki aya göre 0,4 puan artarak yüzde 14,8 oldu. Bu yaş grubunda işsizlik oranı; erkeklerde yüzde 11,2, kadınlarda ise yüzde 21,8 olarak tahmin edildi.

MEVSİM VE TAKVİM ETKİLERİNDEN ARINDIRILMIŞ HAFTALIK ORTALAMA FİİLİ ÇALIŞMA SÜRESİ 42,4 SAAT OLDU

İstihdam edilenlerden referans döneminde işbaşında olanların, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış haftalık ortalama fiili çalışma süresi 2026 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre 0,2 saat artarak 42,4 saat olarak gerçekleşti.

MEVSİM VE TAKVİM ETKİLERİNDEN ARINDIRILMIŞ ATIL İŞGÜCÜ ORANI YÜZDE 31,0 OLDU

Zamana bağlı eksik istihdam, potansiyel işgücü ve işsizlerden oluşan atıl işgücü oranı 2026 yılı Mayıs ayında bir önceki aya göre 0,9 puan artarak yüzde 31,0 oldu. Zamana bağlı eksik istihdam ve işsizlerin bütünleşik oranı yüzde 20,2 iken işsiz ve potansiyel işgücünün bütünleşik oranı yüzde 20,5 olarak tahmin edildi. >>>AA

Mikro ihracat, ağırlığı 600 kilogramı ve fatura değeri 30 bin avroyu geçmeyen yurt dışı satışlarının, geleneksel gümrük prosedürlerine takılmadan Elektronik Ticaret Gümrük Beyannamesi (ETGB) ile hızlı ve düşük maliyetle yapılması olarak uygulanıyor.

Bu kapsamda 2015 yılında 257 milyon dolar olan mikro ihracat değeri, 2025 sonu itibarıyla 2,25 milyar dolara ulaştı. Söz konusu dönemde en dikkati çeken büyüme Romanya pazarında gerçekleşti.

2024 yılında 5,1 milyon paket olan Romanya yönlü mikro ihracat trafiği, 2025 yılında yüzde 188 artışla 14,7 milyon adede yükseldi. Romanya’ya yapılan ihracatın finansal değeri ise yüzde 117’lik artışla 233,8 milyon dolara ulaştı.

Bu performansla Romanya, Azerbaycan ve Suudi Arabistan gibi geleneksel büyük pazarları geride bırakarak Türkiye’nin e-ihracattaki en stratejik merkezlerinden biri haline geldi.

KOMŞULARLA MİKRO İHRACAT TRAFİĞİ

Yunanistan ve Bulgaristan gibi komşu ülkeler de performanslarıyla öne çıktı.

Yunanistan’a 2024’te gönderilen paket sayısı 301 bin iken 2025’te yüzde 1075 artışla 3,5 milyona yükseldi. Yunanistan’a yönelik mikro ihracatın finansal değeri yüzde 453 artarak 12,2 milyon dolardan 67,5 milyon dolara çıktı.

Benzer bir yükseliş Bulgaristan hattında da görüldü. Söz konusu ülkede 2024’te yalnızca 19 bin olan paket sayısı, 2025’in sonunda 1,6 milyona dayandı. Bulgaristan’a yapılan ihracatın değeri ise yaklaşık 5 kat artarak 33,7 milyon dolar olarak kayıtlara geçti.

ABD LİDERLİĞİNİ KORUDU

ABD, Türkiye’nin mikro ihracatında 2024’teki liderliğini 2025’te de sürdürdü. Ancak ABD’nin gümrük muafiyet sınırlarına getirdiği kısıtlamalar tutarlara olumsuz yansıdı.

ABD’ye gönderilen paket sayısı geçen yıl 2024’e göre 4,1 milyona yükselse de ihracatın toplam tutarı 539 milyon dolardan 487 milyon dolara geriledi ve böylece yüzde 10’luk daralma yaşadı.

Türkiye’nin mikro ihracatta ana rotalarından biri olan Suudi Arabistan’a yönelik ihracatın değeri yüzde 61 azalarak 492 milyon dolardan 192 milyon dolara geriledi.

HAVA YOLUNDAN KARA YOLUNA GEÇİŞ İVMELENDİ

Maliyet yönetimi, e-ihracatta taşıma modellerinde de değişikliğe sebep oldu. 2024 yılında mikro ihracatın yüzde 88’ini sırtlayan hava yolu taşımacılığı, 2025’te yüzde 62’ye geriledi.

Bu dönemde kara yolu taşımacılığı (TIR-Kamyon), paket sayısındaki payını yüzde 11’den yüzde 37’e çıkararak hava yoluna en güçlü alternatif oldu.

Kara yolu üzerinden yapılan ihracatın değeri bir yılda 158 milyon dolardan 366 milyon dolara yükselerek e-ihracatın yeni “operasyonel motoru” haline geldi. >>>AA

Bu kapsamda Bakanlığa bağlı kredi ve kefalet kooperatiflerinin kefaletiyle yürütülen hazine destekli kredi uygulamalarıyla esnaf ve sanatkarların işletme sermayelerinin güçlendirilmesi, faaliyetlerinin sürdürülebilirliğinin desteklenmesi ve ekonomik hayata katkılarının artırılmasının hedeflendiği vurgulanan açıklamada, şu bilgi verildi: “Ticaret Bakanlığına bağlı kredi ve kefalet kooperatiflerince yürütülen hazine destekli finansman uygulaması aracılığıyla esnaf ve sanatkarlarımıza sağlanan hazine destekli kredilerin tutarı 2003- 31 Mayıs 2026 döneminde 803 milyar liraya ulaştı. Esnaf ve sanatkarlarımız, 23 yılı aşkın süreçte 4 milyon 681 bin 831 kredi kullandırımıyla hazine destekli finansmandan yararlandı. Esnaf ve sanatkarlarımıza 2026’nın ilk 5 aylık döneminde de 83 bin 420 kredi kullandırımı kapsamında 63,1 milyar lira hazine destekli finansman sağlandı.”

2025’te 175,8 milyar lira hazine destekli finansman imkanı

Açıklamada, 23 yılı aşkın süreçte esnaf ve sanatkarlara 4 milyon 681 bin 831 kredi kullandırımı yapıldığı ifade edildi.

Son yıllarda sağlanan finansman desteklerinin detayları paylaşılan açıklamada, “2023’te 441 bin 151 kredi kullandırımı kapsamında 164 milyar lira, 2024’te 232 bin 192 kredi kullandırımıyla 114,8 milyar lira, 2025’te 257 bin 709 kredi kullandırımı sonucu 175,8 milyar lira hazine destekli finansman sağlanmıştır.” değerlendirmesinde bulunuldu.

Açıklamada, esnaf ve sanatkarların üretimin, ticaretin, istihdamın ve sosyal hayatın temel unsurlarından biri olmayı sürdürdüğüne dikkati çekilerek, Bakanlığın öncelikli hedefleri arasında, esnaf ve sanatkarların güçlendirilmesinin, rekabet kabiliyetlerinin artırılmasının ve finansman imkanlarının geliştirilmesinin olduğu vurgulandı.

Bakanlığın, Türkiye Yüzyılı vizyonu doğrultusunda, esnaf ve sanatkarların finansmana ulaşmasını kolaylaştırmaya, kredi maliyetlerini hafifletmeye, yeni yatırım ve büyüme imkanlarını desteklemeye devam edeceği belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

“Güçlü esnaf, güçlü ticaret, güçlü ticaret ise güçlü Türkiye demektir. Bu anlayışla daha rekabetçi, daha sürdürülebilir ve daha kapsayıcı bir ticaret ekosistemini hep birlikte inşa etmeyi sürdüreceğiz.” >>>AA

Bunun ardından ABD Başkanı Donald Trump, İsrail ve Hizbullah ile görüşerek tarafların “birbirlerine saldırmama” konusunda “mutabık kaldıklarını” belirtti. Trump, İran’ın ABD ile müzakereleri askıya aldığı yönündeki açıklamasına karşın bu ülke ile “müzakerelerin hızlı bir tempoda” devam ettiğini ifade etti.

ABD ile İran arasında barışa ilişkin kayda değer bir ilerleme kaydedilememesiyle küresel piyasalarda risk algısı devam ediyor. Yapay zeka hisseleri öncülüğündeki ralli borsaları rekor seviyelere taşırken, Orta Doğu’daki çatışmaların tırmanması piyasalarda dalgalanmalara sebep oluyor.

Yatırımcıların ABD-İran arasında anlaşma olacağına dair umutları devam ederken, Hürmüz Boğazı’ndaki mevcut koşullardan dolayı enerji fiyatları enflasyon ve faiz oranlarının kısa vadeli görünümünün temel belirleyicisi olarak gündemde kalmaya devam ediyor.

Orta Doğu’daki duruma ilişkin gelen çelişkili açıklamaların barış anlaşması olasılığını gölgelemesiyle dün yüzde 3,8 artarak 95 dolara yaklaşan Brent petrolün varil fiyatı devam eden kırılgan ortama karşın anlaşma umutlarının devam etmesiyle bugün yüzde 1,3 düşüşle 93,7 dolarda seyrediyor.

ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi 2 baz puan azalışla yüzde 4,44’te, dolar endeksi yüzde 0,1 azalışla 99,2 seviyesinde seyrediyor. Tahvil faizleri ve dolar endeksindeki gerilemeden destek bulan altının onsu ise yüzde 0,7 artışla 4 bin 517 dolardan işlem görüyor.

NEW YORK BORSASINDA REKOR SEVİYELER GÖRÜLDÜ

New York borsasında ABD ve İran arasında müzakerelerin devam ettiğine dair haber akışı ve teknoloji şirketlerindeki rallinin etkisiyle dün pozitif bir seyir izlendi.

Nvidia’nın Microsoft ile iş birliği içinde geliştirdiği ve gelişmiş yapay zeka uygulamalarını doğrudan bilgisayarlarda çalıştırabilen yeni nesil RTX Spark çipini tanıtması piyasalardaki yapay zeka kaynaklı iyimserliği destekledi.

Şirketin yapay zekaya yönelik yeni ürününü duyurmasının ardından hisseleri yüzde 6,3 değer kazandı.

ABD’de Tedarik Yönetim Enstitüsü’nün (ISM) imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), mayısta 54’e çıkarak Mayıs 2022’den bu yana en yüksek seviyesini kaydetmesi de New York borsasındaki yükselişlerde etkili oldu. Ancak bu yükselişin İran’la savaş nedeniyle yaşanan tedarik sıkıntıları ve artan fiyatlar karşısında işletmelerin siparişlerini öne çekmesinden kaynaklandığı düşünülüyor.

Diğer taraftan Amerikan teknoloji şirketi Alphabet, yapay zeka altyapısına yönelik yatırımlarını finanse etmek amacıyla toplam 80 milyar dolarlık hisse senedi ihracı planladığını açıkladı.

Bu gelişmelerle, Dow Jones endeksi, yüzde 0,09, S&P 500 endeksi yüzde 0,26 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,42 değer kazandı. Dow Jones endeksi 51.161,10 puanla, S&P 500 endeksi 7.617,66 puanla, Nasdaq endeksi 27.190,21 puanla rekor seviyeyi gördü. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne negatif başladı.

AVRUPA BORSALARI NEGATİF SEYRETTİ

Avrupa borsaları, ABD-İran anlaşması ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması konusundaki belirsizliklerle dün negatif seyretti.

Makroekonomik verilere göre, Almanya’da mayıs imalat sanayi PMI 50,1, Avro Bölgesi’nde imalat sanayi PMI 51,6 ile beklentilerin üzerinde gerçekleşti.

Avro Bölgesi’nde mevsim etkisinden arındırılmış işsizlik oranı, nisan ayında 6,3’te sabit kaldı.

İngiltere’de de imalat sanayi Satın Alma Yöneticileri Endeksi PMI 53,9 puanla son 4 yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Söz konusu verideki yükselişte şirketlerin, Orta Doğu’daki savaş nedeniyle beklenen fiyat artışlarını ve tedarik zinciri aksaklıklarını hafifletmek amacıyla alımlarını öne çekmeleri etkili oldu.

Diğer taraftan Avrupa Merkez Bankasının (ECB) haziran ayında olmasa bile temmuz ayı toplantısında şahin bir tutum sergilemesi bekleniyor.

Savunma sektörü genelinde yayılan satış dalgasıyla birlikte tank şanzımanı üreticisi Renk’in hisseleri yüzde 8 azalırken, Almanya’nın önde gelen savunma şirketi Rheinmetall ise günü yüzde 6’nın üzerinde kayıpla tamamladı.

Bu gelişmelerle, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,40, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,52, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,68 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,45 değer kaybetti. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne karışık seyirle başladı.

ASYA BORSALARI KARIŞIK SEYREDİYOR

Söz konusu gelişmelerle Asya borsalarında karışık bir seyir izleniyor.

Güney Kore’de mayıs ayına ilişkin enflasyonun yıllık bazda yüzde 2,6’dan yüzde 3,1’e çıkarak beklentilerin üzerinde gerçekleşmesi ilerleyen aylarda Güney Kore Merkez Bankasının faiz oranlarını artıracağına dair beklentileri güçlendirdi.

Japonya’da yetkililerin döviz piyasasına gerektiğinde müdahale edebileceğine yönelik öngörülerin gücünü korumasıyla dolar/yen paritesi yatay seyirle 159,7’de seyrediyor. Bu gelişmelerle Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 1,4, Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 1 değer kaybederken, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,5 değer kazandı. Çin’de Şanghay bileşik endeksinde ise yatay bir seyir izleniyor.

TÜRKİYE EKONOMİSİ ART ARDA 23 ÇEYREKTİR BÜYÜDÜ

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,30 değer kazanarak 13.703,96 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat ise akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,32 yükseldi.

Dolar/TL kuru dünü yüzde 0,1 artışla 45,8973’ten tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 45,9315’ten işlem görüyor.

Öte yandan Türkiye ekonomisi, yılın ilk çeyreğinde yüzde 2,5 büyüme gösterdi. Böylece Türkiye ekonomisi art arda 23 çeyrektir büyüme kaydetti.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu, yurt dışında ise Avro Bölgesi’nde Tüketici Fiyat Endeksi ve ABD’de JOLTS açık iş sayısının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.800 ve 13.900 puanın direnç, 13.600 ve 13.500 seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti. >>>AA

Buna göre, GSYH 2026 yılı birinci çeyrek ilk tahmini, zincirlenmiş hacim endeksi olarak geçen yılın aynı çeyreğine göre yüzde 2,5 arttı. Böylece Türkiye ekonomisi art arda 23 çeyrektir büyüdü.

Üretim yöntemine göre cari fiyatlarla GSYH tahmini, yılın birinci çeyreğinde geçen yılın aynı çeyreğine göre yüzde 35,7 artarak 16 trilyon 999 milyar 977 milyon lira oldu. GSYH’nin birinci çeyrek değeri cari fiyatlarla ABD doları bazında 389 milyar 598 milyon olarak gerçekleşti.

GSYH’yi oluşturan faaliyetler incelendiğinde, yılın birinci çeyreğinde geçen yıla göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak bilgi ve iletişim faaliyetleri toplam katma değeri yüzde 9,5, diğer hizmet faaliyetleri yüzde 5,2, tarım sektörü yüzde 4,6, ticaret, ulaştırma, konaklama ve yiyecek hizmetleri yüzde 3,7, finans ve sigorta faaliyetleri yüzde 3,5, inşaat sektörü yüzde 3,2, gayrimenkul faaliyetleri yüzde 3, ürün üzerindeki vergiler eksi sübvansiyonlar yüzde 2, mesleki, idari ve destek hizmet faaliyetleri yüzde 1,9 ve kamu yönetimi, eğitim, insan sağlığı ve sosyal hizmet faaliyetleri yüzde 1,8 arttı. Sanayi sektörü ise yüzde 0,8 azaldı.

AA Finans Büyüme Beklenti Anketi’ne katılan ekonomistler, yılın birinci çeyreğinde Türkiye ekonomisinin yüzde 2,7 büyümesini öngörmüştü. Ekonomistlerin 2026 yılının tamamına ilişkin büyüme beklentilerinin ortalaması ise yüzde 3,3 düzeyinde olmuştu.

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi, bir önceki çeyreğe göre yüzde 0,1 yükseldi. Takvim etkisinden arındırılmış GSYH zincirlenmiş hacim endeksi, ilk çeyrekte geçen yılın aynı çeyreğine göre yüzde 2,6 artış gösterdi.

Yerleşik hane halklarının tüketim harcamaları, yılın birinci çeyreğinde geçen yılın aynı çeyreğine göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak yüzde 4,8 yükseldi. Devletin nihai tüketim harcamaları yüzde 2,1, gayrisafi sabit sermaye oluşumu da yüzde 3 artış kaydetti.

Mal ve hizmet ihracatı, yılın birinci çeyreğinde geçen yılın aynı çeyreğine göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak yüzde 12,7, mal ve hizmet ithalatı ise yüzde 2 azaldı.

İŞ GÜCÜ ÖDEMELERİNDE ARTIŞ

İş gücü ödemeleri, söz konusu dönemde yüzde 35,9, net işletme artığı/karma gelir yüzde 34,4 artış gösterdi.

İş gücü ödemelerinin cari fiyatlarla gayrisafi katma değer içerisindeki payı, geçen yılın birinci çeyreğinde yüzde 42,7 iken bu oran bu yılın aynı döneminde değişim göstermedi. Net işletme artığı/karma gelirin payı da yüzde 36,3 iken ilk çeyrekte yüzde 35,8 olarak belirlendi. >>>AA

Türkiye’nin ocak-mart dönemine ilişkin büyüme rakamları Türkiye İstatistik Kurumunca (TÜİK) açıklanacak. Türkiye ekonomisi, geçen yıl yüzde 3,6, 2025’in son çeyreğinde de yüzde 3,4 büyüme kaydetmiş, büyüme eğilimini 22’nci çeyreğe taşımıştı.

AA Finans’ın beklenti anketine katılan ekonomistler, gayri safi yurt içi hasılanın (GSYH), birinci çeyrekte yıllık bazda yüzde 2,7 artacağını tahmin ediyor.

DIŞ TİCARET RAKAMLARI

Ticaret Bakanı Ömer Bolat’ın 4 Haziran’da Ankara’da düzenleyeceği toplantıyla mayıs ayı dış ticaret verilerini açıklaması planlanıyor.

Bolat, nisan ayında ihracatın, zorlu uluslararası ekonomik, ticari, siyasi ve jeopolitik gelişmelere rağmen geçen yılın aynı ayına göre yüzde 22,3 artışla 25,4 milyar dolara yükseldiğini belirterek, “Cumhuriyet tarihimizin en yüksek ikinci aylık mal ihracatı rakamı elde edildi.” ifadesini kullanmıştı.

TÜİK, aynı gün nisan ayına ilişkin iş gücü istatistiklerini kamuoyuyla paylaşacak. Türkiye’de işsizlik oranı, martta bir önceki aya göre 0,3 puan azalarak yüzde 8,1 olmuştu. Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaş grubundaki işsiz sayısı, söz konusu dönemde 96 bin azalarak 2 milyon 873 bin kişiye gerilemişti.

Kurum, 5 Haziran’da mayıs ayına ilişkin enflasyon verilerini duyuracak. Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), nisanda aylık bazda yüzde 4,18, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) yüzde 3,17 olmuştu. Yıllık enflasyon, tüketici fiyatlarında yüzde 32,37, yurt içi üretici fiyatlarında yüzde 28,59 olarak kayıtlara geçmişti.

TÜİK, 9 Haziran’da mayıs ayı finansal yatırım araçlarının reel getiri oranlarını açıklayacak. Tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile indirgendiğinde nisanda en yüksek aylık reel getiri, yüzde 3,04 ile BIST 100 endeksinde gerçekleşmişti.

TÜİK, 10 Haziran’da ise nisan ayına ilişkin sanayi üretim endeksini açıklayacak. Endeks, martta aylık bazda yüzde 0,8, yıllık bazda yüzde 1,1 azalış gösterdi.

MAYIS AYI BÜTÇE GERÇEKLEŞMELERİ BELLİ OLACAK

TCMB, 12 Haziran’da nisan ayı ödemeler dengesi istatistiklerini kamuoyuyla paylaşacak. Türkiye’nin cari işlemler hesabı mart ayında 9 milyar 672 milyon dolar, altın ve enerji hariç cari işlemler hesabı da 3 milyar 886 milyon dolar açık vermişti.

TÜİK, 15 Haziran’da nisana ilişkin ücretli çalışan istatistikleri ile hizmet üretim ve inşaat üretim endekslerini duyuracak.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, mayıs ayına ilişkin bütçe uygulama sonuçlarını 15 Haziran’da açıklayacak. Türkiye’nin merkezi yönetim bütçe gelirleri, nisanda 1 trilyon 186 milyar 164 milyon lira, giderleri 1 trilyon 524 milyar 891 milyon lira olarak hesaplanmıştı. Bütçede nisanda 338,7 milyar lira, ocak-nisan döneminde 758,8 milyar lira açık oluşmuştu.

Mayıs ayına ilişkin tarım ürünleri üretici fiyat endeksi 16 Haziran’da açıklanacak. TÜİK aynı gün, söz konusu aya ilişkin motorlu kara taşıtları istatistiklerini de duyuracak.

TÜİK, 18 Haziran’da da mayıs ayına ilişkin konut ve iş yeri satış istatistiklerini paylaşacak. Türkiye genelinde nisanda satılan toplam konut sayısı, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 2,6 artışla 126 bin 808, iş yeri sayısı yüzde 10,2 artarak 15 bin 694 olarak hesaplanmıştı.

Kurum, 19 Haziran’da nisan ayına ilişkin tarımsal girdi fiyat endeksini, 22 Haziran’da mayıs yurt dışı üretici fiyat ve haziran tüketici güven endekslerini yayımlayacak. Tüketici güven endeksi, mayısta aylık bazda yüzde 0,3 artışla 85,8’e çıkmıştı.

TÜİK, 30 Haziran’da mayıs ayına ilişkin hizmet üretici fiyat endeksi ile dış ticaret ve işgücü istatistiklerini kamuoyuna duyuracak.

PİYASALARIN GÖZÜ FAİZ KARARINDA OLACAK

TCMB Para Politikası Kurulu toplantısı 11 Haziran’da yapılacak. Kurul, son toplantısında politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 37’de sabit tutmuştu.

Toplantının ardından yapılan açıklamada, jeopolitik gelişmeler eşliğindeki belirsizlikler neticesinde, enerji fiyatlarında yüksek seyir ve belirgin oynaklık gözlendiği belirtilerek, “Söz konusu gelişmeler ile yurt içi enerji fiyatlarının maliyet kanalı ve iktisadi faaliyet üzerinden enflasyon görünümüne etkileri yakından takip edilmektedir.” ifadesi kullanılmıştı. >>>AA

Raporda, ne eğitimde ne istihdamda (NEET) olan gençlerin durumu mercek altına alındı.

Gençlerin üretim süreçlerine kazandırılmasının sosyal gerekliliğin yanında Türkiye’nin sürdürülebilir kalkınması, üretim gücü, verimlilik kapasitesi ve rekabetçiliği açısından stratejik zorunluluk olduğu vurgulanan raporda, Türkiye’nin, OECD ülkeleri arasında en yüksek NEET oranına sahip ülkelerden biri durumunda göründüğü aktarıldı.

Raporda, 15-29 yaş grubundaki gençlerin yüzde 25,9’unun ne eğitimde ne istihdamda yer aldığı, kadınlarda bu oranın yüzde 36,5 seviyesine ulaştığı kaydedildi.

Gençlerin üretim süreçlerinden uzak kalmasının ekonomik büyümeden toplumsal refaha, verimlilikten beşeri sermaye kapasitesine kadar geniş bir alanı doğrudan etkilediğine dikkati çekilen raporda, önerilerde de bulunuldu.

Raporda, özellikle imalat sanayisinde CNC operatörü, kaynakçı, bakım ve onarım uzmanı, endüstriyel otomasyon teknisyeni gibi alanlarda ara eleman ihtiyacının arttığına, buna karşın gençlerin daha çok masa başı işlere yöneldiğine işaret edilerek, mesleki eğitim kurslarının yaygınlaştırılması ve gençlerin üretim odaklı alanlara yönlendirilmesinin önem taşıdığı bildirildi.

KOORDİNASYON KURULU VE DESTEK MERKEZLERİ ÖNERİSİ

Eğitim ile üretim arasındaki bağın güçlendirilmesi, gençlerin iş gücü piyasasına geçiş sürecinin desteklenmesi ve mesleki yönlendirme mekanizmalarının yaygınlaştırılması raporda ifade edilen tespitler arasında yer aldı.

Çözüm için 5 temel politika önceliğinin öne çıktığı raporda, hedefe duyarlı politika tasarımı, güçlü kurumsal eşgüdüm, sonuç odaklı izleme kapasitesi, kadın NEET’lere yönelik bakım ve esnek çalışma desteği ile Ankara’nın pilot uygulama merkezi olarak değerlendirilmesi gerektiği bildirildi.

Raporda, sahip olduğu sanayi altyapısı, üniversite ekosistemi, kurumsal kapasitesi, veri üretim gücü ve genç nüfus profiliyle Ankara’nın, NEET politikalarının uygulanabilirliğini test edebilecek önemli model şehir potansiyeli taşıdığı vurgulandı.

Milli Eğitim Bakanlığı, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı, İŞKUR, yerel yönetimler, sanayi odaları ve sivil toplum kuruluşlarının aynı yönetişim zemini içinde çalışacağı “Ulusal NEET Koordinasyon Kurulu” oluşturulması ve “NEET Destek Merkezleri” kurulmasının çözüm sürecine önemli katkı sağlayacağı da belirtildi.

“KAYIP KUŞAK DEĞİL, BÜYÜK BİR POTANSİYEL OLARAK GÖRÜYORUZ”

Açıklamada görüşlerine yer verilen ASO Başkanı Seyit Ardıç, genç nüfusun Türkiye’nin en büyük kalkınma potansiyelini oluşturduğunu ifade etti.

Ardıç, “Bugün Türkiye’de her 4 gencimizden biri ne eğitimde ne istihdamda yer alıyor. Kadınlarda ise bu oran çok daha yüksek seviyelere çıkıyor. Biz bu tabloya yalnızca istihdam sorunu olarak bakmıyoruz. Bu konu, Türkiye’nin üretim gücü, verimlilik kapasitesi ve gelecekteki rekabet gücü açısından stratejik başlıktır. Biz, üretim süreçlerinin dışında kalan gençlerimizi kayıp kuşak olarak değil, doğru politikalarla yeniden kazanılabilecek büyük potansiyel olarak görüyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.

Raporda eğitim sistemi ile iş gücü piyasası arasındaki uyumsuzluğa dikkatin çekildiğini belirten Ardıç, “Bugün sanayimiz nitelikli personel ararken çok sayıda gencimiz iş gücü piyasasının dışında kalıyor. Bu durum bize temel sorunun yalnızca işsizlik değil, beceri uyumsuzluğu olduğunu gösteriyor. Özellikle uygulamalı eğitim modellerinin güçlendirilmesi, mesleki eğitimin geliştirilmesi ve gençlerin üretim süreçleriyle daha erken buluşması büyük önem taşıyor.” ifadelerini kullandı.

Ardıç, doğru politikalar, güçlü koordinasyon ve sonuç odaklı uygulamalarla gençlerin üretime, istihdama ve ekonomik hayata çok daha güçlü şekilde kazandırabileceğine dikkat çekerek, şunları kaydetti:

“Ne eğitimde ne istihdamda olan gençlerimizi ekonomiye kazandırmak, geleceğimiz için yapılacak en stratejik yatırımların başında gelmektedir. Raporumuzun politika yapıcılar, eğitim kurumları ve özel sektör için yol gösterici bir kaynak olacağına inanıyorum. İş gücü piyasalarının işleyişini ve sorunlarını daha etkin perspektifle ele alıyor, hazırladığımız araştırma raporlarıyla politika yapıcılara yön gösterici analizler sunuyoruz. Bu çalışmalarda temel yaklaşımımız, sorunları tespit etmenin yanında somut ve uygulanabilir politika önerileri de ortaya koymaktır.” >>>AA

Bu yılın ilk 4 ayında serbest bölgelerde elde edilen gerçekleşmeler, bu bölgelerin net ihracatçı karakterini, yüksek teknolojili üretim kapasitesini ve ekonomiye sağladığı döviz girdisini ortaya koyuyor.

Bu yılın ocak-nisan döneminde, ülkedeki 19 serbest bölgede ihracat, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3,1 artarak 4,2 milyar dolara yükseldi. İhracat ve ithalat farkı açısından 1 milyar 511 milyon dolar fazla verilirken serbest bölgeler ekonomiye net döviz girdisi sağlamayı sürdürdü.

Serbest bölgelerden yapılan toplam satışlar içinde ihracatın payı yüzde 76,9, ihracatın ithalatı karşılama oranı ise yüzde 156,2 olarak gerçekleşti.

Orta-ileri teknoloji (yüzde 51,9) ve yüksek teknoloji (yüzde 7,3) ürünlerin ihracattaki payı yüzde 59,2’ye ulaşırken serbest bölgelerin katma değerli ihracattaki stratejik rolü daha da belirginleşti.

Bölgeden Türkiye’ye satışlar haricindeki tüm yönlerde artış gerçekleşti. İhracatta kayda geçen yüzde 3,1 artışın ve Türkiye’den bölgelere yapılan satışlarla artırılan tedarikçilikteki yüzde 7,4 artışın etkisiyle, bölgelerden Türkiye’ye satışlardaki yüzde 6,4 azalış dengelendi. Toplam ticaret hacmi geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 1,3 artarak 9,3 milyar dolara yükseldi.

5 SERBEST BÖLGENİN İHRACATINDA YÜZDE 10 VE ÜZERİNDE ARTIŞ

Ege Serbest Bölgesi, ihracatını bu dönemde 113 milyon dolar (yüzde 11) artırarak 1 milyar 140 milyon dolara yükseltti ve toplam ihracatın yüzde 27,1’ini tek başına gerçekleştirdi.

Bursa Serbest Bölgesi, ihracatını yüzde 32,5 artırarak 673 milyon dolara, Antalya Serbest Bölgesi, ihracatını yüzde 10,8 artışla 233 milyon dolara ve Adana-Yumurtalık Serbest Bölgesi ihracatını yüzde 40,5 artırarak 193 milyon dolara yükseltti.

Başta Batı Anadolu, Bursa ve Adana-Yumurtalık olmak üzere 5 serbest bölgenin ihracatında yüzde 10 ve üzerinde artış kaydedildi.

Ege Serbest Bölgesi, yurt dışı ve Türkiye ile ticarette 2,15 milyar dolar hacme ulaşarak toplam ticaretin yüzde 23’ünü tek başına gerçekleştirdi.

Adana-Yumurtalık ve Batı Anadolu serbest bölgelerinde 4 ticaret yönünün tamamında artış gerçekleşirken, ilgili bölgelerdeki büyüme dikkati çekti.

SERBEST BÖLGELERİN NİSAN AYI PERFORMANSI

Bu yılın nisan ayında 19 serbest bölgede, 477’si yabancı olmak üzere, toplam 1940 kullanıcı firma tarafından 85 bin 621 kişiye doğrudan istihdam sağlandı.

Verilen 2 bin 796 faaliyet ruhsatının 2 bin 97’si yerli, 699’u yabancı kullanıcılara tahsis edilirken üretim konulu faaliyet ruhsatlarının toplam içerisindeki payı bir önceki yıla göre 0,1 puan artarak yüzde 44,5’e yükseldi.

İhracat, yüzde 6,4 artarak 1 milyar 177 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti ve yine 1 milyar dolar barajının üzerinde seyretti. Dış ticarette 438,5 milyon dolar fazla elde edildi ve böylelikle serbest bölgeler ekonomiye net döviz girdisi sağlamaya devam etti.

Yurt dışı ve Türkiye’ye yapılan toplam satışlar içerisindeki ihracat payı yüzde 76,8, ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 159,4 olurken göstergelerin yüksekliği, serbest bölgelerin net ihracatçı karakterini yansıtması açısından dikkati çekti.

İhracat portföyünün teknolojik niteliği güçlenmeyi sürdürdü. Serbest bölgelerin ihracatında orta-ileri teknoloji (yüzde 52,3) ve yüksek teknoloji (yüzde 6,4) sınıfındaki ürünlerin payı yüzde 58,7’ye ulaşarak Türkiye’nin katma değerli ihracat hedeflerine doğrudan katkı sağladı.

Yurt dışı ve Türkiye ile toplam ticaret, geçen yılın aynı ayına göre hacim olarak yüzde 1,6 büyüyerek 1,92 milyar dolara yükseldi.

BURSA SERBEST BÖLGESİ’NDEN NİSANDA EN GÜÇLÜ İHRACAT ARTIŞI

Bursa Serbest Bölgesi, ihracatını Nisan 2025’e göre 54,2 milyon dolar (yüzde 42) artırıp 183,1 milyon dolar seviyesine yükselterek en güçlü ihracat artış performansını sergileyen serbest bölge oldu.

Ege Serbest Bölgesi, ihracatını bu dönemde 41,5 milyon dolar (yüzde 15,3) artırarak 313,1 milyon dolara çıkarttı ve serbest bölgelerin toplam ihracatının yüzde 26,6’sını tek başına gerçekleştirdi.

Mersin Serbest Bölgesi, ihracatını geçen yılın aynı ayına göre 45,9 milyon dolar (yüzde 44,1) artırarak 150,2 milyon dolar seviyesine, Adana-Yumurtalık Serbest Bölgesi de ihracatını 32,2 milyon dolar (yüzde 90,4) artırarak 67,8 milyon dolar seviyesine yükseltti.

Adana-Yumurtalık, Antalya, Batı Anadolu, Bursa, Denizli, Ege, Gaziantep, İstanbul Endüstri, İstanbul İhtisas, İstanbul Trakya, Kayseri ve Mersin Serbest bölgeleri olmak üzere 13 serbest bölgenin ihracatında artış kaydedildi.

Ege Serbest Bölgesi, yurt dışı ve Türkiye ile ticarette 579,3 milyon dolar hacme ulaşarak serbest bölgelerin yurt dışı ve Türkiye ile toplam ticaretinin yüzde 22,2’sini tek başına gerçekleştirdi.

Serbest bölgelerin üretim, ihracat, teknoloji ve istihdam odaklı yapısını güçlendirmeye yönelik çalışmalar kararlılıkla devam edecek. >>>AA

“BU RAKAM; EMEKLİNİN EKSİLEN SOFRASIDIR”

“Resmi verilere göre Türkiye’de faiz ödemeleri artık korkunç boyutlara ulaşmıştır” diyen Başkan Aladağ, “2020 yılında bütçeden faize ödenen tutar 133 milyar TL iken, 2021’de 180 milyar TL’ye, 2022’de 310 milyar TL’ye, 2023’te 674 milyar TL’ye, 2024’te 1 trilyon 270 milyar TL’ye, 2025’te ise 2 trilyon 54 milyar TL’ye yükselmiştir. Ve bugün geldiğimiz noktada sadece 2026 yılının ilk 4 ayında ödenen faiz tam 1 trilyon 133 milyar TL’dir! Bu rakam sadece bir istatistik değildir. Bu rakam; emeklinin eksilen sofrasıdır, esnafın kapanan kepengidir, çiftçinin ekemediği tarladır, gençlerin kaybolan umutlarıdır” ifadelerine yer verdi.

“İNSANLARIMIZ ALIŞVERİŞ YAPAMIYOR”

Başkan Aladağ, “Geçtiğimiz hafta gerçekleştirdiğimiz esnaf ziyaretlerinde de bunu açıkça gördük. Vatandaş artık günü kurtarmanın değil, ayakta kalmanın mücadelesini vermektedir. İnsanlarımız alışveriş yapamıyor, küçük esnaf siftahsız dükkân kapatıyor, emekli kurban pazarına yaklaşamıyor. Milletin cebindeki para her geçen gün erirken, bütçeden faiz lobilerine aktarılan rakamlar katlanarak büyüyor” dedi.

“ÜLKENİN KAYNAKLARI FAİZE DEĞİL, MİLLETE HARCANMALIDIR”

Anahtar Parti İl Başkanı Üzeyir Aladağ, ülkenin gerçek sorunlarını dile getirmeye devam edeceklerini ifade etti: “Madem ekonomi düzeliyor, neden emekliye reva görülen ikramiye birkaç market poşetini doldurmaya yetmiyor? Madem her şey yolunda, neden vatandaş kredi kartı ve borç sarmalında yaşamaya mahkûm ediliyor? Madem Türkiye büyüyor, neden büyüyen tek kalem faiz ödemeleri oluyor? Türkiye’nin gündemi yapay tartışmalar değil; açlık sınırının altında yaşamaya zorlanan emeklidir, ay sonunu getiremeyen asgari ücretlidir, borç yükü altında ezilen esnaftır. Biz milletimizin gerçek sorunlarını konuşmaya devam edeceğiz. Çünkü bu ülkenin kaynakları faize değil, millete harcanmalıdır.” >>>Haber Merkezi

Kurbanlık hayvan alım ve satımının, yem sanayinden veterinerlik hizmetlerine, nakliyeden pazar alanı kiralarına, kesim hizmetlerinden deri ve sakatat ekonomisine kadar çok geniş ticari hareketliliği beraberinde getirdiğine işaret eden Bayraktar, “Son yıllardaki kurban satış verileri dikkate alındığında 3 milyon 300 bin kurbanlık hayvanın kesileceği öngörülüyor. Kurbanlıkların 750 bininin büyükbaş ve 2 milyon 550 bininin küçükbaş olacağı tahmin ediliyor. Kurbanlık hayvan fiyatları ve satış yöntemleri illere göre farklılık gösteriyor. Bazı bölgelerde satışlar canlı kilogram veya karkas et fiyatı üzerinden yapılırken, bazı bölgelerde pazarlık usulüyle canlı hayvan satışı ya da hisseli satış yöntemi uygulanıyor. Özellikle büyükşehirlerde kesim ücretlerinin de satış fiyatına dahil edildiği görülüyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Bayraktar, ziraat odalarından aldıkları verilere göre, büyükbaş kurbanlık fiyatlarının 120 bin lira-450 bin lira, küçükbaşların ise 15 bin lira-45 bin lira civarında olduğunu aktararak, hisse bedellerinin de ortalama 25 bin-60 bin lira arasında değiştiğini belirtti.

Kurbanlık hayvanlarının ekonomik değerine ilişkin de bilgi veren Bayraktar, şöyle devam etti:

“Ortalama 400 kilogram canlı ağırlığa sahip bir büyükbaşın canlı kilogram fiyatının 411 lira 19 kuruş olacağı dikkate alındığında, bayram süresince kesilecek yaklaşık 750 bin hayvan için ödenecek tutarın 123 milyar 357 milyon liraya ulaşacağı tahmin ediliyor. Küçükbaşlarda ise ortalama satış fiyatının 26 bin 900 lira olacağı varsayımıyla, yaklaşık 2 milyon 550 bin hayvan için ödenecek tutarın 68 milyar 595 milyon lirayı bulacağı öngörülüyor. Halkımızın yaklaşık 3 milyon 300 bin kurbanlık hayvan için toplamda 192 milyar liraya yakın harcama yapacağı tahmin ediliyor.”

“DERİLER, SANAYİ AÇISINDAN ÖNEMLİ HAMMADDE NİTELİĞİ TAŞIYOR”

Bayraktar, üreticilerin kurban pazarlarındaki temel ihtiyaçlarının eksiksiz karşılanmasının önem taşıdığını bildirdi. Kurban Bayramı süresince kesilecek milyonlarca büyük ve küçükbaş hayvandan elde edilecek derilerin, deri ve tekstil sanayisi açısından önemli hammadde niteliği taşıdığını anımsatan Bayraktar, şu değerlendirmede bulundu: “Ancak son yıllarda deri toplama ve işleme süreçlerinde yaşanan sorunlar nedeniyle bu ekonomik değer yeterince değerlendirilemiyor. Toplama maliyetlerinin yükselmesi, piyasadaki durgunluk ve deri toplayıcı sayısının azalması nedeniyle birçok bölgede deriler, ya çok düşük bedellerle el değiştiriyor ya da hiç toplanmadan zayi oluyor. Özellikle küçükbaş hayvan derilerinde yaşanan kayıplar dikkat çekici boyutlara ulaştı. Kurban Bayramı döneminde kasaplık hizmetleri de önemli bir ekonomik faaliyet alanı oluşturuyor. Kasaplar, kesim, yüzme ve parçalama işlemlerine göre farklı ücretler talep ediyor. Büyükbaş hayvanlarda yalnızca kesim, yüzme ve dörde bölme işlemleri için 10 bin lira ile 15 bin lira arasında, detaylı parçalama işlemleri için ise 15 bin lira ile 20 bin lira arasında ücret alınıyor. Küçükbaş hayvanlarda ise kesim ücretleri 1500 lira ile 2 bin 500 lira arasında değişiyor. Kasaplık hizmetleri için ödenecek toplam tutarın yaklaşık 8,2 milyar liraya ulaşacağı tahmin ediliyor. Bunların yanı sıra kelle, işkembe, bağırsak gibi sakatat ürünleri de önemli bir ekonomik değer oluşturuyor.”

Bayraktar, bayram döneminde satışların beklendiği düzeyde gerçekleşmemesi halinde elde kalan hayvanların Et ve Süt Kurumunca üreticinin yaptığı ek masraflar da dikkate alınarak mağduriyet oluşturmayacak fiyatlarla satın alınmasının büyük önem taşıdığını kaydetti. >>>AA

Buna göre vatandaşların ekonomik refahını bozacak ve arz-talep dengesini olumsuz etkileyecek uygulamalara yönelik denetimler gerçekleştiriliyor.

Çalışmalar sonucu ocak-nisan döneminde toplam 170 bin 11 firma ve 21 milyon 173 bin 893 ürün denetlendi. Denetimlerde rastlanan uygunsuzluklar dolayısıyla 1,1 milyar lira ceza uygulandı.

Söz konusu dönemde otomotiv, stokçuluk, emlak, kuyum, fahiş fiyat, haksız ticari uygulamalar ve ödeme sürelerine ilişkin 31 bin 857 gerçek ve tüzel kişi denetlendi. Bu denetimlerde aykırı fiillerde bulunan 2 bin 901 gerçek ve tüzel kişiye toplam 476,6 milyon lira ceza verildi.

İç Ticaret Genel Müdürlüğünün denetimlerinde ise fahiş fiyatlara ilişkin kesilen ceza 389,4 milyon lira olurken otomotiv sektörüne yönelik 38,3 milyon lira, emlak sektöründeki denetimlerde 21,9 milyon lira, kuyum sektöründe 2,9 milyon lira ceza uygulandı.

Ticari elektronik ileti, çalışma saatleri ve lisanslı depolara ilişkin denetimlerde kesilen ceza yaklaşık 21,9 milyon lira oldu.

TÜKETİCİLERİN TARAF OLDUĞU SÖZLEŞMELERE SIKI TAKİP

Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğünce de tüketicilerin günlük hayatta taraf oldukları sözleşmeler, reklam ve haksız ticari uygulamalar ile ürün güvenliği kapsamında denetim yapıldı.

İlk 4 ayda 20 bin 190 gerçek ve tüzel kişi denetlenirken aykırı eylemlerde bulunan 667 gerçek ve tüzel kişiye toplam 364,3 milyon lira ceza kesildi.

Ön ödemeli konut satışları, abonelik, mesafeli satış, taksitli satış ödemeleri, paket tur ve devre tatil gibi tüketicilerin taraf olduğu sözleşmelerdeki aykırılıklara 258 milyon lira ceza verildi.

Reklam ve haksız ticari uygulama denetimleri kapsamında 100 milyon lira, piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetleri doğrultusunda yapılan ürün güvenliği denetimlerinde aykırı fiillere ise 6,1 milyon lira ceza uygulandı.

REKABET KURUMUNUN ÇALIŞMALARI SONUCU 4 AYDA 6,1 MİLYAR LİRA CEZA

Ticaret il müdürlükleri aracılığıyla söz konusu dönemde 81 ilde yapılan denetimlerde 118 bin firma denetlenirken bunlardan 25 bin 198 firmaya 350 milyon lira ceza kesildi. Yılın ilk 4 ayındaki denetimlerde, İstanbul’da aykırılık tespit edilen 61 bin 689 ürün nedeniyle 278,3 milyon liralık ceza verildi.

Bu dönemde, Ankara’da 7,3 milyon, İstanbul’da 3,1 milyon ve Antalya’da 2,4 milyon ürünün denetimi gerçekleştirildi.

Öte yandan, Rekabet Kurumu tarafından yapılan çalışmalar kapsamında, geçen yıl toplam 227 firmaya 13,2 milyar lira ceza uygulanırken bu yılın 4 ayında başta bilişim teknolojileri ve platform hizmetleri, gıda endüstrisi, tarım ve hayvancılık alanlarında faaliyet gösteren 117 firmaya 6,1 milyar lira ceza kesildi. >>>AA

“TÜRKİYE, SAVUNMA SANAYİSİNDE HER GEÇEN GÜN YENİ BAŞARILARA İMZA ATIYOR”

Hizmet sektöründe de önemli başarılar elde edildiğini, Türk müteahhitlerinin 138 ülkede başarılı işlere imza attığını aktaran Hisarcıklıoğlu, Türkiye’nin, küresel çapta büyük kırılmaların yaşandığı, güç dengelerinin yeniden şekillendiği bir dönemde Cumhurbaşkanı Erdoğan liderliğinde adeta bir istikrar adası olarak öne çıktığını söyledi.

Hisarcıklıoğlu, ülkenin özellikle savunma sanayisinde her geçen gün yeni başarılara imza attığını, caydırıcı gücünü pekiştirdiğini dile getirerek, “Savunma sanayisi ihracatında ülkemiz, dünyada ilk 11 ülke arasına geldi. Bununla büyük gurur duyuyoruz.” diye konuştu.

Türkiye’nin bu yıl artan diplomatik gücüyle NATO, Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) ve Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) zirvelerine ev sahipliği yapacağını anımsatan Hisarcıklıoğlu, dünya ticaretinde yaşanan gelişmelere de dikkati çekti.

Hisarcıklıoğlu, ABD’nin ilave gümrük vergileri getirdiğini, stratejik sektörleri koruma altına aldığını, Avrupa Birliği’nin (AB) ise “Made in Europe” ve karbon vergisi düzenlemeleriyle pazara girişi kısıtladığını anlattı.

Çin’in teşvik ve sübvansiyonlarla kendi üreticisini koruduğunu aktaran Hisarcıklıoğlu, bazı ülkelerin devlet destekleriyle maliyetin altında satış yaparak ihracat pazarlarını genişlettiğini belirtti.

Hisarcıklıoğlu, bu durumun rekabeti adil bir zeminden çıkardığına işaret ederek, “Biz Türk iş dünyası olarak asla enseyi asla karartmıyoruz. Geleceğe umutla bakmaya, üretmeye, yatırım yapmaya ve mücadele etmeye devam ediyoruz. Ülkemizin dayanıklı ve sağlam temellere sahip olduğuna inanıyoruz.” diye konuştu.

“REKABETİN ARTTIĞI İHRACAT PAZARLARIMIZ İÇİN YENİ ADIMLAR LAZIM”

Türkiye’nin, Sanayi ve Teknoloji Stratejisi ile küresel riskleri büyük ölçüde bertaraf edebileceğini dile getiren Hisarcıklıoğlu, çok taraflı ve kurallı ticareti kimsenin uygulamadığı bu dönemde, nihai ürün ithalatında daha sert önlemler alınması gerektiğini ifade etti.

Hisarcıklıoğlu, ara mamul ve ham madde ithalatında ise yerli üretimi özendirecek tedbirlerin hayata geçirilmesi gerektiğinin altını çizerek, “Aynı zamanda Gümrük Birliği’nin modernizasyonu ve yeni nesil serbest ticaret anlaşmaları gibi ticari diplomasi adımlarını hızlandırmalıyız. Benzer şekilde, rekabetin giderek arttığı ihracat pazarlarımız için yeni ve proaktif adımlar lazım.” ifadesini kullandı.

İhracata ciddi destekler getirildiğini, reeskont kredilerinde büyük artışlar sağlandığını belirten Hisarcıklıoğlu, reeskont kredi hacminin 3 aylık ihracat miktarına, yani 70 milyar dolara çıkarılması gerektiğini söyledi.

Hisarcıklıoğlu, iş dünyasının halihazırdaki beklentilerini de dile getirerek, şunları kaydetti: “Şu anda iş dünyamızın en büyük sıkıntısı finansmana erişim. Kredi hacmindeki daralma ve yüksek faiz oranları, özellikle KOBİ’lerimizin ayağına pranga oluyor. Piyasada ödemeler aksıyor, ticaret yavaşlıyor, neticede büyüme ivme kaybediyor. Bu sıkıntıları aşmak için KOBİ’lerimize pozitif ayrımcılık yapmalıyız, KOBİ kredileri ile ticari kredi kartlarını aylık kredi büyüme sınırları dışına çıkartmalıyız. Böylelikle piyasada önemli rahatlama sağlayabiliriz. Artan girdi maliyetleri nedeniyle yurt dışı pazarlarımızı kaybediyoruz. Başta tekstil, hazır giyim, deri ve mobilya olmak üzere tüm sektörlere ilave destekler verelim. Yapısal reformlarla, sektörlerimizin rekabet güçlerini koruyacağımıza ve ülkemizin güvenli liman konumunun güçleneceğine de inanıyoruz.”

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da konuşmasında TOBB’un her sene mayıs ayında düzenlediği bu merasimin, esasında TOBB’un kendi mensuplarına ödediği bir gönül borcu, vefa göstergesi, iltifat nişanesi olduğunu ifade etti. Erdoğan, şeref belgesi ve plaket sahiplerinin bu süre zarfında TOBB bünyesinde ifa ettikleri mühim vazifelerin yanı sıra yaptıkları fedakarlık ve elde ettikleri başarılarla aynı zamanda ülkenin önünü açtıklarını söyledi. Hak sahiplerinin, Türk ekonomisinin gerçek potansiyelini harekete geçirerek ihracattan yatırıma, üretimden istihdama, Türkiye Yüzyılı’na giden yolun kilometre taşlarını döşediklerini vurgulayan Erdoğan, sözlerini şöyle sürdürdü: “Emek verdiler, sabrettiler, azmettiler, büyük ve güçlü Türkiye’ye duydukları inançtan, milletimize hizmet etme sevdasından asla vazgeçmediler. Bunun için sizlerle, TOBB ailesinin tüm mensuplarına, ekonomi, ticaret, sanayi ve iş dünyamızda taş üstüne taş koyan tüm kardeşlerime bir kez daha şahsım ve milletim adına teşekkürlerimi iletiyorum. TOBB, 367 ticaret odası, sanayi odası, ticaret borsası ve deniz ticaret odası ile özel sektörümüzün çatı kuruluşu olarak hakikaten çok önemli bir misyonu yerine getiriyor. 81 ilimiz ve 160 ilçemizdeki oda ve borsalarımız, şehirlerimizin kalkınmaları için her fırsatı değerlendirerek, tüm imkanlarını seferber ederek çok samimi bir gayreti ortaya koyuyor. Tabii, gayret samimi niyet de halis olunca karşımıza çıkan başarı tablosu hamdolsun her geçen gün biraz daha büyüyor, daha belirgin hale geliyor. Büyük bir memnuniyetle ifade etmek isterim ki bugün itibarıyla TOBB, dünyanın en kaliteli ve en fazla hizmet üreten üçüncü oda sistemidir.”

“ALDIĞIMIZ MESAFELERİN HER AŞAMASINDA SİZLERİN EMEĞİ VE İMZASI VAR”

Erdoğan, TOBB’un 2 milyon 634 bin üyesi ile Türkiye’nin ve ekonominin lokomotifi, omurgası ve güvencesi olduğunu dile getirdi. Halihazırda ihracatın yüzde 99’u, yani 273 milyar dolarlık kısmının oda ve borsa üyesi firmalar tarafından gerçekleştirildiğine dikkati çeken Erdoğan, şöyle devam etti: “Aynı şekilde 17 milyonluk bir mevcutla kayıtlı istihdamın yüzde 74’ü bu firmalarımız tarafından sağlanıyor. Özellikle son dönemde oda ve borsalarımızın hizmet kapasitesi önemli ölçüde artmış durumda. Tarımdan eğitime, ticaretten teknolojiye, farklı kulvarlarda aldığımız mesafelerin her aşamasında sizlerin emeği ve imzası var. Gümrük kapılarımızı devlete hiçbir yük getirmeden modernize ederek ihracatta yeni rekorlar kırmamıza sizler vesile oldunuz. Toprak Mahsulleri Ofisimiz ile ilk yatırımı yaparak devamında özel sektörümüzü de sürece dahil ederek tarımda lisanslı depolama sistemine geçmemize ve gıda arz güvenliğinin teminine sizler öncülük ettiniz. Kurucu ortaklarından biri olduğunuz Kredi Garanti Fonu ile üyelerinizin banka kredilerine kefil olarak finansmana erişimi kolaylaştırdınız. Ülkemizi küresel teknoloji rekabetinde stratejik bir konuma ulaştıracak ilk kuantum bilgisayarını ASELSAN ile sizler ürettiniz.”

“TOGG’UN HAYATA GEÇİRİLMESİNİ YİNE SİZLER SAĞLADINIZ”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, TOBB’un 81 ilde 81 okul inşa ettiğini, asrın felaketinde tüm imkanları, kaynakları depremzedeler için sahaya indirdiğini ifade etti. Afetzedelere söz verdikleri ve geçen yılın aralık ayı itibarıyla anahtarlarını teslim ettikleri 455 bini aşkın deprem konutunun yapımına en büyük desteği TOBB’un verdiğini hatırlatan Erdoğan, şunları kaydetti: “Son olarak Türkiye’nin ilk elektrikli aracı TOGG’un hayata geçirilmesini yine sizler sağladınız. Yurt içinde yüzde 35’lik pazar payı ile liderlik koltuğuna yerleşen TOGG, birçok Avrupa ülkesinde yolları süslemeye devam ediyor. Bununla birlikte şu hususu da üzülerek sizlerin ve milletimizin takdirine sunuyorum; Türkiye’ye on yıllardır dayatılan öğrenilmiş çaresizlik duvarlarını yıkmaya çalışırken birileri de bu süreçte sürekli önümüze takoz koyuyor. Ellerine geçirdikleri her fırsatı şeamet tellallığı için kullananları bugüne kadar kale almadık, bundan sonra onlara prim vermeyeceğiz. ‘Bunlar otomobil üretmekten ne anlar’ diyenlere cevabımızı nasıl üreterek verdiysek yeni başarılara imza atmayı da sürdüreceğiz.” Konuşmaların ardından oda ve borsalar bünyesinde en uzun süre hizmet eden isimlere hizmet şeref belgeleri ve plaketleri takdim edildi. >>>Haber Merkezi

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 33,94 puan ve yüzde 0,24 azalışla 14.333,66 puana indi. Bankacılık endeksi yüzde 0,62, holding endeksi yüzde 0,19 değer kaybetti.

Sektör endeksleri arasında en çok kazandıran yüzde 1,10 ile tekstil deri, en çok gerileyen yüzde 1,20 ile turizm oldu.

Küresel piyasalar, Orta Doğu’da yüksek tansiyon iklimine geri dönüleceğine yönelik endişeler ve Hürmüz Boğazı’nı yeniden trafiğe açacak bir anlaşmanın henüz sağlanmaması nedeniyle haftaya tedirgin başladı.

ABD/İsrail-İran arasında savaşı sona erdirecek somut bir anlaşmaya varılamaması piyasalarda jeopolitik risk fiyatlamalarının sürmesine neden oluyor.

Orta Doğu’da 8 Nisan’da sağlanan ateşkes kapsamında taraflar müzakere masasından olumlu bir sonuçla kalkamazken, her geçen gün yeni tehditkar açıklamalar söz konusu ateşkes sürecinin kırılgan yapısını gözler önüne seriyor.

Geçen hafta gerçekleşen ABD Başkanı Donald Trump ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasındaki beklentileri karşılayacak somut bir politika adımı çıkmaması da yatırımcıların temkinli davranmasına neden oluyor.

Analistler, bugün yurt içinde tüketici güven endeksi ve işsizlik oranının takip edileceğini, yurt dışında ise veri gündeminin sakin olduğunu belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.300 ve 14.200 puanın destek, 14.400 ve 14.500 seviyelerinin ise direnç konumunda olduğunu kaydetti. >>>AA

“VATANDAŞIN ÖDEDİĞİ VERGİLER, FAİZ YÜKÜNÜN FİNANSMANINA GİTMEKTEDİR”

Ekonomide temel göstergelerden biri olan faiz-enflasyon ilişkisine değinen Aladağ, piyasadaki faiz seviyelerinin geleceğe yönelik enflasyon beklentisini yansıttığını ifade etti: “Ekonominin en temel kurallarından biri şudur: Faiz oranları, piyasanın gelecekte beklediği enflasyona göre şekillenir. Eğer gerçekten yüzde 29’luk bir enflasyon beklentisi olsaydı; devlet daha düşük maliyetlerle borçlanabilir, bankalar da vatandaşın mevduatına yüzde 45’e yaklaşan faizler vermek zorunda kalmazdı. Bugün oluşan faiz tablosu, piyasaların açıklanan enflasyon hedeflerine güven duymadığını açıkça göstermektedir. Vatandaşın yaşadığı gerçek enflasyon ise açıklanan rakamların çok üzerindedir. Pazarda, markette, kiralarda, elektrik faturalarında ve temel tüketim ürünlerinde yaşanan fiyat artışları; dar gelirli vatandaşın alım gücünü her geçen gün daha fazla eritmektedir. İnsanlarımız artık ay sonunu değil, haftayı nasıl çıkaracağını düşünmektedir. Üstelik milletimizin ödediği vergilerin önemli bir bölümü üretime, yatırıma, çiftçiye, esnafa ve sosyal desteklere değil; artan faiz giderlerine aktarılmaktadır. Hazine’nin yüksek faizle yaptığı borçlanmalar nedeniyle bütçede faiz ödemelerine ayrılan pay her geçen yıl büyümektedir. Vatandaşın alın teriyle ödediği vergiler; fabrikaya, tarlaya, istihdama ve kalkınmaya değil, faiz yükünün finansmanına gitmektedir.”

“VATANDAŞIN REFAHINI ESAS ALAN BİR EKONOMİ MODELİ”

Çiftçi, esnaf, emekli ve asgari ücretli kesimlerin ekonomik koşullardan en çok etkilenen gruplar olduğunu belirten Aladağ, üretim odaklı ve daha adil bir ekonomik modele ihtiyaç duyulduğunu vurguladı: “Bugün çiftçi mazot ve gübre maliyetleri altında ezilirken, esnaf krediye ulaşmakta zorlanırken, emekli ve asgari ücretli temel ihtiyaçlarını karşılayamaz hale gelirken; yüksek faiz politikası toplumun tüm kesimlerinin sırtındaki yükü artırmaktadır. Ekonomide güven; yalnızca açıklanan hedeflerle değil, vatandaşın hissettiği gerçeklerle sağlanır. Eğer millet pazarda yaşadığı fiyat artışıyla açıklanan enflasyon arasında bağ kuramıyorsa, burada ciddi bir güven sorunu vardır. Bizler; üretimi önceleyen, emeği koruyan, vergileri faize değil yatırıma yönlendiren bir ekonomik anlayışın savunucusuyuz. Türkiye’nin ihtiyacı yüksek faiz değil; güçlü üretim, adil gelir dağılımı ve vatandaşın refahını esas alan bir ekonomi modelidir.” >>>Haber Merkezi

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) Genel Müdürlüğünün 2025 Yılı Faaliyet Raporu’ndan yapılan derlemeye göre, Türkiye, üyesi olduğu Avrupa Hava Seyrüsefer Emniyeti Teşkilatı (EUROCONTROL) kuralları gereği, hava sahası kullanıcılarından tesis ve hizmetlerin kullanımı dolayısıyla harcama tahsilatı yapıyor.

Bu kapsamda EUROCONTROL’e üye ülkeler, her mali yıl için söz konusu harcamalarını içeren “maliyet tabanı”nı hazırlıyor. Söz konusu taban, personel maliyetleri, diğer cari giderler, amortismanlar ve sermaye maliyetinden oluşuyor.

Hava seyrüsefer hizmetlerine yönelik maliyet tabanı üzerinden de hava sahası kullanıcıları ücretlendiriliyor. Bu maliyetler, Türkiye’ye ait hava seyrüsefer hizmetlerine ilişkin harcamaların geri ödeme tutarını teşkil ediyor.

HİZMET GELİRLERİ YÜZDE 53 ARTTI

Türkiye tarafından sunulan seyrüsefer hizmetleri kapsamında, geçen yıl hava sahasının kullanımına ilişkin yaklaşık 33 milyar 55 milyon lirayla rekor gelir elde edildi. Böylece, 2024 yılında 21 milyar 586 milyon 803 lira olan söz konusu tutar, yüzde 53 artış kaydetti.

Böylece Türkiye, “milli maliyet tabanının büyüklüğü endeksi”ne göre EUROCONTROL üyesi 42 ülke içinde 6’ncı sırada yer alırken “hava sahasına talep” sıralamasında ikinci oldu.

Geçen yılın kasım ve aralık ayları ile bu yılın ocak ayında Avrupa hava sahasında en fazla birime hizmet veren ülke konumu sürdüren Türkiye, ilgili aylar bazında sistem içi hizmet birim sayısı rekorunu tazeledi.

EUROCONTROL üyelerinin bir önceki yıla kıyasla gözlemlenen hizmet birim sayısı büyüme oranı yüzde 5,5 olurken Türkiye’de bu oran yüzde 9,3’e ulaştı.

Türkiye’de hizmet birim sayısı geçen yıl sonunda yaklaşık 21,869 milyon oldu.

Türkiye, artan iç hat talebi, altyapısı ve insan kaynağı sayesinde rekor elde etti. Ülke, jeopolitik konumu ve doğu-batı aksındaki hava trafiği açısından koridor niteliğinde olması nedeniyle yüksek değerde hizmet birim sayısı kazandı. >>>AA

“KAMUDA LİYAKAT TASFİYE EDİLMİŞ, SADAKAT DÜZENİ HAKİM KILINMIŞTIR”

Ekonomide yaşanan çöküşün yalnızca rakamlardan ibaret olmadığını kaydeden Olgun, bu anlayışın devlet kurumlarında da ciddi bir çürüme yarattığını belirtti. “Bugün kamuda liyakat tasfiye edilmiş, sadakat düzeni hakim kılınmıştır” diyen Olgun, şöyle devam etti: “Başta sağlık kurumları olmak üzere birçok kamu kurumunda mobbing iddiaları, yönetim krizleri ve skandallar artık sıradan hale gelmiştir. Devlet kurumları millet adına hizmet üreten yapılar olmaktan çıkarılıp belirli çevrelerin güç alanına dönüştürülmüştür. İşte tam da bu yüzden vatandaş devlete güven duymakta zorlanıyor. Çünkü adaletin olmadığı yerde güven de olmaz, liyakatin olmadığı yerde kalkınma da olmaz. Afyonkarahisar’ın yıllardır verilen büyük vaatlere rağmen hak ettiği noktaya taşınamadığını vurgulayan Olgun, şehirde üretim gücünün giderek zayıfladığına dikkat çekti.

“HALA HAMASETLE SİYASET YAPMAYA ÇALIŞIYORLAR”

“Afyonkarahisar’a şahlanış vaat edenler bugün ortaya çıkan tabloyu millete açıklayamıyor” ifadelerini kullanan Olgun, “Kapanan fabrikalar, elimizden alınan kurumlar, giden PTT Başmüdürlüğü ve her geçen gün gerileyen ekonomik göstergeler ortadadır. Ege Bölgesi ihracat sıralamasında dahi gerileyen bir şehir gerçeğiyle karşı karşıyayız. Buna rağmen hâlâ hamasetle siyaset yapmaya çalışıyorlar” dedi. Terörle mücadele ve DEM Parti üzerinden yürütülen siyasi tartışmalara da değinen Olgun, iktidarın geçmiş söylemleriyle bugünkü tutumu arasındaki çelişkiye dikkat çekti. Dün meydan meydan dolaşıp en sert söylemleri kullananlar, bugün milletin karşısına çıkıp izah edemedikleri süreçler karşısında sessizliğe bürünmüştür” diyen Olgun, şu ifadeleri kullandı: “Yaklaşık bir buçuk yıldır memleketin gözünün içine baka baka konuşmaktan imtina ettiğiniz bir gerçek var. Dün meydan meydan dolaşıp ‘pazarlık yok’ diye haykıranlar, bugün yol arkadaşınız DEM ve onun uzantısı terör yapıları konusunda tek bir net cümle kuramıyor. Mangalda yakılan silah tiyatrolarıyla millete algı yönetimi yaptınız. ‘Silah bırakılıyor’ dediniz, ‘bitiyor’ dediniz. Fakat bırakın tasfiyeyi; bugün kabuk değiştirip kendilerine yeni isim güzellemeleri yapılan bir sürecin sessiz tanıkları haline geldiniz.”

“SİYASET CİDDİYETİNDEN TAVİZ VERMEDEN KARŞILIK VERMEYİ SÜRDÜRECEĞİZ”

Muhalefetin görevinin millet adına denetlemek ve hesap sormak olduğunu vurgulayan Olgun, açıklamasını şu sözlerle tamamladı: “Biz; tüyü bitmemiş yetimin hakkını kimlere yedirdiğinizi, milletin kaynaklarını hangi anlayışla tükettiğinizi, devlet kurumlarını nasıl liyakatsizliğe teslim ettiğinizi sormaya devam edeceğiz. Cevap veremeyip üslup bozanlara da aynı kararlılıkla, siyaset ciddiyetinden taviz vermeden karşılık vermeyi sürdüreceğiz. Çünkü bizim mücadelemiz şahıslarla değil; milletin geleceğini karartan anlayışladır. Bu ülkenin her karışı bizim için kıymetlidir. Türkiye Cumhuriyeti’nin birliği, milletimizin huzuru ve memleketimizin menfaatleri uğruna sonuna kadar mücadele etmeye devam edeceğiz” dedi. >>>Haber Merkezi

Buna göre, mart ayında Türk bankacılık sektörünün aktif büyüklüğü 49 trilyon 730 milyar 674 milyon lira oldu. Sektörün aktif toplamı 2025 yıl sonuna göre 2 trilyon 783 milyar 876 milyon lira arttı.

Sektörün en büyük aktif kalemi olan krediler, mart ayında 24 trilyon 907 milyar 667 milyon lira, menkul değerler 7 trilyon 464 milyar 811 milyon lira olarak kayıtlara geçti.

Böylece 2025 yılı sonuna göre sektörün toplam aktifi yüzde 5,9, krediler toplamı yüzde 7,7, menkul değerler toplamı yüzde 6,5 arttı. Bu dönemde kredilerin takibe dönüşüm oranı yüzde 2,62 oldu.

Bankaların kaynakları içinde en büyük fon kaynağı durumunda olan mevduat, 2025 yılı sonuna göre yüzde 3,8 artışla 28 trilyon 261 milyar 306 milyon liraya yükseldi.

Bankacılık sektörünün öz kaynak toplamı geçen yıl sonuna göre yüzde 3,9 artışla 4 trilyon 316 milyar 380 milyon liraya çıktı. Bu dönemde sektörün dönem net karı 288 milyar 419 milyon lira, sermaye yeterliliği standart oranı yüzde 16,52 oldu. >>>AA

LEVREK LİDERLİĞİNİ SÜRDÜRDÜ

Levrek ihracatının yüzde 29’luk artış ve 185 milyon dolarlık tutarla ilk sıradaki yerini koruduğu bilgisini veren Demir, “Çipura ihracatımız yüzde 18’lik artışla 140 milyon dolara ilerledi. Türk su ürünleri sektörümüzün son 10 yıllık süreçte dünya sofralarına ikramı olan Türk somonu yüzde 8’lik ihracat artışıyla 84 milyon dolardan 91 milyon dolara yükseldi. Orkinos ihracatımız yüzde 155’lik rekor artışla 18,5 milyon dolardan 47 milyon dolara sıçradı. Alabalık ihracatından 29,3 milyon dolar, kaya levreğinden 7 milyon dolar döviz geliri elde ettik. Diğer su ürünleri ihracatımız 45 milyon dolardan 52 milyon dolara çıktı” şeklinde konuştu.

SU ÜRÜNLERİ İHRACATINDA ASLAN PAYI EGELİ BALIKÇILARIN

2026 yılının ilk çeyreğinde Türkiye’nin 552 milyon dolarlık su ürünleri ihracatının 370 milyon dolarlık büyük dilimini Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği üyesi ihracatçıların gerçekleştirdiğini vurgulayan Başkan Demir şöyle devam etti: “Egeli ihracatçılar Türkiye’nin su ürünleri ihracatının yüzde 67’sini yaptı. Bir başka ifadeyle her üç balık ihracatımızın ikisinin altında Egeli ihracatçıların imzası vardı. Egeli ihracatçılar levrek ve çipura ihracatında daha parlak bir başarı hikayesi yazdılar. Türkiye’nin levrek ihracatında Egeli ihracatçıların payı yüzde 90’a ulaştı. Çipura ihracatında Egeli ihracatçılar yüzde 84’ü temsil etti.”

21-23 Nisan 2026 tarihlerinde Barcelona’da dünyanın en büyük deniz ürünleri fuarından biri olan Seafood Expo Global’de Türk su ürünleri sektörünün gücünü ve potansiyelini dünyanın dört bir tarafından gelen satın almacılara gösterdiklerini paylaşan Demir, “Türkiye pavilyonu, fuar boyunca gerçekleştirdiği tanıtım ve tadım etkinlikleriyle öne çıkarken, ünlü şeflerin Türk su ürünleriyle hazırladığı özel menüler katılımcılardan yoğun ilgi gördü. Fuar ile eş zamanlı olarak 21 Nisan 2026 tarihinde Barcelona Marina’da yer alan Velissima Restaurant’ta gerçekleştirilen “Mediterranean Taste of Turkish Seafood” temalı tadım etkinliği, Ege, İstanbul ve Akdeniz Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçı Birlikleri tarafından ortaklaşa yürütülen Turkish Seafood Turquality Projesi kapsamında organize edildi. Söz konusu etkinliğe Türk su ürünleri ihracatçı firma temsilcileri, yerli ve yabancı basın mensupları, potansiyel yabancı alıcı ve distribütörler, sektörün önde gelen kurum ve kuruluşları ile yabancı sosyal medya etkileyicileri katıldı. Dünyaca ünlü şefler Francesco Mattana ve Thomas Straker da Turkish Seafood Turquality Projesi kapsamında organize edilen bu tadım etkinliğine katılarak Türk su ürünlerinin eşsiz lezzetlerini deneyimledi ve ürün çeşitliliği hakkında bilgi aldı. Etkinlikte yabancı şefler tarafından Türk balıklarıyla hazırlanan özel pişirim ve sunumlar gerçekleştirilirken, Türk su ürünlerinin yüksek kalitesi, çeşitliliği ve dünya mutfağına entegrasyonu vurgulandı. Bu kapsamlı tanıtım faaliyetleriyle Türk su ürünlerinin özellikle Akdeniz gastronomisindeki güçlü konumunun uluslararası alanda daha da pekiştirilmesi hedeflendi” ifadelerini kullandı.

İHRACATTA İLK ÜÇ ÜLKE RUSYA, İTALYA VE HOLLANDA OLDU

Türk su ürünleri sektörünün en çok ihracat yaptığı ülkeler hakkında da bilgi veren Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği Başkanı Ufuk Atakan Demir, Rusya’nın 88 milyon dolarlık taleple zirvedeki yerini koruduğunun altını çizdi. İkinci sıradaki İtalya’ya ihracatımızın yüzde 12’lik artışla 64 milyon dolardan 72 milyon dolara çıktığını ifade eden Demir, “Zirvenin üçüncü basamağında 57 milyon dolarlık ihracatla Hollanda yer aldı. Yunanistan’a ihracatımız yüzde 30’luk artışla 43,4 milyon dolardan 56,4 milyon dolara ilerledi. İngiltere 52,7 milyon dolarlık Türk su ürünleri talep etti. En dikkat çekici ihracat artışımız yüzde 151’le Japonya’ya oldu. 2025 yılı ilk çeyreğinde 13,5 milyon dolarlık su ürünleri gönderdiğimiz Japonya’ya 2026’nın ocak-mart döneminde 33,7 milyon dolarlık ihracat yaptık. ABD 32 milyon dolarlık, Almanya 19 milyon dolarlık İspanya 13 milyon dolarlık, Güney Kore 11,5 milyon dolarlık su ürünleri talebiyle ilk 10 ülke arasında yer aldılar. Su ürünleri ihraç ettiğimiz ülke sayısı 72’ye ulaştı” diyerek sözlerini noktaladı. >>>Haber Merkezi

Merkez Bankası gecelik vadede borç verme faiz oranını yüzde 40’ta, gecelik vadede borçlanma faiz oranının da yüzde 35,5’te sabit tutulduğunun bildirildiği duyuruda, enflasyonun ana eğiliminin mart ayında gerilediği belirtildi.

Duyuruda, öncü verilerin ana eğilimin nisan ayında bir miktar yükseleceğine işaret ettiği kaydedildi.

Jeopolitik gelişmeler eşliğindeki belirsizlikler neticesinde, enerji fiyatlarında yüksek seyir ve belirgin oynaklık gözlendiğinin vurgulandığı duyuruda, şu ifadelere yer verildi:

“Söz konusu gelişmeler ile yurt içi enerji fiyatlarının maliyet kanalı ve iktisadi faaliyet üzerinden enflasyon görünümüne etkileri yakından takip edilmektedir. Göstergeler iktisadi faaliyette yavaşlamaya işaret ederken, yakın dönemdeki gelişmelerin enflasyon görünümü üzerindeki olası ikincil etkileri önem taşıyacaktır.”

Duyuruda, fiyat istikrarı sağlanana kadar sürdürülecek sıkı para politikası duruşunun talep, kur ve beklenti kanalları üzerinden dezenflasyon sürecini güçlendireceği ifade edildi.

Kurulun politika faizine ilişkin atılacak adımları, enflasyon gerçekleşmelerini, ana eğilimini ve beklentilerini göz önünde bulundurarak ara hedeflerle uyumlu biçimde dezenflasyonun gerektirdiği sıkılığı sağlayacak şekilde belirleyeceği belirtilen duyuruda, şu değerlendirmelere yer verildi:

“Para politikası kararları enflasyon görünümü odaklı, toplantı bazlı ve ihtiyatlı bir yaklaşımla alınmaktadır. Son dönem gelişmelerin de etkisiyle, enflasyon görünümünde belirgin ve kalıcı bir bozulma olması durumunda para politikası duruşu sıkılaştırılacaktır. Kurul enflasyon üzerindeki yukarı yönlü risklere karşı ihtiyatlı duruşunu vurgulamıştır.”

Duyuruda, kredi ve mevduat piyasalarında öngörülenin dışında gelişmeler olması halinde parasal aktarım mekanizmasının ilave makroihtiyati adımlarla destekleneceği bildirildi.

Likidite koşullarının yakından izlenmeye ve likidite yönetimi araçlarının etkili şekilde kullanılmaya devam edileceği kaydedilen duyuruda, Kurul’un politika kararlarını enflasyonu orta vadede yüzde 5 hedefine ulaştıracak parasal ve finansal koşulları sağlayacak şekilde belirleyeceği vurgulandı.

Kurul’un kararlarını öngörülebilir, veri odaklı ve şeffaf bir çerçevede alacağı belirtilen duyuruda, Para Politikası Kurulu Toplantı Özetinin beş iş günü içinde yayımlanacağı belirtildi. >>>AA

Vefatının 33. yılında 8. Cumhurbaşkanı Turgut Özal saygıyla yad ediliyor.
Vefatının 33’üncü yıl döneminde merhum Cumhurbaşkanı Turgut Özal’ın siyasi hayatıyla ilgili detaylar bir kez daha gündeme geldi. Türkiye demokrasi tarihinde çığır açmış birkaç isimden biri olan Turgut Özal, Adnan Menderes’in açtığı yolu genişleten siyasetçi olarak bilinir. “Tam bir inovasyon (yenilenme) taraftarı” olarak nitelenen Özal, Türkiye’yi pek çok ilkle tanıştırdı. Serbest piyasa ekonomisi ve liberalleşme onun zamanında başlarken, iktidarı zamanında (1983-1991) Türkiye ekonomisi yıllık ortalama 5,2 büyüdü. Gerek idari, gerek siyasi, gerekse iktisadi programını tatbik ederken büyük riskleri göze alan Özal, 60 senelik tabuları yıktı. İhracat önündeki engelleri kaldıran, işadamlarının elinden tutup onlara ufuklar açan Turgu Özal, herkesle görüşmesi ve istişareye verdiği önemle tanındı. Adeta zamanla yarışırcasına, bitmez tükenmez bir çalışma enerjiye sahip olam Özal, yurtdışı seyahatlerini de bürokratlarla değil, hep işadamlarıyla yaptı.

“Türkiye renkli televizyondan kredi kartına kadar birçok yenilikle tanıştı”
Turgut Özal, bir yandan ihracat için gerekli kaliteli mal imal etmek üzere altyapıyı hazırlarken, diğer yandan da limanlar, hava ve kara yolları, barajlar yaptırdı. Onun döneminde haberleşme ağı yayıldı, bütün köylere elektrik ve telefon gitti. Yatırımlar için kaynağı ise fonlar kurarak temin etti. Karaborsacılığı ortadan kaldıran Özal, içine kapalı bir ülkeyi süratle dünyaya açtı. Döneminde Türkiye renkli televizyondan kredi kartına kadar bir çok yenilikle tanıştı.
Ekonomideki iyileştirmelere ses çıkaramayanlar, ailesinden ve çevresinden vurmaya kendisini hedef alsa da Özal, bu tenkitlere gözleri dolarak, “Hanımına söz geçiremeyen ilk erkek ben miyim?” diye cevapladı. Dindar insanlara demokrasi ve liberalizm çerçevesinde, o zamana kadar görmedikleri bir toleransın tanınması, ülkedeki din karşıtlarını öfkelendirdi. Doğuda başlayan terör faaliyetlerine karşı Özal, terörle mücadelede sivil inisiyatifi devreye soktu, koruculuk sistemini kurdu, savunma sanayiini modernize etti. Memur maaşlarını insani seviyeye getiren Özal, çalışmayan memur eşlerine bir maaş kadar aile parası verdi.

“Allah’ın verdiği canı ondan başka alacak yoktur. Biz ona teslim olmuşuzdur”
Özal, 1988 yılında kendisini suikast girişimine maruz kaldı. 1988’de parti kongresi esnasında Kartal Demirağ adında bir tetikçi kendisini öldürmeye çalıştı. Turgut Özal, olaydan parmağından yara alarak kurtulurken, 20 yıla mahkum olan tetikçiyi sonradan affetti. Özal’ın suikast girşiminin hemen ardından gösterdiği metanet ve sonrasında yaptığı samimi konuşmada geçen “Allahın verdiği canı ondan başka alacak yoktur. Biz ona teslim olmuşuzdur” sözleri hafızalara kazındı.
Hayalperest değil gerçekçi bir insan olarak tanınan Özal, idealistliğini de her daim korudu, askeri demokrasi önündeki engel olmaktan çıkarmaya çalıştı. Profesyonel askerliğe ağırlık veren Özal, OYAK ve sair kuruluşlarla orduyu ekonomik sistemin içine soktu. Hatta “Asker artık paranın tadını aldı, kolay kolay darbe yapamaz” sözü de hafızalara kazındı.
Özal, 1989’da cumhurbaşkanı olduğunda, dindar bir şahsiyetin ilk defa Köşk’e çıkışı bazı kesimleri endişelendirdi. Hatta Kenan Evren, Köşk arşivini emniyete almak için askeriyeye naklettirdi. Muhalifler “Çankaya, Ezankaya mı oluyor?” derken, Turgut Özal, “Reisicumhur oldum diye namazı terk mi edeceğim?” cevabını verdi. “Alışamadık” diyenlere ise Özal, “Alışırsınız, alışırsınız” diye cevap verdi.>>>İHA 

]]> https://www.gazete3.com.tr/engelli-bireylere-otv-istisnasi-uygulanacak/ Fri, 17 Apr 2026 08:00:32 +0000 https://gazete3.com.tr/?p=684263 Kanuna göre, kurum kazancının tespitinde her türlü şans ve bahis oyunlarına ait ilan ve reklam giderleri, gider olarak kabul edilmeyecek.

Yükseköğretim Kanunu’ndaki düzenlemeyle, vakıf üniversiteleri bünyesinde faaliyet gösteren sağlık kuruluşları, kurumlar vergisi muafiyetinin kapsamı dışında tutuldu. Katma Değer Vergisi Kanunu’nda yapılan değişiklikle, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflarca kurulan yükseköğretim kurumlarına bağlı hastane ve benzeri sağlık kuruluşlarına sağlanan KDV istisnası kaldırıldı.

Serbest Bölgeler Kanunu’ndaki değişiklikle, serbest bölgelerde üretim faaliyetinde bulunan mükelleflerin bu bölgelerde imal ettikleri ürünlerin yurt dışına, serbest bölge içine veya diğer serbest bölgelere satışından elde ettikleri kazançları gelir veya kurumlar vergisinden istisna olacak.

İşsizlik Sigortası Kanunu’ndaki değişikliğe göre, işsizlik sigortası primindeki yüzde 1 devlet payını yarısına kadar artırmaya veya yarısına kadar indirmeye Cumhurbaşkanı yetkili olacak.

BOTAŞ’a ilişkin düzenleme

Kanunla, Doğal Gaz Piyasası Kanunu’na BOTAŞ’a ilişkin geçici madde eklendi. Buna göre, BOTAŞ’ın, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Ticaret Bakanlığına bağlı tahsil dairelerine vadesi geldiği halde ödenmemiş her türlü vergi, fon ve paylar, idari para cezaları ile bunlara bağlı gecikme zammı ve gecikme faizi borçları şirketin Hazineden görevlendirme bedeli alacaklarına karşılık, merkezi yönetim bütçesinin gelir ve gider hesaplarıyla ilişkilendirilmeksizin mahsup suretiyle Bakanlığa terkin edilecek.

BOTAŞ’ın Hazineden görevlendirme bedeli alacağı tutarını tespit etmeye ve mahsup suretiyle yapılacak terkin işlemlerini belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanı yetkili olacak.

Özelleştirmeler

Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’na ekli 2, 3 ve 4 sayılı cetveller kapsamındaki kamu idareleri ve bu idarelere bağlı, ilgili ve ilişkili kamu kurum ve kuruluşları ile kurdukları birlik, müessese, şirket ve işletmeler, fonlar, döner sermayeler, Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’ye tabi olup özelleştirme kapsam ve programında bulunmayan kamu iktisadi teşebbüsleri ile bunların doğrudan veya dolaylı olarak tek başına veya birlikte ya da ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlasına sahip oldukları her çeşit kuruluş, müessese, birlik, işletme ve şirketlerin mülkiyetinde bulunan taşınmazlar, ilgili idarelerin talebi halinde özelleştirme kapsam ve programına alınacak.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nda yapılan değişiklikle, engel oranı yüzde 40 ve üzeri olan ortopedik engellilerden ortopedik engelleri nedeniyle hakkında sürücü belgesi alamayacağına karar verilen engelli bireylere de Kanun kapsamında belirlenen taşıtların ilk iktisabında 10 yılda bir defaya mahsus olmak üzere ÖTV istisnası uygulanacak.

Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda Gelir İdaresi Başkanlığı ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun’da defterdarın görev ve sorumlulukları da düzenlendi.

Sigortalarda düzenleme

Kanunla, Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun “prime esas kazançlar” hükmüne ilişkin de düzenleme yapıldı.

Buna göre, ayni yardımlar, ölüm, doğum, evlenme yardımları, görev yollukları, seyyar görev, kıdem, ihbar ve kasa tazminatı, iş sonu tazminatı veya kıdem tazminatı mahiyetindeki toplu ödemeler, keşif ücreti, kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek çocuk ve aile zamları, işverenler tarafından sigortalılar için özel sağlık sigortalarına ve bireysel emeklilik sistemine ödenen ve aylık toplamı asgari ücretin yüzde 30’unu geçmeyen özel sağlık sigortası primi ve bireysel emeklilik katkı payları tutarları, işverence iş yerinde veya müştemilatında yemek verilmeyen durumlarda, çalışılan günlere ait bir günlük yemek bedelinin 300 lirasına kadar olan kısmı, prime esas kazanca tabi tutulmayacak.

Bu tutar, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak Vergi Usul Kanunu’nun ilgili fıkrasına göre belirlenen yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanacak. Bu şekilde hesaplanan tutarın yüzde 5’ini aşmayan kesirler dikkate alınmayacak.

Kanunla, Kurumlar Vergisi Kanunu’nda yapılan değişikliğe göre, kurum kazancının tespitinde her türlü şans ve bahis oyunlarına ait ilan ve reklam giderleri, gider olarak kabul edilmeyecek.

Bedelli askerlik ücreti yüzde 25 arttı

Kanunla, bedelli askerlik yapmak üzere başvuranlardan tahsil edilecek tutar yüzde 25 artırıldı.

Askeralma Kanunu’nda yapılan düzenlemeyle, istekli ve askerliğe elverişli olanlardan Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacı dikkate alınarak Milli Savunma Bakanlığınca belirlenecek sayıda yükümlü, 300.000 gösterge rakamının ödemenin yapıldığı gün geçerli olan memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak bedel tutarını silahaltına alınmadan önce Bakanlıkça belirlenecek sürede peşin ödemeleri ve bir aylık temel askerlik eğitimini tamamlamaları halinde askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılacak.

Afet konutları ve iş yerlerinin borçlanma bedellerine indirim

6 Şubat 2023’teki Kahramanmaraş merkezli depremler nedeniyle genel hayata etkili afet bölgesi olarak kabul edilen yerlerde yürütülen ulusal ve uluslararası projeler kapsamında üretilen konutlara ve iş yerlerine ilişkin borçlandırma bedellerinin, Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun ve Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında hak sahibi olarak kabul edilenler tarafından 31 Aralık’a kadar defaten ödenmesi halinde bu bedele en fazla bir konut için yüzde 74, en fazla bir iş yeri için yüzde 48 indirim uygulanacak. >>>AA

Rezervlerdeki düşüş ve dış riskler kararda etkili oldu

Görünümün değiştirilmesindeki en temel gerekçe olarak, özellikle İran ile başlayan savaş süreci sonrası döviz rezervlerinde yaşanan gerileme gösterildi. Fitch, Merkez Bankası’nın Türk lirasını desteklemek adına piyasaya 50 milyar doların üzerinde döviz satışı gerçekleştirdiğine dikkat çekerek, savaşın uzaması durumunda dış borç ve enflasyon görünümünde daha fazla bozulma yaşanabileceği uyarısında bulundu.

Enflasyon tahmini yukarı yönlü revize edildi

Ekonomik verilere dair tahminlerini de güncelleyen kuruluş, 2026 yılı enflasyon beklentisini 2 puan artırarak yüzde 27’ye yükseltti. Enflasyonun 2027 sonunda ise yüzde 21 seviyelerine gerileyeceği öngörüldü. Öte yandan yüksek enerji fiyatlarının cari açık üzerindeki baskısının süreceği, petrol fiyatlarındaki her 20 dolarlık artışın cari açığı milli gelirin yüzde 1’inden fazla artırabileceği vurgulandı.

Büyüme beklentileri ve güçlü yanlar

Not baskılarına rağmen Türkiye ekonomisinin 2026 yılında yüzde 3,6, 2027’de ise yüzde 4,2 oranında büyümesi bekleniyor. Fitch; düşük kamu borcu, dış finansmana erişim kapasitesi ve bankacılık sektörünün dayanıklılığını Türkiye’nin kredi profilini destekleyen ana unsurlar olarak sıraladı. Ayrıca Merkez Bankası’nın Mart ayında politika faizini yüzde 40 seviyesine çıkarması, enflasyonla mücadelede kararlı bir duruş olarak not edildi.

Dış borç yükü dikkat çekiyor

Açıklamada Türkiye’nin önümüzdeki 12 ay içinde vadesi dolacak 239 milyar dolarlık dış borcu bulunduğu hatırlatıldı. Bu tutarın rezervlere oranla yüksekliği, dış likidite dengesi açısından risk teşkil etmeye devam ediyor. Kuruluş, bir sonraki planlı değerlendirmesini 17 Temmuz 2026 tarihinde yapacağını duyurdu.>>>HABER MERKEZİ 

]]> https://www.gazete3.com.tr/baskan-karatas-dazkirida-esnafin-nabzini-tuttu/ Fri, 03 Apr 2026 14:16:51 +0000 https://gazete3.com.tr/?p=679405 Ziyaret sonrası değerlendirmelerde bulunan Karataş, artan maliyetler nedeniyle esnafın zor durumda olduğunu, vatandaşların ise alım gücünün ciddi şekilde düştüğünü ifade etti. Pazarda alışveriş yapan birçok vatandaşın temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlandığını belirten Karataş, yaşanan ekonomik tabloya dikkat çekti. Karataş açıklamasında, geçim sıkıntısının toplumun geniş kesimlerini etkilediğini vurgulayarak, bu sorunların görmezden gelinmemesi gerektiğini söyledi. Halkın yaşadığı ekonomik zorlukların çözümü için daha duyarlı ve kapsamlı adımlar atılması gerektiğini dile getiren Karataş, vatandaşların sesini duyurmaya devam edeceklerini ifade etti. >>>Haber Merkezi

2025 Kasım’ında otomotiv pazarı 132 bin 984 adet satışla tüm zamanların Kasım rekorunu kırdı. Yılın 11 ayında toplam satış 1 milyon 176 bin adede ulaştı; yıl sonu beklentisi 1.2 milyon olarak açıklandı. Otomobil satışlarında yıllık artış: %10,9, Hafif ticari araçta artış: %7 civarındaydı. Elektrikli araç satışları sadece Kasım’da 17 bin 892 adetti. Fiyatları soracak olursanız, 2023’e göre 2 katına dayanmış.  Talep ise buna rağmen dip değil zirve yapmış durumda. Bunun görünen tek açıklaması, Türkiye’de otomobil alımı artık bir ulaşım ihtiyacı değil; “Enflasyona karşı kendini koruma refleksi.” “Param erimesin, alıp kenara koyayım” mantığı piyasayı sürüklüyor.

KONUT SATIŞLARI UÇTU

Şimdi gelelim konuttaki duruma. TÜİK verilerine göre: 2025 Ocak–Ekim konut satışları: 1 milyon 293 bin 33 adet… Yıllık artış oranı: %16,2. İpotekli konut satışlarında artış: %64, İkinci el satışlar: %18,8 artışla 895 bin 526 adet. Üstelik bu sadece konut. Bir de işin arsa, tarla, ticari taşınmaz kısmı var. Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü verisi diyor ki: 2025 Ocak–Kasım toplam gayrimenkul satışı: 2 milyon 874 bin 237 adet. Bu tüm zamanların rekoru… Yani herkes “kira ödeyemiyorum” derken, Türkiye aynı anda tarihin en çok gayrimenkul alan ülkelerinden birine dönüşüyor. Üstelik, döviz ve enflasyon belirsizliğinde, “tuğla” hâlâ güvenli liman gibi gözüküyor. Hem de böylesine yüksek faiz ortamında bile…

E-TİCARETTE KORKUNÇ REKOR 

Sizlere aktaracağımız son bilgi ise korkunç bir  rekor. Buna göre, siparişler geçen yıla göre %16 arttı, dakikada 532 ürün satıldı, 300 bin kişi platformdan ilk kez alışveriş yaptı, en çok satılan ürünler, telefon, küçük ev aletleri, laptop, altın bilezik, televizyon oldu. Otomobil, konut ve e-ticaretteki “rekorları” gördünüz.  Türkiye’de insanlar şikâyet ediyor evet… Black Friday gelince sepette kolaçan edilen ürün sayısı rekor kırıyor. Tıpkı, otomobil ve konut satışlarında olduğu gibi. Türkiye’de bugün Reel hayatın ekonomisi ile tüketim ekonomisi yan yana yürüyor. Reel hayat ekonomisinde, gıda enflasyonu halen yüksek, kiralar zorlayıcı, maaşlar enflasyon karşısında eriyor. Tüketim ekonomisinde ise durum, “Bugün almazsam yarın daha pahalı”, yatırım amaçlı konut ve otomobil alımı, enflasyona karşı mal/hizmet stoklama refleksi, kampanya dönemlerinin yarattığı canlılık ve kredi kartı ekonomisinin genişlemesi şeklinde yürüyor. Ekonomistlere göre bu durum şöyle açıklanıyor. Birbirine zıt gibi gözükse de aslında bu iki ekonomi birbirini besliyor. Çünkü, Türkiye’de tüketim artık bir zorunluluktan çıkıp, ekonomik savunma mekanizmasına dönüşmüş durumda. Onun için “Geçinemiyorum” diyen de çok, “Satışlar patladı” diyen de…

“TÜRKİYE ÇİN’E BAĞIMLILIĞI AZALTMA STRATEJİSİNDE BİR ALTERNATİF OLARAK KONUMLANMALIDIR”

Açıklamada görüşlerine yer verilen Makine İhracatçıları Birliği Başkanı Kutlu Karavelioğlu, ABD yönetiminin ticaret politikalarında uyguladığı sertleşmenin küresel tedarik zincirlerinde oluşturduğu belirsizlik ve sanayi yatırımlarında yol açtığı baskıyı değerlendirdi. AB, Çin, Tayvan, Uzakdoğu ve dünyanın farklı noktalarındaki küresel ekonomiye ve üretime dair gelişmelerden bahseden Karavelioğlu, açıklamalarını şöyle sürdürdü: “Avrupa Komisyonu’nun Çin şokuna ve kamu alımlarında Çin firmalarına karşı korumacı önlemler geliştirmeye başlaması, AB’nin açık ticaret politikasıyla birlikte selektif savunma stratejileri benimsediğini gösteriyor. G7 toplantısında Çin’in kritik ürünlerdeki tekelci yaklaşımına karşı ortak hareket çağrısı yapılması da bu yönelimin küresel işbirlikleriyle derinleştirileceğinin bir ifadesi. Türkiye bu tabloda hem Çin’e bağımlılığı azaltma stratejisinde bir alternatif hem de adil ticaret ilkelerini gözeten bir ortak olarak konumlanmalıdır.” >>>AA

İŞ GÜCÜ ÖDEMELERİNDE ARTIŞ

İş gücü ödemeleri 2024’te bir önceki yıla göre yüzde 90, net işletme artığı/karma gelir yüzde 46,5 yükseldi. İş gücü ödemeleri geçen yılın 4’üncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 75,4, net işletme artığı/karma gelir yüzde 35,9 yükseliş kaydetti. İşgücü ödemelerinin cari fiyatlarla Gayrisafi Katma Değer içerisindeki payı 2024’te yüzde 37,9 oldu. Net işletme artığı/karma gelirin payı ise 2023’te yüzde 47 iken geçen yıl yüzde 42,2’ye geriledi. >>>AA

Konuyu Ticaret Bakanlığı’na aktardıklarını ifade eden İstanbul Maden İhracatçıları Birliği (İMİB) Yönetim Kurulu Üyesi Mustafa Kalfa, “Her ne kadar dünya genelinde navlun endeksinde artış olsa da Türkiye’de bu artışın anormal düzeyde olduğu görülüyor. Artış konusunda temel sebep olarak Süveyş Kanalı’ndaki kriz öne çıkarılıyor. Ancak, Kuzey ve Guney Amerika ile Batı Afrika’ya giden navlunlarda da artış yapıldı. Özellikle de konteyner hasarları konusunda ise; konteyner firmaları baskı yoluyla tek taraflı ve her ne olursa olsun yükleyiciyi sorumlu kılan taahhütnameleri bizlere imzalatıyor. İmzalamadığımızda yüklememizi yapmıyor. Konteyner tahsis etmemekle ve ihracatı engellemekle tehdit ediyorlar. Ülkemizin geleceği için konunun bir an önce çözüme kavuşması gerekiyor.” dedi.

“ÜLKEMİZDE KONTEYNER EKSİKLİĞİ DE SÖZ KONUSU DEĞİL”

İstanbul Maden İhracatçıları Birliği (İMİB) Yönetim Kurulu Üyesi Mustafa Kalfa, son dönemlerde artış yaşanan navlun fiyatlarının da maden ihracatını zorlaştırdığına dikkat çekti. Navlun fiyatlarının, son 1 yılda ve 2024 yılının başından itibaren önemli ölçüde artış gösterdiğinin altını çizen Kalfa “Fiyat artışları yüzde 30 ile yüzde 300 arasında değişiklik gösteriyor. Her ne kadar dünya genelinde navlun endeksinde artış görülse de Türkiye’de bu artışın anormal düzeyde olduğu görülüyor. Artış konusunda temel sebep olarak Süveyş Kanalı’ndaki kriz öne çıkarılıyor. Ancak, Amerika ve Batı Afrika’ya giden navlunlarda da artış yapıldı. Diğer taraftan, ülkemizdeki konteyner fiyat artışlarına konteyner bulunamaması da sebep gösteriliyor. Ancak, Türkiye dış ticaret açığı veren ülke konumunda. Yani, ülkemizin ithalatı ihracatından fazla. Dolayısıyla ülkemize giren konteyner sayılarının çıkış yapan konteynerlerden fazla olduğu değerlendirilmelidir. Bu noktada, bahsedildiği gibi ülkemizde konteyner eksikliği de söz konusu değil. Yani, öne sürülen bu sebepler fahiş fiyat artışlarının gerekçesini tam olarak yansıtmıyor.” dedi.

“TÜM BU KONULARI BAKANLIK

YETKİLİLERİMİZE İLETTİK”

Yaşanan durumu Ticaret Bakanlığı yetkililerine de bildirdiklerini ifade eden Kalfa, “Konteyner armatörleri, baskı yoluyla tek taraflı ve her ne olursa olsun yükleyiciyi sorumlu kılan taahhütnameleri bizlere imzalatıyor. İmzalamadığımızda yüklememizi yapmıyor. Konteyner tahsis etmemekle ve ihracatı engellemekle tehdit ediyorlar. Özellikle yorgun ve yaşlı konteynerleri mermer yüküne tahsis ediyorlar. Lashing ile ilgili detaylı gözlenebilir ve ölçülebilir kriterleri kasıtlı olarak standarda bağlamıyorlar. Çünkü, tüm hasarlarda yükleyiciyi sorumlu kılmak için bunu kullanıyorlar. Liman yükleme alanlarında, aktarma limanlarında ve gemi üstünde hiçbir şekilde sigorta mekanizmalarını kullanmıyorlar. Aktarma ve yükleme limanlarındaki elleçleme ve yükleme operatörlerinin hatalarını, sorumluluk doğuracağı için hasar dosyalarına dahil etmiyorlar. Her ne sebeple olursa olsun hasar gerçekleştiğinde, FOB (Free on Board yani, geminin üstüne yükleninceye kadarki liman teslim) prosedürüne uygun yaptığımız uluslararası ihracat standardını yok sayarak, yükleyicinin uygunsuz yükleme yaptığına ön yargılı olarak hükmediyorlar. Taşıma sürecinde kendi sorumluluk alanlarında gerçekleşen hasarların masrafını fahiş bir şekilde bizim ödeyeceğimizi teyit etmemizi aksi taktirde yükümüzü varış noktasına teslim etmeyeceklerini ve oluşan ardiye demoraj gibi depo masraflarını da bize ödeteceklerini söylüyorlar. Tüm bu konuları bakanlık yetkililerimize ilettik. Buradaki asıl amacımız da ihracatçının liman yükleme alanlarında konteyner içi yükleme esaslarını ve sorumluluk sınırlarını belirleyerek hukuki tabanı olan bir standarda bağlamak.” diye konuştu.

‘PAZARLARIMIZI KAYBEDEBİLİRİZ’

Yüksek navlun fiyatlarının, ihracat maliyetlerini artırdığını kaydeden Mustafa Kalfa, “Bu da ihracatçıların rekabet gücünü olumsuz etkiliyor. Ürünlerin nihai fiyatlarına yansıyan bu artışlar, kar marjlarını daraltırken, pazarlama stratejilerini de zorlaştırıyor.” diye konuştu. Özellikle düşük katma değerli ürünlerde rekabet avantajının kaybolmaya başladığını söyleyen Mustafa Kalfa sözlerini şöyle sürdürdü: “Yaşanan durum Türkiye ekonomisini de çok ciddi şekilde etkiliyor. Yüksek navlun maliyetleri, rekabet gücümüzü zayıflatırken daha düşük maliyetle üretim yapan ülkeler karşısında avantajımızı kaybediyoruz. Bu durumun devam etmesi halinde ihracat pazarlarımızdaki payımızın azalacağını söylemeliyiz. Bu yüzden navlun fiyatlarının yükselişine bir an önce çözüm bulunması gerekiyor. Bu, sadece maden ihracatını değil tüm ihracat kalemlerini etkiliyor. Hükümetlerin ve uluslararası kuruluşların, nakliye sektöründe yaşanan zorlukları hafifletmek için düzenleyici tedbirler alması ve teşvikler sunması gerekiyor. Ayrıca, ihracatçı birliklerinin Ulaştırma Bakanlığı desteği ile taşımacılık yapan firmalarla daha makul anlaşmalar yapması sağlanabilir. Taşımacılık yapan firmaların Türkiye’ye daha çok önem vermesi için önlemler alınmalı ve Türkiye çıkışlı taşımalarda bu kadar rahat hareket etmesinin önüne geçilecek tedbirler devreye sokulmalı.”>>>Kadir Kaplan

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, “Ağır bedeller ödediğimiz doğal afetlere ve bölgemizdeki sıkıntılara rağmen Türkiye’miz Allah’a şükür bölgesinde bir yıldız gibi parlıyor. Avrupa ve Amerika sanayileri için parlayan bir yıldız gibi dünya ekonomisinde takdir görüyor” dedi.

Zonguldak’ın Karadeniz Ereğli ilçesinde Çınar Boru Asitleme Fabrikası’nın açılış törenine katılan Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye’nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu (İSO 500) listesinde yer alan tesisi açmak için bir araya geldiklerini belirterek, Çınar ailesinin bugünlere ulaşan başarı hikayesinden bahsetti. Ülke için taş üstüne taş koyan, üretime ve katma değere katkı sağlayanların baş tacı olduğunu vurgulayan Bolat, Türkiye ekonomisinin kalkınma yolunda, son 21 yılda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde büyük gelişmeler olduğunu dile getirdi. Bolat, 78 yılda 230 milyar dolara çıkarılan milli gelirin, son 21 yılda 1 trilyon 158 milyar dolara yükseldiğini, kişi başı milli geliri 3 bin 600 dolardan 13 bin 110 dolara yükselttiklerini, sene sonunda da 14 bin dolarları göreceklerini söyledi. Bakan Bolat, 1980’de 3 milyar dolar, 2002’de 36 milyar dolar olan mal ihracatını 261,5 milyar dolara yükselttiklerini aktararak, 20 yıl önce 14 milyar dolar olan hizmetler ihracatının da 110 milyar dolara çıktığını belirtti. Bolat, bunun istikrarlı yönetim, siyasi istikrar, başarılı ekonomi yönetimi, kamu, özel sektör, tarım kesimi, hizmetler sektörü ve sanayiyle hep birlikte ulaşılan bir başarı olduğunun altını çizdi.

“EKONOMİDE ÇOK BÜYÜK İLERLEMELER KAYDETTİK”

Bolat, Zonguldak’ın Türkiye ekonomisine katkılarına değinerek, hükümetin tüm ülkede olduğu gibi buraya da büyük teşvikler vererek büyük yatırımlar yaptığını anlattı. Doğal gazın karaya ulaşımı daha da yükseldikçe Türkiye’nin enerji maliyetinin ve ithalata ödediği döviz giderinin de azalacağına, ucuzlayan enerjiyle sanayinin ciddi ivme kaydedeceğine işaret eden Bolat, “Dünyanın gelişmiş ülkelerine, G7 ülkelerine baktığımızda şöyle bir ortak özellik görüyoruz; başta metal ve mühendislik, otomotiv sektörü ve bilgi teknolojilerinde oldukça gelişmiş olmaları. Türkiye’mize baktığımızda Allah’a şükürler olsun ki Türkiye Yüzyılı vizyonuyla 21 yıldan bu yana Türkiye’mizde çok büyük hizmetler yapan AK Parti hükümetleri ve Cumhur İttifakı’yla ekonomide çok büyük ilerlemeler kaydettik.” diye konuştu. Bolat, Türkiye’nin metal ve çelik sektöründe dünyada 8., Avrupa’da bazen 1., bazen 2. sırada olduğunu, demir çelik ihracatının 30 milyar dolar sınırına yükseldiğini aktararak, demir çelik alanında bu yıl üretim ve ihracatta yüzde 10’a yakın artış olduğunu dile getirdi. Türkiye’nin otomotiv sektöründe yıllık 1,5 milyondan fazla otomotiv üretimiyle Avrupa’da dördüncü, dünyada 13′.sırada olduğu bilgisini paylaşan Bolat, “Bilgi teknolojilerine baktığımızda geçen yıl 3,3 milyar dolar yazılım ihracatı yaptık. Teknoparklarımızın sayısı 106’ya, Organize Sanayi Bölgelerimizin sayısı 140’lardan 300’e yaklaştı. Teknoloji merkezleri sayımız da 1600’ü aşmış bulunmakta. Bu şu demek; üretim ve ihracat miktarımızı aynı miktar bazında tutsak bile bilgi teknolojileri, AR-GE, inovasyon ve markalaşma ihracatını artırdıkça ihracatımızın değeri, katma ve toplam değeri hızla yükselecek. 21 yıl önce yüzde 0,55 olan dünya mal ihracatı payımızı, geçen yılın sonunda yüzde 1,08’e yükselttik. 2028 hedefimiz; yüzde 1,30’a ulaşmak.” ifadelerini kullandı. Bolat, Türkiye’nin dünyadaki hizmetler ihracatı payının yüzde 0,80 civarından yüzde 1,30 civarına çıktığını belirterek, bunlar yükseldiği takdirde Türkiye’nin dünya ekonomisi ve ticaretinde payının artacağını kaydetti. Bu başarıların kolay oluşmadığını vurgulayan Bolat, şöyle devam etti: “Ülkemizde terörle mücadele, darbe teşebbüsleri, vesayetlerle mücadele, bölgemizdeki sıcak savaşlar, yüz yılda meydana gelen büyük Kovid salgını ve yaşadığımız tarihin en yıkıcı Kahramanmaraş merkezli depremleri… Çok ağır bedeller ödediğimiz bu doğal afetlere ve bölgemizdeki sıkıntılara rağmen Türkiye’miz Allah’a şükür bölgesinde bir yıldız gibi parlıyor. Avrupa ve Amerika sanayileri için güvenilir, yüksek kaliteli hızlı teslimat yapabilen, kaliteli ürünleri olan tedarik üssü, tedarik zinciri, bir lojistik zinciri olarak parlayan bir yıldız gibi dünya ekonomisinde takdir görüyor. Limanlarımız, serbest bölgelerimizle yabancı yatırımları çekim merkezi olarak bölgemize, ülkemize çekebiliyoruz. Düşünebiliyor musunuz? 1923’ten 2002 yılına kadar ülkemize sadece 14,5 milyar dolar doğrudan yabancı yatırım gelmişken son 21 yılda 266 milyar dolar yabancı yatırım gelmiş.”>>>AA