Türkiye Cumhuriyeti Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ve Somali Federal Cumhuriyeti Petrol ve Mineral Kaynaklar Bakanlığı arasında mart ayında imzalanan “Somali Kara ve Açık Deniz Blokları Alanında Mutabakat Zaptı” kapsamında görev alacak Oruç Reis Araştırma Gemisi’nin, Filyos Limanı’nda son kontrolleri yapıldı.

Gemi, Somali’de denizde her biri yaklaşık 5’er bin kilometrekarelik alanı temsil eden 3 ruhsat sahasında sismik veri toplama çalışması icra edecek. B u kapsamda yaklaşık 7 aylık bir çalışmanın devam etmesi ön görülüyor.

 

Oruç Reis Araştırma Gemisi’nin çalışmalarına Zağanos Paşa Destek Gemisi, Sancar Platform Destek Gemisi ve Ataman Takip Gemisi’nin yanı sıra Deniz Kuvvetleri Komutanlığına bağlı iki firkateyn de eşlik edecek.

Toplanan veriler Ankara TPAO Veri İşlem Müdürlüğünde işlenip değerlendirilecek. Değerlendirmeler olumlu olursa sondaj aşamasına geçilecek. Çalışmalarının bitmesinin ardından verilen talimatlar doğrultusunda geminin Türkiye’ye dönmesi planlanıyor.

Filyos Limanı’ndan gün içerisinde İstanbul’a haraket edecek gemi, yarın İstanbul’dan Somali’ye uğurlanacak.

Geminin özellikleri

Jeofizik, jeolojik, oşinografik ve hidrografik çalışma yapma amacıyla özel olarak tasarlanan, Türk mühendisleri tarafından dizayn edilip Türkiye’de inşa edilen Oruç Reis Araştırma Gemisi, 87 metre uzunluğa, 23 metre genişliğe ve 34 metre yüksekliğe sahip.

Tamamen yerli ve milli bir gemi olan Oruç Reis, çok yönlü bir gemi olup doğal kaynakların aranmasında, kıta sahanlığı ve yer kabuğu araştırmalarında, doğal afetlerin araştırılmasında (deprem, tsunami, iklim değişikliği ve benzeri) deniz ve okyanus alanlarındaki yapısal unsurların belirlenmesi amaçlı yer bilim çalışmalarında kullanılıyor.

Oruç Reis Gemisi’nde, gemi adamı mürettebatı olarak tamamen Türk personel çalışıyor, sismik ve sörvey bölümlerinde ise yine çoğunluk Türk personel çalışmakla beraber tamamının Türk personel olması için personel yetiştirme ve eğitim çalışmaları sürdürülüyor.

Çalışmalarına 2017 yılında başlayan Oruç Reis Araştırma Gemisi, Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA) uhdesinde Akdeniz ve Marmara bölgesinde, 2022 yılından itibaren ise Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) uhdesinde Akdeniz ve Karadeniz’de (özellikle Sakarya Gaz Sahasında) toplamda 23 bin kilometrekarenin üzerinde 2 ve 3 boyutlu sismik çalışma yaparak veri topladı.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, cumartesi günü İstanbul Boğazı’ndan geçecek Oruç Reis gemisini Somali’ye uğurlayacak. Uğurlama törenine Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar da katılacak.

Oruç Reis, Akdeniz, Süveyş Kanalı ve Kızıldeniz rotası üzerinden Somali açıklarına ulaşacak. Ekim sonuna doğru Somali açıklarında olması planlanan gemi, ruhsatı alınmış 3 deniz yetki alanında petrol ve doğal gaz için sismik çalışma yapacak. Gemiye görev süresi boyunca donanmadan iki fırkateynin yanı sıra Zağanos Paşa Destek Gemisi, Sancar Platform Destek Gemisi ve Ataman Takip Gemisi de refakat edecek.

Oruç Reis, Somali açıklarındaki 3 ruhsat sahasında bu sahalara özel olarak ilk defa üç boyutlu sismik çalışma icra edecek. Yaklaşık 7 ay sürmesi beklenen faaliyet sırasında Oruç Reis hem doğal gaz hem de petrol için veri toplayacak. Toplanan veriler Ankara’da analiz edilerek sonuçlara bağlı olarak belirlenen lokasyonlarda sondaj çalışmaları başlayacak.

Açıklamada görüşlerine yer verilen Bakan Bayraktar, Türkiye Petrolleri’nin Somali’de 15 bin kilometrekarelik deniz yetki alanında arama ruhsatı bulunduğunu belirterek, “Bu kapsamda aramanın ilk adımı sismik faaliyet. Sayın Cumhurbaşkanımızla birlikte Oruç Reis’i sismik çalışmalar yapmak üzere Somali’ye uğurlayacağız. Oruç Reis, belirlenmiş deniz yetki alanında bugüne kadar hiç yapılmamış 3 boyutlu sismik çalışma yapacak. Oruç Reis’in çalışacağı alanın petrol emareli bir bölge olduğunu öngörüyoruz.” ifadelerini kullandı.

Geminin özellikleri

Türkiye’deki tersanelerde inşa edilen Oruç Reis, dizaynından üretimine kadar tüm aşamalarında Türk mühendis, teknisyen ve işçilerinin emekleri sonucunda denize indirilerek 2017 yılında çalışmalara başlamıştı. Jeofizik, jeolojik, oşinografik ve hidrografik çalışma yapma amacıyla özel olarak tasarlanan gemi, 87 metre uzunluğa, 23 metre genişliğe ve 34 metre yüksekliğe sahip.

4×2.520 kW dizel elektrik makina gücü bulunan Oruç Reis, deniz altında petrol ve doğal gaz arama faaliyetlerinde iki ve üç boyutlu sismik araştırma yapabiliyor. Bugüne kadar denizlerde çok sayıda sismik faaliyet yürüten Oruç Reis, üç boyutlu ve iki boyutlu olmak üzere toplam 23 bin kilometrekare alanda veri topladı.

Bu yıl Türkiye ve Somali, bakanlıklar ve hükümetler arasında mutabakat zaptları imzalamıştı. Bu anlaşmalar çerçevesinde milli petrol şirketi Türkiye Petrolleri, Somali denizlerinde 3 sahada ruhsat aldı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, her biri yaklaşık beşer bin kilometrekarelik alanı temsil eden 3 ruhsat sahasında ilk olarak sismik faaliyet yürütmeyi planlıyor.