Kuzey Pasifik’teki okyanus sularına ilişkin 2002-2022 dönemini kapsayan 3 ayrı uydu kaydını mercek altına alan araştırmacılar, balık ağları ve gıda ambalajlarının yanı sıra çıplak gözle görülemeyen mikroplastik de barındıran okyanus sularının renginin, “belirgin şekilde açık mavi ve yeşil tonlarına” dönüştüğünü belirledi.

Araştırmacılar, okyanustaki biyokimyasal yapının doğal sebeplere bağlı olarak renk değiştirmiş olabileceği ihtimali üzerinde dursa da incelemeler sonucu, sudaki bu değişimin başlıca sebebinin mikroplastik birikimi olma olasılığının 4 kattan fazla olduğunu saptadı.

Araştırmanın yazarlarından Shea Cheatham, CNN’e yaptığı açıklamada, uydu verisinde gözlemlenen renk değişiminin “yalnızca ve doğrudan” plastik kaynaklı olduğunu kanıtlamak için daha fazla çalışmanın yapılması gerektiğini söyledi.

Araştırmanın ayrıntıları, Nature dergisinde yayımlandı.

Yıllık yaklaşık 13 milyon ton plastik okyanusa karışıyor

Bilim insanları, her yıl yaklaşık 13 milyon ton plastik atığın okyanus sularına karıştığını tahmin ederken bunun küçük bölümüne tekabül eden yaklaşık 250 bin tonun yüzeyde yüzer halde bulunduğunu belirtiyor.

Okyanusa karışan plastik atıklar deniz canlıları tarafından tüketilebiliyor ve besin zinciri boyunca ilerleyebiliyor.

Böylelikle insanların tüketimine sunulan deniz ürünlerinde de tespit edilebilen mikroplastikler, yalnızca okyanus ekosistemini değil insan sağlığını da tehdit edebiliyor.>>>AA

Türkiye’nin ev sahipliğinde 9-20 Kasım arasında Antalya’da düzenlenecek olan dünyanın en büyük iklim zirvesi COP31’de öne çıkacak başlıklardan biri “Sıfır Atık” olacak. Bu tema kapsamında döngüsel ekonomi uygulamalarının yaygınlaştırılması, gıda israfının önlenmesi ve atık kaynaklı metan emisyonlarının azaltılması yoluyla atık yönetiminin iklim değişikliğiyle mücadeledeki rolünün güçlendirilmesi hedefleniyor.

AA muhabirine değerlendirmelerde bulunan Samed Ağırbaş, Emine Erdoğan liderliğinde 2017’de başlatılan Sıfır Atık Hareketi’nin küresel ölçekte önemli bir savunuculuk platformuna dönüştüğünü kaydetti.

Türkiye’nin öncülüğünde yürütülen sıfır atık çalışmalarının dünyadaki iklim gündeminde daha güçlü şekilde yer almaya başladığını belirten Ağırbaş, “Bugün dünyada artık sıfır atık bir atık azaltımından ziyade iklim politikası haline geldi ve iklim politikası olarak tartışılmaya başlandı.” dedi.

“İklim ajandasının ana maddelerinin başında geliyor”

31 yıldır düzenlenen BM İklim Değişikliği Konferansları’nda atık konusunun geçmişte yeterince öne çıkmadığını ifade eden Ağırbaş, COP31’le birlikte sıfır atığın iklim gündeminde daha güçlü bir konuma geleceğini dile getirdi.

Ağırbaş, sıfır atık yaklaşımının yalnızca teknik bir atık yönetimi modeli olmadığını vurgulayarak, “COP31’de sıfır atık artık iklim ajandasının ana maddelerinin başında geliyor. Bu bağlamda COP31 sıfır atık için bir dönüm noktası olacak.” değerlendirmesinde bulundu.

Atıkların, metan emisyonlarının artmasının başlıca nedeni olduğunun altını çizen Ağırbaş, COP31 kapsamında metan azaltımı ve döngüsel ekonomi başlıklarında çalışmalar yürütüleceğini aktardı.

“Atık krizi için bulacağımız en kolay çözümlerden biri atığı üretmemek”

COP31 gündeminde plastik kirliliğinin de önemli başlıklardan biri olacağını ve problemin çözüm sürecinde tüm tarafların bir araya getirilmesi gerektiği görüşünü paylaşan Ağırbaş, “Plastik üreticileri, sektör temsilcileri, bankalar, yerel topluluklar ve diğer paydaşlarla birlikte hareket edilmesi gerekiyor. Biz yasaklara karşıyız. Temel olarak biz şunu istiyoruz, toplumsal bir bilinçle, toplumsal bir uzlaşıyla bir şeyleri ortaya koymamız lazım.” diye konuştu.

Ağırbaş, Türkiye’nin plastik kullanımını azaltırken aynı zamanda doğada daha kolay çözünebilen alternatif ürünlerin geliştirilmesi konusunda öncü olabileceğini, bu konuda çalışma grupları oluşturdukları bilgisini verdi.

Atıkların yönetim stratejilerinden çok kaynağında engellenmesi gerektiğine dikkati çeken Ağırbaş, “Atık krizi için bulacağımız en kolay çözümlerden biri atığı üretmemek. Evet atığı dönüştüreceğiz, dönüştürmek zorundayız, dönüştürüyoruz. Bunlar önemli çalışmalar ama atığı üretmemek en büyük tercih olmalı.” değerlendirmesinde bulundu.

“Türkiye’deki sıfır atık çalışmaları COP31’e zemin hazırladı”

Türkiye’de sıfır atık kapsamında önemli bir dönüşüm yaşandığından ve bu alanda yapılan tüm çalışmaların COP31’e de zemin hazırladığından bahseden Ağırbaş, “Geri dönüşüm oranlarında artış sağlandı. Sıfır atık bağlamında Türkiye, 2017 yılı itibarıyla Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin liderliğinde ciddi bir dönüşüm hareketi başlattı. Yüzde 10’larda olan geri dönüşüm oranı yüzde 30’lara geldi.” dedi.

Ağırbaş, ayrıca Etiyopya’nın başkenti Addis Ababa’da yapılacak COP32 öncesinde bu ülke ile işbirliği anlaşmaları imzalayarak orada görev alacak personele eğitim verdiklerini aktardı.

“COP31 bağlamında bir dijital koordinasyon merkezini kurduk”

COP31’de alınacak kararların devamlılığını sağlamak için şimdiden COP32 ile ilgili de hazırlıklar yaptıklarını anlatan Ağırbaş, şöyle devam etti:

“COP31 bağlamında bir dijital koordinasyon merkezini kurduk. 1000’den fazla kurum başvurusu geldi. İnsanlar bize dertlerini anlatıyorlar. Bizim ekiplerimiz birebir görüşme yapıyorlar ve bu görüşmelerle beraber biz insanlara çözüm yolları öneriyoruz. COP31 kasım ayında yapılacak ve bitecek. Sonra COP32’ye geçeceğiz. 31 yıldır bu toplantılar yapılıyor, 70’ten fazla karar alınmış ama sahada uygulanan karar sayısı bir elin parmaklarını geçmiyor. İşte tam da bu noktada biz bu alınan kararları vatandaşla beraber alırsak, vatandaşın söylemiyle aynı söylemde buluşturabilirsek sahada karşılığı olur ve vatandaş bu işi sahiplenir.”

Ağırbaş, Birleşmiş Milletler ile COP31 kapsamında yerel yönetimleri ilgilendiren panel ve oturumlar düzenleyerek çeşitli konuları ele alacaklarını bildirdi.

COP31’de küresel atık yönetimi hakkında belediye başkanlarıyla konuşacaklarını aktaran Ağırbaş, “COP31’de döngüsellikle ilgili farklı çalışmalara da imza atacağız. Çeşitli döngüsellik modelleri açıklayacağız ve bu hususta global bazı çözüm önerileri ortaya koyacağız.” diye konuştu.>>>AA