Araştırma, Türkiye’de NATO’ya yönelik olumlu algının uzun yıllardır düşük seviyelerde seyrettiğini, ancak Rusya-Ukrayna Savaşı’nın ardından destek oranının yükseliş gösterdiğini ortaya koydu.

Buna rağmen kamuoyunun NATO üyeliğine yaklaşımı farklı bir tablo çiziyor. Verilere göre Türkiye’de her 10 kişiden 6’sı ülkenin NATO üyeliğinin devam etmesini istiyor. Katılımcıların yüzde 52’si üyeliğin Türkiye’ye katkı sağladığını ifade ederken, yaklaşık yüzde 77’si de NATO’nun Türkiye’nin güvenliği açısından önemli olduğunu düşünüyor.

Araştırmada, NATO’ya yönelik mesafeli yaklaşımın önemli nedenlerinden birinin ABD’ye ilişkin kamuoyu algısı olduğu belirtildi. Verilere göre Türkiye’de ABD’ye olumlu bakanların oranı yüzde 18’de kalırken, kamuoyunda ABD’yi tehdit olarak görenlerin oranının da yüksek olduğu ifade edildi.

Araştırmada ayrıca Türkiye’nin, diğer NATO ülkelerindeki kamuoyu nezdinde de güvenilir ortak olarak görülme oranının düşük seviyelerde bulunduğuna dikkat çekildi.

Araştırma sonuçları, Türkiye’de NATO’nun güvenlik açısından gerekli görüldüğünü ancak ittifaka yönelik olumlu algının aynı ölçüde güçlü olmadığını ortaya koydu. NATO Zirvesi’nin Ankara’da gerçekleştirileceği süreçte açıklanan veriler, kamuoyunun ittifaka bakışına ilişkin dikkat çekici bir tablo sundu. >>>Mustafa BAYER

NATO Parlamenter Zirvesi’nin verimli geçmesi temennisini dile getiren Erdoğan, zirveye katkı sunacak herkese teşekkür etti.

Bu önemli toplantının 7-8 Temmuz’da Ankara’da gerçekleştirilecek NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi öncesinde ayrı bir anlam taşıdığına inandığını belirten Erdoğan, “Müttefik ülke parlamentoları arasında işbirliği ve dayanışmanın güzide bir nişanesi olarak gördüğüm bu zirvenin düzenlenmesinde emeği geçenleri tebrik ediyor, çalışmalarınızda başarılar diliyorum.” ifadesini kullandı.

Erdoğan, “Avrupa-Atlantik güvenliği tarihi bir dönemeçten geçiyor. İttifakımızın bilhassa doğu ve güneydoğu sınırlarında cereyan eden savaş, kriz, terör ve düzensiz göç gibi tehditler, güvenlik anlayışımızı yeniden şekillendirmemizi gerekli kılıyor. Eski kalıplar, eski ön kabuller bir bir yıkılırken, yerlerini neyin alacağı, neyin ikame edileceği henüz bilinmiyor. İstikrar yerine gerilimin, düzen yerine kargaşanın arttığı, öngörülebilirliğin azaldığı, sabah neyle karşılaşılacağını kimsenin kestiremediği bir belirsizlik döneminin tam ortasındayız.” değerlendirmesinde bulundu.

Küresel sistemi ve siyaseti tarif eden mevcut tanımlamaların, bugünün dünyasında anlamlarını büyük ölçüde yitirdiğinin altını çizen Erdoğan, “Başta Gazze ve Lübnan’da yaşananlar olmak üzere, yakın dönemde şahit olduğumuz katliamlar, insanlığın vicdanında derin yaralar açarken, aynı zamanda uluslararası kurumların ve kuramların itibarını yere sermiştir. Yeni dönemin bu boyutunu görmeden eski kavramlarla mevcut durumu açıklamanın pek mümkün olmadığını düşünüyorum. Bu ortamda hem NATO’nun caydırıcılığını muhafaza etmesinin hem de müttefikler arasındaki dayanışmanın tahkiminin daha kritik hale geldiğine inanıyorum.” diye konuştu.

Erdoğan, mevcut jeopolitik denklemin NATO’nun üstlendiği rolün önemini artırdığını vurgulayarak, “Türkiye olarak yeni dönemin ruhunu en iyi okuyan ülkelerden biriyiz. Kriz bölgeleriyle 1800 kilometreyi aşan kara sınırına sahip Türkiye, güçlü ordusu, modern askeri kabiliyetleri, gelişmiş savunma sanayisiyle 70 yılı aşkın süredir NATO’nun güvenliğine katkı sunan müttefiklerin başındadır. NATO misyonlarında aktif görev alıyor, barış ve istikrarın korunmasına destek oluyoruz. Gerek bölgesel krizleri yönetmedeki müstesna becerimizi, gerekse NATO bünyesindeki engin tecrübemizi müttefiklerimizle paylaşıyoruz. Ankara Zirvesi, tecrübe paylaşımının en güçlü zemini olacaktır.” görüşünü paylaştı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, sadece müttefikler arasında değil, dünya genelinde de Ankara Zirvesi’ne yönelik yoğun bir ilginin söz konusu olduğunu müşahede ettiklerini belirterek, şunları kaydetti: “Parlamenterler olarak en temel insan haklarının başında gelen yaşama hakkını garanti altına almak gibi çok önemli bir sorumluluğu üstleniyorsunuz. Halklarımızın bizden talebi, gelecek nesillerin huzur, refah ve barış içinde yaşamasını sağlayacak koşulların oluşturulmasıdır. Zirveden temel beklentimiz, müttefiklerin milli güvenlik hassasiyetlerini gözeten, ittifak dayanışmasını ve birlik ruhunu güçlendiren neticelerin elde edilmesidir.”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, uzun yıllar terörle başarıyla mücadele etmiş ve şimdi terörü tamamen sona erdirmenin çalışmasını yürüten bir ülkenin lideri olarak bu alanda ittifaktan beklentilerinin çok olduğunu söyledi.

Erdoğan, “Karşı karşıya bulunduğumuz sınamalarla mücadele etmek istiyorsak, müttefikler arasında külfet paylaşımını dengeli ve adil şekilde yaparken, savunma sanayi ticareti önündeki engelleri de kaldırmamız gerekiyor. Her iki ana başlıkta da evvelki zirvelerde aldığımız kararların uygulanması, bu bakımdan çok ama çok mühimdir. Külfet paylaşımı noktasında biz üzerimize düşeni yapıyoruz, yapmaya da devam edeceğiz. Son olarak, Lahey Zirvesi’nde kabul ettiğimiz taahhütler doğrultusunda savunma harcamalarımızı artırıyor, NATO misyon ve harekatlarına en fazla katkı sağlayan ilk 5 müttefik arasında yer alıyoruz.” ifadesini kullandı.

Türkiye’nin bu katkılarına rağmen Avrupa güvenliğine sağladığı vazgeçilmez faydaların bazı durumlarda göz ardı edildiğini vurgulayan Erdoğan, “İttifakın Avrupa sütununun gelişiminde söz sahibi ülkelerden biri olarak kıtadaki tüm savunma ve güvenlik girişimlerine dahil olma iradesine sahibiz. Avrupa Birliği tarafından açıklanan savunma ve güvenlik girişimlerine Türkiye’nin dahil edilmesi konusunda siz parlamenterlerin yakın ilgi ve desteğini bekliyoruz. Türkiye’nin savunma alanında sahip olduğu kapasiteyi, dar siyasi çıkarlar nedeniyle dışlamanın kimseye faydası yoktur. Bu noktada ittifak çapında Teksas’tan Ankara’ya uzanan amasız, fakatsız bir güvenlik ve savunma ağı oluşturmalıyız.” diye konuştu.

“MÜTTEFİKLERİMİZ VE MİSAFİRLERİMİZ, TÜRKİYE’NİN SAVUNMA SANAYİSİ ALANINDA KISA SÜREDE KATETTİĞİ ÖNEMLİ MESAFEYİ GÖRMÜŞ OLACAK”

Ankara Zirvesi’nin bir diğer ayırt edici özelliğinin, savunma sanayisi işbirliğine yapacağı vurgu olduğuna dikkati çeken Erdoğan, “Zirve kapsamında düzenleyeceğimiz NATO Savunma Sanayi Forumu’nda bir yandan gelişmiş ürünlerimizi sergilerken, diğer yandan da bu işbirliğini çok daha etkili hale getirecek tedbirleri ele alacağız. Müttefiklerimiz ve misafirlerimiz, Türkiye’nin savunma sanayisi alanında kısa sürede katettiği önemli mesafeyi görmüş olacak. Ayrıca, NATO’nun güvenliğe 360 derece yaklaşımı uyarınca Ukrayna, İran, Körfez ve Filistin başta olmak üzere küresel ve bölgesel gelişmeleri de değerlendireceğiz. Bu noktada Amerika Birleşik Devletleri’yle İran arasındaki ateşkesin kalıcı bir çözümle neticelendirilmesi için Pakistan ve Katar’ın yanı sıra dost ve kardeş ülkelerle birlikte gereken katkıları vermeyi sürdüreceğiz.” bilgisini paylaştı.

“1967 SINIRLARINDA BAĞIMSIZ, EGEMEN, TOPRAK BÜTÜNLÜĞÜNÜ HAİZ BİR FİLİSTİN DEVLETİ MUTLAKA KURULMALIDIR”

Bölgeye ve dünyaya rahat bir nefes aldıran mutabakatı baltalamayı amaçlayan, özellikle Lübnan’ı hedef alan saldırıları yakından takip ettiklerini dile getiren Erdoğan, şunları kaydetti: “Bölgemizin istikrara kavuşmasına tahammül edemeyen, hatta bunu kendi güvenliği için tehdit olarak gören soykırım şebekesinin provokasyonlarına fırsat verilmemesi noktasında sizlerin desteğini bekliyoruz. Orta Doğu’daki gerilimlerin temelinde Filistin meselesi yatmaktadır. İşgal bitmeden, İsrail’in sürekli artan toprak gasbı bitmeden maalesef bölgemizde kalıcı barış sağlanamaz. Kalıcı barışa giden yolun kapısı ise iki devletli çözümdür. 1967 sınırlarında bağımsız, egemen, toprak bütünlüğünü haiz bir Filistin Devleti mutlaka kurulmalıdır. Bu süreçte siz parlamenterlere de önemli görevler düşmektedir. Burada şuna da dikkatinizi çekmek isterim. Türkiye gerek tarihiyle gerek toplumsal yapısıyla gerek jeostratejik konumuyla Avrupa’dan Asya’ya ve Balkanlar’dan Afrika’ya uzanan geniş coğrafyayla, aynı anda iletişim sağlama tecrübesine sahip güçlü bir ülkedir. Biz bu potansiyelimizi, bölge barışı ve dünya barışı için azami ölçüde kullanmayı arzu ediyoruz.”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Rusya-Ukrayna savaşının diyalogla çözümü noktasında önümüzdeki dönemde netice almamız gerektiğini, bilhassa vurgulamak istiyorum. Her iki tarafla da konuşabilen, netice veren süreçleri başlatan hakkaniyetli duruşuyla her iki tarafın da güvenini kazanmış bir müttefik olarak barış çabalarına aktif katkı vermeyi sürdüreceğiz. Sözlerimin hitamında, bugün savunma sanayisi şirketlerimize yapacağınız inceleme geziniz bütünüyle buna dahil olmak üzere, çalışmalarınızda başarılar diliyorum. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığımıza bu güzel buluşma için teşekkür ediyorum. İstişarelerinizin ve aldığınız kararların, ittifakımız ve dünya barışı için hayırlara vesile olmasını temenni ediyorum.” sözlerini sarf etti.

Programda daha sonra, TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un ev sahipliğinde düzenlenen NATO Parlamenter Zirvesi kapsamında Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın katılımıyla aile fotoğrafı çekildi. >>>AA

ANKARA ZİRVESİ NEDEN KRİTİK?

Programın öne çıkan başlıklarından biri, 7-8 Temmuz tarihlerinde Ankara’da düzenlenecek NATO Liderler Zirvesi oldu. Uzmanlar, zirvenin yalnızca NATO açısından değil, küresel güvenlik mimarısının geleceği açısından da kritik önem taşıdığına dikkat çekti.

TÜRKİYE’NİN SAVUNMA SANAYİSİNDEKİ YÜKSELİŞİ KONUŞULDU

Programda Türkiye’nin son yıllarda savunma sanayisinde kaydettiği ilerleme ve bunun NATO içerisindeki yansımaları da masaya yatırıldı. Yerli ve milli savunma projelerinin Türkiye’nin stratejik ağırlığını artırdığı vurgulanırken, Ankara’nın bölgesel ve küresel krizlerde üstlendiği rol değerlendirildi.

ABD, AVRUPA VE ÇİN ARASINDAKİ REKABET MASADAYDI

Küresel siyasetin en önemli başlıklarından biri olan ABD, Avrupa ve Çin arasındaki güç mücadelesinin NATO üzerindeki etkileri uzman görüşleriyle analiz edildi. Değişen uluslararası dengelerin ittifakın geleceğine nasıl yön vereceği tartışıldı.

TRUMP’IN NATO AÇIKLAMALARI DEĞERLENDİRİLDİ

Programda ayrıca eski ABD Başkanı Donald Trump’ın NATO’ya yönelik açıklamalarının ittifak içerisinde yarattığı tartışmalar ele alındı. Avrupa ile ABD arasında yaşanan görüş ayrılıklarının NATO’nun geleceğine etkileri değerlendirildi.

KÜRESEL DENGELER VE TÜRKİYE’NİN KONUMU ELE ALINDI

Sınırsız programında Ankara Zirvesi’nin perde arkası, küresel güç dengelerindeki değişim ve Türkiye’nin stratejik konumu tüm yönleriyle değerlendirildi. Programda yapılan analizler, NATO’nun geleceğine ilişkin önemli ipuçları ortaya koydu. >>>Berna TÜRKSOY

Yaklaşık bir yıl görev yapacak personelin, Ukrayna’ya yönelik askeri destek ve eğitim faaliyetlerinde koordinasyon görevlerini üstleneceği kaydedilen açıklamada, herhangi bir muharip göreve katılmayacakları vurgulandı.

Açıklamada, bu adımın, Japonya’nın savunma kapasitesini geliştirmeyi ve NATO ile işbirliğini güçlendirmeyi amaçladığı belirtildi.

Temmuz 2024’te kurulan NATO’nun Ukrayna Güvenlik Yardımı ve Eğitim Merkezi, yaklaşık 700 personelle faaliyet gösteriyor.

Merkez, NATO üyeleri ve ortak ülkeler tarafından Ukrayna’ya sağlanan askeri teçhizat ve eğitim faaliyetlerinin koordinasyonunu yürütüyor.

Japonya’nın, Rusya-Ukrayna Savaşı’nda Kiev’e destek için ABD yapımı mühimmat, askeri teçhizat ve finansman sağlanmasını öngören NATO öncülüğündeki Öncelikli Ukrayna İhtiyaçları Listesi (PURL) girişimine katılmayı planladığı da iddia edilmişti. >>>AA

Büyükelçi Gönenli, dünyanın giderek daha belirsiz ve kırılgan bir güvenlik ortamına sürüklendiğini söyledi.

Türkiye’nin Ukrayna-Rusya Savaşı’nda diplomasi ve diyalogdan yana tutum aldığını belirten Gönenli, “Müzakere yoluyla elde edilecek bir barışın uzun süreli çatışma ve savaşa her zaman tercih edilmesi gerektiğine samimiyetle inanıyoruz.” dedi.

Gönenli, Türkiye’nin Karadeniz güvenliği konusunda Montrö Sözleşmesi temelinde dengeli ve ilkeli bir politika izlediğini dile getirerek, Karadeniz Tahıl Girişimi’nin savaş döneminde diplomasinin somut sonuçlar üretebildiğini gösterdiğini kaydetti.

Türkiye’nin NATO’nun caydırıcılık ve savunma faaliyetlerine önemli katkılar sunduğunu vurgulayan Gönenli, Türkiye’nin Balkanlar’daki NATO misyonlarına en fazla katkı veren ilk üç müttefik arasında yer aldığını, ağustos ayından itibaren Estonya’daki NATO hava polisliği misyonunu desteklemek amacıyla F-16 savaş uçakları göndereceğini bildirdi.

Gönenli, “Büyüyen savunma sanayimiz sadece bir endüstriyel başarı öyküsü değil, coğrafyamızın ve güvenlik ortamımızın gerçekleriyle şekillenen stratejik bir gerekliliktir. Savunma sanayi ekosistemimiz daha yenilikçi, daha dirençli ve giderek daha işbirlikçi hale gelmiştir.” değerlendirmelerinde bulundu.

AB’nin güvenlik ve savunma alanındaki çabalarının NATO’yu tamamlayıcı nitelikte olması ve Türkiye dahil AB üyesi olmayan müttefikleri dışlamaması gerektiğini aktardı.

“TÜRKİYE ÇOK ÖNEMLİ BİR ORTAK”

Büyükelçi Ossowski de AB’nin güvenlik ve savunma alanında daha güçlü bir aktör olabilmek için yeni bir güvenlik stratejisi üzerinde çalıştığını söyledi.

Rusya-Ukrayna Savaşı’nın Avrupa için bir “uyandırma çağrısı” olduğunu belirten Ossowski, AB’nin Ukrayna’ya 90 milyar avro destek sağlayacağını ve üye ülkelerin savunma sanayilerini geliştirmeleri amacıyla 150 milyar avroluk kredi mekanizması oluşturduğunu ifade etti.

Ossowski, Türkiye’nin NATO’nun en büyük ikinci ordusuna sahip olduğuna vurgu yaparak, “Türkiye çok önemli bir ortak ve çok önemli bir müttefik.” dedi.

Türkiye’nin savunma sanayisindeki gelişimine dikkati çeken Ossowski, savunma sanayi ihracatının bu sektörde ne kadar rekabetçi hale geldiğini gösterdiğini söyledi.

“TÜRKİYE TERCİH EDİLECEK BİR ORTAK OLMALI”

Ossowski, “Amerikan ortaklarımızın Orta Doğu’ya çok fazla odaklandığı, kendimizi ve ortaklarımızı yeniden silahlandırmak için yeni malzeme, yeni ekipman satın almamız gerektiği bir dönemde, Türkiye elbette tercih edilecek bir ortak olmalı.” görüşünü paylaştı.

Türkiye’nin bölgede ve bölge dışında artan rolüne işaret eden Ossowski, “Türkiye, Suriye, Ermenistan-Azerbaycan, Orta Doğu, hatta Afrika, Somali ve Sahel bölgeleri konularında çok önemli bir jeostratejik oyuncu. El ele verip birlikte çalışmamız gerekiyor.” değerlendirmesini yaptı. Ossowski, “güçlü Türk liderliğine ve Türkiye’nin diplomasi gücüne de ihtiyaçlarının” olduğunu söyledi. Konuşmaların ardından paneller düzenlendi. >>>AA

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığından yapılan açıklamaya göre, liderler görüşmede, Türkiye-Macaristan ikili ilişkilerinin geleceğini, bölgesel ve küresel konuları ele aldı.

Erdoğan, Türkiye ile Macaristan ilişkilerinin, gücünü ortak tarih ve kültürden aldığını, iki ülke arasında hem ikili düzeyde hem uluslararası platformlardaki işbirliğinin yeni dönemde daha ileri taşınacağına inandığını ifade etti.

İki ülke arasında geliştirilmiş stratejik ortaklığı daha ileriye taşımak arzusunda olduğunu belirten Erdoğan, NATO müttefikliğinin bölgesel ve küresel huzura katkı sağladığını vurguladı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, görüşmede, Magyar’ı seçimlerde elde ettiği başarı dolayısıyla tebrik etti.

“Erdoğan harika bir lider”

Konuşmasında bölge ülkelerinin sergilediği tavırlara değinen Trump, Türkiye ve Cumhurbaşkanı Erdoğan hakkında övgü dolu ifadeler kullandı. Trump, “Bence Türkiye gerçekten şahaneydi. Onlardan rica ettiğimiz şeylerin dışında kaldılar. Erdoğan harika bir lider” diyerek Ankara’nın stratejik duruşuna vurgu yaptı. Türkiye’nin yanı sıra Endonezya ve bazı Körfez ülkelerinin de sürece verdikleri destekten memnuniyet duyduğunu dile getirdi.

“İran donanması ve hava kuvvetleri bitti”

İran’ın askeri kapasitesinin büyük ölçüde yok edildiğini savunan Trump, operasyonların beklenen takvimin iki hafta önünde ilerlediğini iddia etti. “İran donanması bitti, hepsi Körfez’in dibinde. Hava kuvvetleri tamamen yerle bir edildi, artık uçakları yok” diyen Trump, İran lider kadrosunun da ciddi darbeler aldığını öne sürdü.

NATO ve Avrupa müttefiklerine tepki

Trump, operasyon sürecinde destek taleplerine beklenen yanıtı vermeyen Avrupalı müttefiklerini ise sert bir dille eleştirdi. Özellikle Almanya, Fransa ve İngiltere’nin tutumuna tepki gösteren ABD Başkanı, “Yanımızda olmadılar, büyük bir hata yaptılar. Bundan dersimizi aldık” ifadelerini kullandı. Buna karşılık Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi Körfez ülkelerinin desteğinin altını çizdi.

İbrahim Anlaşmaları için yeni çağrı

Bölgedeki gerilimin ardından Orta Doğu’nun geleceğine dair mesajlar veren Trump, tüm ülkeleri İbrahim Anlaşmaları’na dahil olmaya çağırdı. İran tehdidinin zayıflamasıyla birlikte bu anlaşmaların hem güvenlik hem de ekonomik açıdan bölgeye büyük katkı sağlayacağını savunan Trump, yakın zamanda Orta Doğu dışındaki ülkelerin de bu sürece katılmak isteyeceğini iddia etti.>>İHA

]]> https://www.gazete3.com.tr/msb-tum-tesisler-turkiyeye-aittir/ Fri, 13 Mar 2026 06:24:23 +0000 https://gazete3.com.tr/?p=671934

“İncirlik bir Türk üssüdür”

Bakanlık kaynakları, İncirlik Üssü’nün statüsü hakkında kesin bir dil kullanarak, üssün Eskişehir’deki Muharip Hava Kuvveti Komutanlığına bağlı 10. Ana Jet Üs Komutanlığı olduğunu hatırlattı. Üzerindeki tüm tesislerin mülkiyetinin Türkiye Cumhuriyeti’ne ait olduğu belirtilen açıklamada, “Üs komutanı Türk Tuğgeneralimizdir. Orada Amerikan askerlerinin bulunması, orayı Amerikan üssü yapmaz. Üste ayrıca İspanya, Polonya ve Katar askeri personeli de görev yapmaktadır” denildi.

Hava sahasına giren mühimmat NATO tarafından imha edildi

9 Mart’ta İran’dan ateşlenen ve Türk hava sahasına giren bir balistik mühimmatın, Doğu Akdeniz’de konuşlu NATO hava ve füze savunma unsurları tarafından etkisiz hale getirildiği açıklandı. Mühimmat parçalarının Gaziantep ve Diyarbakır’da boş arazilere düştüğü, herhangi bir can kaybı yaşanmadığı bildirildi. Bu tehdide karşı ek önlem olarak, Almanya Ramstein’dan görevlendirilen bir Patriot sisteminin Malatya’ya konuşlandırılmasına karar verildi.

KKTC’ye F-16 ve hava savunma takviyesi

Bölgesel risklerin artması üzerine Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin güvenliğini pekiştirmek amacıyla 6 adet F-16 savaş uçağı ile hava savunma sistemleri adaya sevk edildi. Tuğamiral Zeki Aktürk, bu adımın sadece KKTC’nin değil, tüm adanın güvenliğine katkı sağlayacağını ve Türkiye’nin garantörlük haklarını kullanmaktan çekinmeyeceğini vurguladı.

S-400 neden kullanılmadı?

Balistik füze tehdidine karşı neden S-400 sisteminin devreye girmediği yönündeki sorulara da yanıt veren Bakanlık, Türkiye’nin NATO entegre hava savunma sisteminin bir parçası olduğunu belirtti. Müdahale süresinin kısalığı nedeniyle sistemin en uygun ve en hızlı önleme aracını otomatik olarak seçtiği, bu olayda da en etkin savunma unsurlarının başarıyla devreye girdiği ifade edildi.

Terörle mücadele ve hudut güvenliği

TSK’nın terörle mücadelesinin kesintisiz sürdüğü belirtilirken, son bir haftada 4 PKK’lı teröristin teslim olduğu açıklandı. Suriye’nin kuzeyindeki Menbic ve Tel Rıfat bölgelerinde toplam 764 kilometre uzunluğundaki tünel hattının imha edildiği bilgisi paylaşıldı. Ayrıca hudutlarda son bir haftada 78 şahsın yakalandığı, 1.733 kişinin ise sınırı geçemeden engellendiği duyuruldu.>>İHA

]]> https://www.gazete3.com.tr/hakan-fidandan-net-uyari/ Fri, 13 Mar 2026 06:15:56 +0000 https://gazete3.com.tr/?p=671918

“İran’daki fay hatlarını kaşımayın”

İran’da bir iç savaş çıkarma ya da etnik ve dini kimlikler üzerinden çatışma körükleme hedeflerine sonuna kadar karşı olduklarını belirten Fidan, “Bu tip maceralara karışmak isteyenleri şimdiden uyarıyoruz. Hiç kimse böyle bir hayalin içerisine girmesin, yanlış bir adım atılmasına izin vermemiz mümkün değil” dedi. Fidan, Türkiye’nin savaşın gidişatına dair her türlü senaryoya hazırlıklı olduğunun altını çizdi.

Savunma sanayiinde Eurofighter memnuniyeti

İki ülke arasındaki ticaret hacminin 52 milyar doları aşmasından duyduğu memnuniyeti dile getiren Bakan Fidan, savunma sanayii iş birliğine dikkat çekti. Özellikle Eurofighter Typhoon savaş uçaklarının tedariki konusunda Almanya’nın sergilediği olumlu tutumu takdirle karşıladıklarını belirterek, bu dayanışmanın diğer iş birliği başlıklarında da sürmesini umut ettiklerini ifade etti.

“Netanyahu hükümeti krizin merkezinde”

Orta Doğu’daki istikrarsızlığın ana kaynağı olarak İsrail hükümetini işaret eden Fidan, Netanyahu’nun yayılmacı politikalarının Lübnan’ı da yıkımın eşiğine getirdiğini söyledi. Bir milyondan fazla kişinin evinden sürülmesinin kabul edilemez olduğunu belirten Bakan, uluslararası toplumun dikkatinin Gazze’den uzaklaşmaması gerektiğini ve Mescid-i Aksa’daki ibadet kısıtlamalarının hukuksuz olduğunu vurguladı.

NATO hava savunma sistemleri görev başında

İran tarafından ateşlenen füzenin NATO sistemleri tarafından havada imha edilmesine de değinen Bakan Fidan, bunun kolektif savunma anlayışının bir başarısı olduğunu söyledi. Olayın ardından çok sayıda NATO üyesi ülkenin dışişleri bakanından destek mesajı aldığını belirten Fidan, “Hava savunma sistemlerinin önemi bir kez daha görüldü. Türkiye, müttefiklerinden gerekli desteği görme konusunda taahhütlerini almış durumdadır” diye konuştu.

Wadephul: Türkiye anahtar rol oynuyor

Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul ise çatışmaların sona erdirilmesinde Türkiye’nin çok önemli bir rol oynayabileceğini belirterek, koordinasyon içinde çalışmak istediklerini ifade etti. Wadephul, Avrupa’nın güvenliği için İran’ın nükleer ve balistik füze programlarının bir tehdit oluşturmaması gerektiğini ve bölgede olumlu bir rol üstlenmesi gerektiğini dile getirdi.>>>İHA 

]]> https://www.gazete3.com.tr/nato-malatyaya-patriot-hava-savunma-sistemi-konuslandiriyor/ Tue, 10 Mar 2026 07:59:43 +0000 https://gazete3.com.tr/?p=670843 Müttefik desteğiyle hava sahası güvence altında

NATO savunma unsurları devreye girdi

Sınır güvenliği ve hava savunma radarları tarafından anlık olarak takip edilen füze, angajman kuralları çerçevesinde NATO savunma unsurları tarafından havada imha edildi. Milli Savunma Bakanlığı yetkilileri, savunma sistemlerinin tam kapasiteyle devrede olduğunu ve hava sahasına yönelik her türlü tehdidin anında bertaraf edildiğini vurguladı.

Can veya mal kaybı yaşanmadı

Havadaki patlamanın ardından parçalanan füze mühimmatı, Gaziantep’te yerleşim yerlerinden uzak boş bir araziye isabet etti. Olay yerinde yapılan ilk incelemelerde herhangi bir can kaybı, yaralanma veya maddi hasar meydana gelmediği teyit edildi. Bölgeye sevk edilen ekipler, düşen parçalar üzerinde teknik inceleme başlattı.

Sınır hattında güvenlik en üst seviyede

Yaşanan gelişmenin ardından Türkiye’nin güney sınır hattında hava savunma ve gözetleme faaliyetleri en üst seviyeye çıkarıldı. Bölge halkının güvenliği için gerekli tüm önlemlerin alındığını belirten yetkililer, durumun yakından takip edildiğini ve sınır ötesi hareketliliğe karşı teyakkuz halinin sürdüğünü bildirdi.

]]> https://www.gazete3.com.tr/turkiyeden-kktc-icin-net-garantorluk-mesaji/ Thu, 05 Mar 2026 10:27:22 +0000 https://gazete3.com.tr/?p=668956

Garantörlük yetkileri her an masada

Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, Türkiye’nin uluslararası anlaşmalardan doğan garantörlük haklarının altı çizildi. Kıbrıs Türklerinin güvenliğini tehdit eden her türlü girişim karşısında bu yetkilerin kullanılmasından asla çekinilmeyeceği vurgulanarak, Ankara’nın tavizsiz duruşu hatırlatıldı.

Müttefiklerle yakın takip süreci

Yaşanan gelişmelerin NATO ve diğer stratejik müttefiklerle yakın eş güdüm içerisinde takip edildiği belirtildi. Türkiye’nin bölgesel diplomasiyi sürdürürken, savunma ve güvenlik dengelerini de titizlikle izlediği mesajı verildi.

Cevap verme hakkı saklı tutuluyor

MSB, KKTC’ye yönelik sergilenecek her türlü hasmane tavra karşı karşılık verme hakkının saklı olduğunu duyurdu. Dün olduğu gibi bugün de adadaki Türk varlığının ve huzurunun en büyük güvencesinin Türkiye olduğu bir kez daha tescillenmiş oldu.>>>HABER MERKEZİ 

TCG ANADOLU gibi kısa pistli gemilere iniş ve kalkış yapabilme özelliğiyle dünyada bir ilke imza atan Bayraktar TB3, tatbikatta otonom yeteneklerini sergiledi. Hiçbir dış müdahale gerektirmeden gemiden kalkış yapan ve görev sonunda güvenli şekilde güverteye dönen TB3, deniz havacılığında yeni bir dönemin kapılarını araladı.

Deniz hedeflerine ikili salvo: Kaçış yok

Tatbikatın en kritik anı ise atış eğitimleri sırasında yaşandı. Belirlenen deniz hedeflerine yönelik gerçekleştirilen ikili salvo MAM-L atışında, TB3 hedefleri tam isabetle imha etti. Vuruş hassasiyeti ve operasyonel hızıyla göz dolduran milli SİHA, denizden gelecek tehditlere karşı ne kadar etkili bir güç olduğunu gösterdi.

NATO askerlerinden tam not

Tatbikata katılan çok sayıda ülkenin askeri personeli ve gözlemcisi, Bayraktar TB3’ün sergilediği performansı yakından takip etti. Özellikle kısa pist operasyonlarındaki başarısı ve vuruş gücüyle yabancı delegasyonlardan tam not alan TB3, Türk mühendisliğinin sınır tanımayan gücünü uluslararası arenada tescilledi.

]]> https://www.gazete3.com.tr/tasinabilir-sistemlere-yerli-imza/ Mon, 26 Jan 2026 12:21:17 +0000 https://gazete3.com.tr/?p=649485 Anlaşma kapsamında ASELSAN, NATO envanterinde bulunan taşınabilir hava savunma sistemleri (MANPADS) için “Dost-Düşman Tanımlama (IFF)” sistemleri sağlayacak. Üç yıl sürecek sözleşme ile küresel ölçekte artan hava tehditlerine karşı savunma hatlarının daha etkin hale getirilmesi hedefleniyor.

Dünyadaki sayılı kuruluşlardan biri

Mode-5 IFF teknolojisini üretebilen dünyadaki nadir kuruluşlar arasında yer alan ASELSAN, ileri mühendislik çözümleriyle NATO’nun hava savunma kabiliyetine katkı sunacak. Bu sistemler sayesinde operasyonlarda dost unsurların yanlışlıkla hedef alınma riski minimize edilecek.

Birlikte çalışabilirlik güçlenecek

Söz konusu tedarik süreciyle birlikte NATO müttefikleri arasındaki hava savunma unsurlarının uyumu ve birlikte çalışabilirliği artırılacak. ASELSAN’ın geliştirdiği sistemler, ittifakın hava savunma caydırıcılığını üst seviyeye taşıyacak.

]]> https://www.gazete3.com.tr/fransadan-gronlandda-nato-tatbikati-cagrisi/ Wed, 21 Jan 2026 08:52:30 +0000 https://gazete3.com.tr/?p=647849 ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’a yönelik tartışmalı ilhak açıklamaları sürüyor. Grönland üzerinden tırmanan ABD-Avrupa gerilimi yeni bir boyut kazanırken, Fransa NATO kapsamında askeri bir adım atmaya hazırlanıyor. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un Ofisi’nden yapılan açıklamada, Fransa’nın Grönland’da bir NATO tatbikatı yapılmasını talep ettiği ve buna katkı sunmaya hazır olduğu bildirildi.

TRUMP’IN GRÖNLAND AÇIKLAMALARI

ABD Başkanı Donald Trump, Grönland’ın stratejik konumu ve zengin kaynakları nedeniyle Rusya ve Çin tarafından ele geçirilmesinin önlenmesi için ABD tarafından korunması gerektiğini, ABD’nin de bunu ancak kendisine ait bir bölge olması durumunda yapacağını ifade etmişti. Grönland ve Danimarkalı yetkililer ise adanın satılık olmadığını açıklamış, ancak ABD Başkanı Trump, Grönland’ın ilhak edilmesi için güç kullanma seçeneğini de göz ardı etmemişti. ABD başkanı, cumartesi günü Grönland’ı satın almasına yönelik planlarına karşı çıkan Avrupalı ülkelere gümrük vergisi uygulanacağını açıklamış, “Şubat 2026 tarihinden itibaren Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, İngiltere, Hollanda ve Finlandiya’dan ABD’ye gönderilen her türlü ürüne yüzde 10 gümrük vergisi uygulanacaktır. 1 Haziran 2026 tarihinde bu değer yüzde 25’e çıkarılacaktır. Grönland’ın tam ve eksiksiz satın alınmasına yönelik bir anlaşmaya varılana kadar bu uygulama yürürlükte kalacaktır” ifadelerini kullanmıştı. >>>İHA

Yeni Modelin Aşamaları ve Takvimi

Taslağa göre süreç, 1 Ocak 2026 tarihi itibarıyla Almanya’daki tüm genç kadın ve erkeklere resmi bir form gönderilmesiyle başlayacak. Erkeklerin bu formu doldurması yasal bir zorunluluk teşkil ederken, kadınlar için katılım tamamen isteğe bağlı olacak. Bu formlar aracılığıyla gençlerin Alman Silahlı Kuvvetleri’nde (Bundeswehr) görev alma konusundaki eğilimleri ve fiziki yeterlilikleri değerlendirilecek. Gönüllü olarak hizmet etmek isteyen ve yapılan sağlık muayenesinden başarıyla geçen adaylar, temel eğitim için askeri birliklere sevk edilecek.

Planın ikinci ve en önemli aşaması ise 2028 yılında devreye girecek. Bu tarihten itibaren, 18 yaşına giren tüm erkek vatandaşlar, daha önce gönüllülük başvurusunda bulunmamış olsalar dahi zorunlu askerlik hizmetine tabi tutulacaklar.

Gönüllü Hizmet İçin Kapsamlı Teşvik Paketi

Almanya Savunma Bakanlığı, gençleri gönüllü askerliğe yönlendirmek amacıyla cazip bir teşvik paketi hazırladı. Bu paket kapsamında sunulacak imkanlardan bazıları şunlardır:

• Maddi Destekler: Maliyeti 6.000 avroya kadar ulaşabilen sürücü ehliyetinin daha düşük ücretlerle alınması, rekabetçi maaşlar ve uzun süreli hizmet taahhüdü verenlere “bağlılık primi” ödenmesi.
• Kariyer ve Eğitim: Askerlik hizmeti sırasında sivil hayattaki mesleki becerilerini geliştirme olanakları ve birden fazla yabancı dil öğrenimini kolaylaştıran kurslar.
• Profesyonel Askerlik Avantajları: Orduda kariyer yapmayı seçenler için daha yüksek maaş skalası, ücretsiz konaklama, kapsamlı sağlık hizmetleri, ülke içi ücretsiz tren yolculuğu ve uygun fiyatlı yemek gibi ek imkanlar sağlanacak.

Stratejik Hedefler ve Sayısal Artış Planı

2011 yılında zorunlu askerliği kaldıran Almanya, değişen güvenlik koşulları ve Rusya’dan kaynaklanan tehdit algısı nedeniyle bu kararını yeniden gözden geçiriyor. Yeni yasa, Federal Meclis’in onayıyla, artan asker ihtiyacının gönüllülerle karşılanamaması durumunda zorunlu hizmetin yeniden aktive edilmesine olanak tanıyacak.

Mevcutta yaklaşık 182 bin askere sahip olan Alman ordusunun, belirlenen yeni NATO hedefleri doğrultusunda kademeli olarak 460 bin personele ulaşması amaçlanıyor. Yeni model ile ordunun personel sayısının her yıl ortalama 3 ila 5 bin kişi artırılması ve 2031 yılına gelindiğinde her yıl 40 bin yeni askerin orduya katılımının sağlanması öngörülüyor.

Trump, “Talimatımla Birleşik Devletler Hava Kuvvetleri dünyanın ilk 6. nesil savaş uçağına geçecek ve bu uçak F-47 olarak bilinecek, generaller bu ismi seçti.” dedi.

Uçağı Boeing firmasının üreteceğini söyleyen Trump, “F-47 şimdiye kadar yapılmış en gelişmiş, en yetenekli ve en ölümcül uçak olacak. Uçağın deneysel bir versiyonu neredeyse 5 yıldır gizlice uçuyor. Bu uçaklardan oluşan yeni bir filo inşa edilecek ve önümüzdeki birkaç yıl içinde benim yönetimim sırasında havada olacak.” diye konuştu.

F-47’nin birçok yeni teknolojiyle uçacağını belirten Trump, “Bu uçak dronlarla uçuyor, çok sayıda dronla uçuyor. Bu yeni bir teknoloji, istediğimiz kadar dron ile uçuyor.” ifadelerini kullandı.

“Çin ile potansiyel bir savaşa girmek istemiyoruz”

Trump, törende dış politika gündemine ilişkin değerlendirmeler yaparken ABD-Çin rekabeti ve Rusya-Ukrayna ateşkes sürecine ilişkin görüşlerini de paylaştı.

Trump, New York Times (NYT) gazetesinde yer alan ve kendisinin kıdemli danışmanı Elon Musk’a “Çin ile potansiyel savaş planlarının” gösterildiği yönündeki habere yanıt verdi.

Trump, “Çin ile potansiyel bir savaşa girmek istemiyoruz, ancak size şunu söyleyebilirim ki eğer girersek, bununla başa çıkmak için çok iyi bir donanıma sahibiz. Ancak bunu kimseye göstermek istemiyoruz. Bize bu kadar çok yardım eden bir iş adamına bu planları kesinlikle göstermezsiniz.” ifadesini kullandı.

Musk’ın Pentagon’a yaptığı ziyarette Hükümet Verimliliği Departmanı’nın (DOGE) Savunma Bakanlığının küçültülmesine ilişkin bazı konularda görüşmeler yaptığını söyleyen Trump, NYT’nin haberindeki Çin ile ilgili bölümlerin “uydurma” ve “yalan haber” olduğunu savundu.

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile de konuşacağını dile getiren ABD Başkanı Trump, Çin’e uygulayacakları gümrük vergileri konusunda görüşmeye açık olduğunu ifade etti.

“Yakında tam bir ateşkes olacak”

Trump, Rusya-Ukrayna ateşkes sürecine ilişkin de çok ümitli olduğunu ve hem Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin hem de Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile çok iyi bir ilişkisinin olduğunu belirtti.

ABD Başkanı, “İnanıyorum ki yakın zamanda birçok alanda ateşkes anlaşması yapacağız. Şimdiye kadar her şey çok iyi gitti. Yakında tam bir ateşkes olacak ve ardından da bir anlaşma imzalayacağız. Müzakere edilen anlaşmalar, toprakların paylaşımı ile ilgili konuları da kapsayacak.” dedi.

ABD olmadan NATO’nun önemi yok

Diğer yandan Trump, kendisi başkan olana kadar NATO’nun iyi durumda olmadığını savunarak, kendi döneminde üye ülkelerin ödemelerinin arttığını ve bunun ittifak için iyi olduğunu söyledi.

Trump, “NATO şu anda sağlam ve güçlü durumda ama bize adil davranmak zorundalar. Çünkü biz olmadan NATO’nun bir önemi yok.” diye konuştu.

Trump, tarifelerde “esnek” olabileceklerinin sinyalini verdi

Çinli yetkililerle yapılacak görüşmelerde 2 Nisan tarifelerinin durdurulması veya Çin’e yönelik tarifelerin geri çekilmesi konusunda bir şey yapılıp yapılamayacağına dair soruya Trump, “Konuşabiliriz ama 2 Nisan, Amerika için ‘kurtuluş günü’ olacak.” diye konuştu.

Trump, dünyadaki dost ve düşman tüm ülkeler tarafından “kazıklandıklarını” öne sürerek şimdi bu paraların bir kısmının tarifelerle geri döneceğini belirtti.

Kendisine tarifelerde istisna olup olmayacağının sorulduğunu aktaran Trump, geçen haftalarda otomobil şirketlerine 1 aylık tarife muafiyeti tanınması konusuna değindi.

Trump, “Herkes dedi ki, ‘Oh, gümrük tarifeleri konusunda fikrini değiştirdi.’ Ben fikrimi değiştirmedim. Bazı Amerikan şirketlerine yardım ettim. Ben değişmem ama esneklik kelimesi önemli bir kelimedir. Esneklik olacak ama temelde karşılıklı tarifeler olacak.” dedi.

ABD’den ne kadar tarife alınıyorsa o kadar tarife uygulayacaklarını yineleyen Trump, bunun adil olacağını söyledi.

Zelenskiy, düzenlediği basın toplantısında, ABD ve NATO’ya ilişkin açıklamalarda bulundu.

Ukrayna’da barışın sağlanması için devlet başkanlığı görevinden ayrılmaya hazır olduğunu belirten Zelenskiy, eğer böyle bir imkan varsa “NATO üyeliği” karşılığında istifa edebileceği mesajını verdi.

Zelenskiy, Rusya-Ukrayna savaşına ilişkin barış görüşmelerine Ukrayna’nın yanı sıra, ABD, Rusya ve Avrupa ülkelerinin katılması gerektiğini söyledi.

Kiev’de yarın bir zirve düzenleneceğini aktaran Zelenskiy, 13 ortağın Kiev’e geleceğini, 24’ünde ise görüşmeye çevrim içi olarak katılacağını ifade etti.

ABD yardımı

ABD’ye Başkan Donald Trump’ın savunduğu miktarda borçları bulunmadığını vurgulayan Zelenskiy, Ukrayna’nın ABD’den 350 milyar dolar değil 100 milyar dolar yardım aldığını belirtti.

Zelenskiy, “(Eski ABD Başkanı Joe) Biden’ın bu (ABD yardımının) bir hibe olduğu konusundaki görüşüne katılıyorum. Hibe bir borç değildir. Ortaklarımıza saygımız sonsuz ama biz 500 milyar dolarlık borcu kabul etmiyoruz.” diye konuştu.

Barış görüşmeleri

Hem ABD hem de Ukrayna ve halkı için kazançlı bir anlaşma imzalanması gerektiğini söyleyen Zelenskiy, güvenlik garantilerinin sadece ABD’nin sözleriyle değil, anlaşmada açıkça yer alması gerektiğinin altını çizdi.

Zelenskiy, “Trump sonsuza kadar kalmayacak ve uzun yıllar boyunca barışa ihtiyacımız var.” dedi.

Muhtemel AB üyeliğinin ülkesi için “güvenlik garantisi olacağını” söyleyen Zelenskiy, “(Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel) Macron, ABD’ye gidiyor. Orada güvenlik garantileri konusunda da konuşacak. Bakalım nasıl sonuç çıkacak.” dedi.

Zelenskiy, ABD’den “sadece para desteği değil, siyasi ve yaptırım alanlarındaki” desteğin de ülkesi için önemli olduğunu vurgulayarak “ABD’nin, savaşın sıcak aşamasının bu yıl bitirilmesi için elinden geleni yapacağını düşünüyorum. Bu onların amacıdır.” ifadelerini kullandı.

Savaşın sıcak aşaması sona ermeli

Zelenskiy, asıl amacın Putin’i savaşın sıcak aşamasını sona erdirmeye zorlamak olduğunu vurguladı.

Devlet Başkanı Zelenskiy, Trump’ın kendisine yönelik “diktatör” ifadesine ilişkin, bundan rahatsızlık duymadığını çünkü kendisinin bir “diktatör” olmadığını kaydetti.

Zelenskiy, “Trump’ın iddia ettiği yüzde 4 ile beni onaylayanların gerçek oranı yüzde 65 arasında önemli bir fark var. Anketler bunu kanıtlıyor.” ifadelerini kullandı.

Ülkesinde sıkıyönetimin sona ermesinin ardından seçim yapılacağını vurgulayan Zelenskiy, “Benim için en önemlisi Ukraynalıların benim hakkımda ne düşündüğü.” dedi.

Zelenskiy, 2024’te Ukrayna’da 2,2 milyon FPV dron ve 100 bin uzun menzilli insansız hava aracı üretildiğini, 2025’te bu üretimin artacağını kaydetti.

Yine 2024’te Ukrayna’da 154 top üretildiğini aktaran Zelenskiy, bunun bir “rekor” olduğunu dile getirdi.

Zelenskiy, 20 Patriot hava savunma sistemine ihtiyaç duyulduğunu söyleyerek bunların değerinin yaklaşık 35 milyar dolar olduğuna işaret etti.

Ülkesinde Starlink’in kapatılmasının “doğru olmayacağını” belirten Zelenskiy, bu imkan olmadan zorlanacaklarını dile getirdi.

“Dondurulmuş Rus varlıkları bizim paramızdır, bizim ve ortaklarımızın değil”

Zelenskiy, Rusya-Ukrayna savaşına Kuzey Kore’nin dahli hakkında da konuşarak “Son bilgilere göre onlar (Kuzey Koreliler) 4 binden fazla askerini kaybetti.” dedi.

Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle uygulanan yaptırımlar kapsamında dondurulan Rus varlıklarından da bahseden Zelenskiy, “Dondurulmuş Rus varlıkları bizim paramızdır. Bizim paramız, bizim ve ortaklarımızın değil.” diye konuştu.

Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, NATO Savunma Bakanları Toplantısı için bulunduğu NATO Karargahında ikili temaslarda bulunuyor. Bakan Güler, toplantı sırasında ABD Savunma Bakanı Lloyd James Austin ile ayaküstü görüştü.

Kosova’nın başkenti Priştine’deki karargahta Türkiye’nin bir yıldır yürüttüğü NATO’nun Kosova’daki Barış Gücü (KFOR) komutasının devir teslim töreni düzenlendi. Törene Kosova Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani, Başbakan Albin Kurti, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, Türkiye’nin Priştine Büyükelçisi Sabri Tunç Angılı, bakanların yanı sıra çok sayıda davetli katıldı.

Türkiye ve İtalya’nın milli marşlarının okunduğu törende KFOR’un komutanlık görevi, Türk Tümgeneral Özkan Ulutaş’tan İtalyan Tümgeneral Enrico Barduani’ye devredildi. Devir teslim töreninde konuşan Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani, KFOR’un 25 yıldır Kosova’yı sakin, güvenli ve barışçıl bir ülke haline getirmek için Kosova ile birlikte her adımı attığını belirtti. Osmani, “En başarılı ve en uzun görev KFOR’un görevidir. Kosova halkının ve kurumlarımızın KFOR ile yakın çalışmaya devam edeceğini bir kez daha taahhüt etmek istiyorum” dedi. Osmani, Kosova’nın kökenlerine bakılmaksızın tüm vatandaşlara güvenlik ve refah sunan bir ülke olduğunu söyledi.

Görevini devreden Tümgeneral Özkan Ulutaş ise yaptığı konuşmada, Kosova’da barış ortamı sağlamaya çalışan KFOR’un bu yıl 25. kuruluş yıldönümünün kutlandığını hatırlatarak, “Bu 25 yıl boyunca uluslararası toplumun üyeleri, ilişkilerin geliştirilmesi ve tüm vatandaşların güvenliğinin sağlanması yoluyla kamu güvenliğine katkıda bulundu” dedi.

Törenin ardından Kosova Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani, Kosova’da bir yıllık görev süresi tamamlanan Tümgeneral Özkan Ulutaş’a madalya takttı.

Türkiye ilk defa KFOR’un komutasını devralmıştı

Türkiye, geçtiğimiz yıl Kosova’da görev yapan barış gücünün komutasını ilk kez devralmıştı. NATO’nun 1999’da Sırbistan’a yönelik başlattığı hava operasyonunun ardından, NATO’ya bağlı Barış Gücü misyonu 12 Haziran 1999 tarihinden bu yana Kosova’da görev yapıyor. KFOR’da NATO üyesi 21 ve NATO üyesi olmayan 6 ortak ülke olmak üzere 27 ülkeden yaklaşık 4 bin 500’ün üzerinde uluslararası askeri personel bulunuyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkevi’nde ABD’de faaliyet gösteren bazı düşünce kuruluşu temsilcileriyle bir araya geldi.

Uluslararası düşünce kuruluşlarının değerli temsilcileriyle bir araya gelmekten duyduğu memnuniyeti ifade eden Erdoğan, temel prensiplerinin dostlukları güçlendirmek, anlaşmazlıkları azaltmak ve barışın tesisini temin etmek olduğunu söyledi.

Türkiye olarak uluslararası hukuka, devletlerin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygıyı vazgeçilmez gördüklerini, bugünün dünyasında bu ilkelere her zamankinden daha fazla ihtiyaç olduğunu dile getiren Erdoğan, küresel meydan okumaların, bunlarla mücadelede yaşanan zorluk ve belirsizliklerin bölgesel çatışmaların ve insani krizlerin herkesin malumu söyledi.

Neredeyse her gün yeni bir krize, yeni bir çatışmaya gözlerin açıldığını belirten Erdoğan, “Bu tablo karşısında çok taraflılığın güçlendirilmesi gerektiğine inanıyoruz. Artık ne 1945’in ne Soğuk Savaş’ın ne de tek kutuplu düzenin koşullarında yaşıyoruz.” diyerek Birleşmiş Milletler başta olmak üzere küresel sistemin daha adil ve temsil kabiliyeti yüksek hale getirilmesi gerektiğini kaydetti. Erdoğan, “Her krizde şu acı gerçeğe şahit oluyoruz. Bir tarafta insanlığın ortak vicdanını, ortak aklını yansıtan Birleşmiş Milletler Genel Kurulu ve aldığı kararlar var. Diğer tarafta alınan her kararı Güvenlik Konseyi’nde veto gücüne sahip 5 adet ayrıcalıklı ülke var. Yıllardır çözümsüzlüğe mahkum edilen her sorunda 5 ülkenin keyfi, çıkarı, öncelikleri, Genel Kurul’daki yüzlerce ülkenin iradesini yok sayıyor. ’Dünya beşten büyüktür’ derken tam olarak işte bu çarpık yapıya dikkat çekiyorum. Birleşmiş Milletlerin reforma ihtiyacı olduğunu herkes kabul ediyor ancak bunu hayata geçirecek adımlar atılmıyor. Giderek işlevsiz hale gelen Birleşmiş Milletler sisteminin yükünü ise genellikle çatışma bölgelerindeki siviller, açlıkla boğuşan mazlumlar, yani sistemin çalışmasına en fazla ihtiyacı olan insanlar çekiyor” diye konuştu.

Bu reform çağrısını her yerde, her fırsatta dile getirmeyi sürdüreceklerin altını çizen Erdoğan, ”Bu konu, yarın ’Geleceğin Zirvesi’ programında yapacağım konuşmanın özünü teşkil edecek” dedi.

Netanyahu hükümetinin savaşı bölgeye yaymak için her yolu denemekte olduğunu söyleyen Erdoğan, 7 Ekim’den bu yana Gazze’de yaşanan katliamı içleri kanayarak takip ettiklerini belirterek, İsrail’in saldırılarında hayatını kaybeden 41 bini aşkın Gazzeli sivilin üçte ikisinin kadın ve çocuklardan oluştuğunu vurguladı.

Erdoğan, “Gazze’de tam anlamıyla bir insani felaket yaşanmaktadır. 1,9 milyon insan yerlerinden edilmiş durumda. Gazze’deki su kaynaklarının yüzde 70’i, fırınların yüzde 75’i tahrip oldu. Sağlık merkezlerinin yüzde 95’i kısmen veya tamamen zarar gördü. 150 bin konut tamamen, 200 bin konut kısmen yıkıldı, 80 bin konut oturulamaz hale geldi. Temiz su kaynaklarına ulaşmak neredeyse mümkün değil” diye konuştu.

Hepatit, çocuk felci ve dizanteri gibi hastalıkların ürkütücü boyutlara vardığının altını çizen Erdoğan, insanların acil ihtiyaç duyduğu yardımların sadece 4’te birinin girişine izin verildiğini Gazze halkının sadece bombalarla değil, açlıkla ilaçsızlıkla susuzlukla da katledilmeye çalışıldığını söyledi.

Kalıcı ateşkesin sağlanması ve insani yardımların engelsiz akışının temininin öncelikleri olduğunu yineleyen Erdoğan, “Netanyahu hükümeti savaşı bölgeye yaymak için her yolu denemektedir. Buna fırsat verilmemesi gerektiğini her fırsatta söylüyoruz. Uluslararası toplumun İsrail üzerindeki baskıları yoğunlaştırması şarttır” ifadelerini kullandı.

Rusya-Ukrayna Savaşı’nın herkesin gözleri önünde büyük bir insani trajediye dönüştüğünü hatırlatan Erdoğan, “Savaşın başından itibaren adil bir barışın tesisi için gayret gösterdik, gösteriyoruz. İstanbul’daki müzakereler, Türkiye’nin sergilediği aktif rolün başarısını kanıtlamıştır. Ancak bu çabaların amacına ulaşması belli lobiler tarafından istenmedi” dedi.

Erdoğan, her halükarda savaşın daha fazla yıkıma yol açmadan sona ermesi için ellerinden yapacaklarını ve yaptıklarını belirtti.

Azerbaycan’la ve Ermenistan’la birlikte Güney Kafkasya’da kalıcı barış ve istikrar adına önemli bir fırsat yakaladıklarını ifade eden Erdoğan, Balkanlar’da yürüttükleri yapıcı diplomasi ve Ortadoğu’da barış, istikrara yönelik girişimler sayesinde bölgesel rollerini pekiştirdiklerini, komşularımız Suriye ve Irak’ın toprak bütünlüğünü desteklerken bu iki ülkenin topraklarından ülkemizi hedef alan her tür tehdide karşı kararlılıkla mücadele edildiğini aktardı.

PKK, PYD, YPG, DEAŞ, FETÖ gibi terör örgütlerine karşı verilen mücadelenin sadece Türkiye’nin değil bölgenin de güvenliği için olduğunu belirten Erdoğan, “Geçtiğimiz yıl ticaret hacmimiz 30 milyar doları geçse de biz bu rakamı 100 milyar dolar seviyesine çıkarabileceğimiz kanaatindeyiz. Milli güvenliğimizi ilgilendiren bazı konularda Amerikan yönetimiyle görüş ayrılıklarımız halen devam ediyor. Amerikalı dostlarımızla her vesileyle PKK, PYD, YPG ve FETÖ’ye verilen desteğin sonlandırılmasına dair beklentilerimizi paylaşıyoruz. NATO müttefikimiz Amerika’nın Türkiye’ye yönelik uyguladığı tedbirler ve savunma sanayi kısıtlamaları güven duygusunu menfi şekilde etkiliyor” şeklinde konuştu.

CAATSA yaptırımlarının ve F-35 programından çıkarılmamızın müttefiklik ruhuna aykırı olduğun çok açık olduğunun altını çizen Erdoğan, kongrede beklemekte olan savunma sanayi ihraç lisans başvurularının bir an önce sonuçlandırılmasının isabetli olacağını ifade etti. Erdoğan, konuşmasını şöyle sürdürdü;

“5 Kasım’da düzenlenecek olan Amerika başkanlık ve kongre seçimlerini tüm dünya gibi biz de yakından takip ediyoruz. Seçimler sonucunda başkan kim olursa olsun Amerika’ya bakışımız ve ilişkilerimizdeki üst düzeyli diyaloğumuz değişmeyecektir. Türkiye, NATO’nun en güçlü müttefiklerinden biridir. Aynı zamanda Avrupa Birliği’ne tam üyelik perspektifi olan bir ülkeyiz. Batı dünyasıyla işbirliğimizi geliştirirken, doğuya ihmal nazarıyla bakmıyoruz. Batı dünyasıyla işbirliğimizi geliştirirken doğuyu ihmal etmiyoruz. Gerek Şangay İşbirliği Teşkilatı, gerek BRICS, gerekse ASEAN’la diyalog zemininizi güçlendirmekte kararlıyız. Bu konuda son dönemde kritik adımlar attık. Çok farklı bir iklim yakaladık. Ülkemizin çıkarlarını merkeze alan Türkiye eksenli bir anlayışla farklı bölgesel teşkilatlarla işbirliğimizi daha da ilerleteceğiz.”

NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg’in görev süresinin sona ermesi dolayısıyla Belçika’da veda programı gerçekleştirildi. German Marshall Fund (GMF) tarafından tertiplenen programda konuşma yapan Stoltenberg, görev süresi boyunca NATO’nun her zamankinden daha güçlü ve önemli hale geldiğini söyledi. Stoltenberg, “2014 yılında Genel Sekreter olarak vazifeye başladığımdan bu yana dünya derin değişiklikler yaşadı. Rusya’nın Kırım’ı hukuksuz bir şekilde ilhakına, DEAŞ’ın yükselişine, Rusya’nın Ukrayna’daki tam ölçekli işgaline, Çin’in artan rekabetçiliğine, Covid pandemisine, sofistike siber saldırılara ve iklim değişikliğinin güvenliğimiz üzerindeki artan tesirine şahit olduk. Liste bu şekilde uzayıp gidiyor. Genel Sekreter olarak görev yaptığım süre boyunca NATO’nun önemi sorgulandı. İttifakın bölünmüş, modası geçmiş ve beyin ölümü gerçekleşmiş olduğu iddia edildi. Fakat gerçek şu ki, NATO güçlü, birleşik ve her zamankinden daha önemli bir durumda” dedi.

“NATO Genel Sekreteri olarak hizmet etmiş olmaktan gurur duyuyorum”

NATO’nun 10 yıl içerisinde büyük bir değişim yaşadığına ve artık doğu kanadında binlerce NATO askeri bulunduğuna, Karadağ, Kuzey Makedonya, Finlandiya ve İsveç’in NATO’ya katıldığına ve Ukrayna’nın NATO’ya daha önce hiç olmadığı kadar yaklaştığına dikkat çeken Stoltenberg, “NATO Genel Sekreteri olarak hizmet etmiş olmaktan gurur duyuyorum. Bu İttifakı, tarihi açıdan belirleyici olan 10 yıl boyunca yönlendirmiş olmaktan mutluluk duyuyorum” şeklinde konuştu.

NATO’daki tecrübesi çerçevesinde ittifakın gelecekteki başarısının anahtarı olacağına inandığı 5 ders bulunduğunu ifade eden Stoltenberg, bunlardan ilkini barış için bedel ödemeye istekli olunması gerektiği olarak tanımladı.

“Aynı hatayı Çin ile de yapmamamız gerekiyor”

İkinci dersin özgürlüğün serbest ticaretten daha önemli olduğunu vurgulayan Stoltenberg, “Çok da uzun olmayan bir zaman önce birçok müttefik, Rusya’dan gaz almanın tamamen ticari bir mesele olduğuna inanıyordu. Bu yanlıştı. Rusya, gazı bir silah olarak kullanarak bizi baskı altına almaya ve Ukrayna’yı desteklememizi engellemeye çalıştı. Aynı hatayı Çin ile yapmamamız gerekiyor” dedi.

“Ukrayna, NATO’ya katılacak”

Üçüncü dersin askeri gücün diyalog için bir ön şart olması olduğunu kaydeden Stoltenberg, “Diyalog, sadece arkanızda güçlü bir savunma kapasiteniz varsa işe yarar. Bu, Ukrayna örneğinde net bir şekilde ortaya konulmuştur” ifadelerini kullandı.

Ukrayna istikrarlı olmadığı sürece Avrupa’da sürdürülebilir bir güvenlik tesis edilemeyeceğini vurgulayan Stoltenberg, “Aynı şekilde Ukrayna, NATO üyesi olmadığı sürece, Ukrayna’da kalıcı bir güvenlikten de bahsedilemez. NATO’nun kapısı açık. Ukrayna NATO’ya katılacak” diye konuştu.

“Afganistan’daki misyon fazla uzadı”

Dördüncü dersin askeri gücün sınırlarının olduğu olarak vurgulayan Stoltenberg, “Bunu Afganistan’da net bir şekilde gördük. 11 Eylül terör saldırılarının ardından Afganistan’a girilmesi doğruydu. Askeri müdahalemiz BM’nin verdiği net yetkiye dayanıyordu. Müdahale, ittifak genelinde geniş siyasi destek aldı. El Kaide’yi zayıflattık ve Afganistan’ın uluslararası teröristler için güvenli bir sığınak olmasını engelledik. Yani, misyonumuz boşuna değildi” dedi.

Diğer yandan Afganistan’daki misyonun fazla uzadığını ifade eden Stoltenberg, “2014 yılında NATO’ya katıldığımda plan, oradaki askeri varlığımızı birkaç yıl içerisinde sonlandırmak ve siyasi bir ortaklığa dönüşümü sağlamaktı. Fakat 7 yıl sonrasında halen binlerce askerle oradaydık. Terörle mücadele odaklı bir operasyon olarak başlayan misyon, büyük çaplı bir ulus inşa etme misyonuna dönüştü” diye konuştu.

Misyonun genişlemesinin bedelinin görüldüğünü vurgulayan Stoltenberg, “20 sene sonra, savaşı halen kazanıyor değildik. Taliban ilerleme kaydediyordu ve biz ayrıldığımızda sorumluluğu üstlenecek birleşik bir Afgan otoritesi mevcut değildi. Afganistan hükümeti ve güvenlik güçlerinin bu kadar hızlı çökmesi, ayrılmanın doğru karar olduğunu gösterdi” dedi.

Avrupa’ya uyarı

Beşinci ve en önemli dersin Avrupa ve Kuzey Amerika arasındaki bağın asla garanti görülmemesi gerektiği olduğunu ifade eden Stoltenberg, “NATO, taş üzerine kazınmış bir şey değil. NATO bilinçli tercihler ve bir siyasi iradenin sonucu. Atlantik’in her iki yakasında da Amerika ve Avrupa’nın yollarını ayırması gerektiğini söyleyen sesler duyduk. Kısa vadeli ulusal çıkarlara odaklanılması, uzun vadeli iş birliğinin yerine geçmez. Yalnızlık politikası kimseyi güvende tutmaz. Birbirine bağlı bir dünyada yaşıyoruz. Güvenlik sınamaları fazlasıyla büyük ve rekabet çok şiddetli. Hiçbir ülke, tek başına bu işin üstesinden gelemez. Transatlantik ilişkiye yatırım yapmak, ileriye dönük tek kazançlı yoldur” dedi.

Avrupalıların NATO olmadan Avrupa’nın güvenliğinin sağlanamayacağını anlaması gerektiğini vurgulayan Stoltenberg, “NATO’nun savunma harcamalarının yüzde 80’i, Avrupa Birliği üyesi olmayan ülkelerden geliyor. Bu sadece kaynaklara ilişkin bir mesele değil. Bu aynı zamanda coğrafya ile ilgili. Güneyde Türkiye, kuzeyde Norveç ve batıda ABD, Kanada ve İngiltere olmadan Avrupa kıtasının güvenliğini tasavvur etmek imkansızdır” şeklinde konuştu.

Transatlantik ittifakın hem Avrupa’ya hem de ABD’ye büyük faydaları olduğunu vurgulayan Stoltenberg, hiçbir büyük gücün ABD kadar çok dost ve müttefike sahip olmadığının unutulmaması gerektiğine dikkat çekti.

“Kitap yazabilirim”

Stoltenberg, veda konuşmasının ardından Alman Devlet Radyosu’ndan Bettina Klein’ın moderatörlüğünde katılımcıların sorularına cevap verdiği bir panele katıldı. Panelde görevinin sona ermesinin ardından bir kitap yazıp yazmayacağına ilişkin bir soruyu cevaplayan Stoltenberg, bu soruya önceden hep “hayır” cevabı verdiğini fakat mevcut durumda nihayetinde bir kitaba dönüşebilecek bir şeyler yazabileceğini söyledi.

“Türkiye ve Yunanistan, son derece önemli iki müttefikimiz ve ortak güvenliğimize farklı şekillerde katkı sağlıyorlar”

Genel Sekreterliği süresince Türkiye ile Yunanistan arasındaki iniş çıkışlar sırasında NATO’da durumu nasıl yönettiğine ilişkin bir soruya cevap veren Stoltenberg, “Türkiye ve Yunanistan, son derece önemli iki müttefikimiz ve ortak güvenliğimize farklı şekillerde katkı sağlıyorlar. Her iki ülke de NATO’da önemli rol oynuyor ve günlük olarak aldığımız kararlarda yer alıyorlar. Bazı farklı yaklaşımlar ve zorluklar ortaya çıktığında bunların çoğu ikili diyalog yoluyla çözülüyor. İki ülke arasında gerçekleştirilen her görüşme ve diyaloğu memnuniyetle karşılıyorum. İkincisi, NATO geçmişte diyalog ve farklılıkların ele alınmasına yardımcı olan bir platform oluşturmuş olduğu gibi gelecekte de bu rolü oynamaya devam edecektir. Ayrıca, Ege Denizi’nde deniz ve hava sahası üzerindeki olayları önlemek için bazı askeri yapılar oluşturduk ve NATO’nun bu tür olayları önlemeye devam etmesi gerektiğini düşünüyorum” dedi.

NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg’in görev süresinin sona ermesi dolayısıyla Belçika’da veda programı gerçekleştirildi. German Marshall Fund (GMF) tarafından tertiplenen programda konuşma yapan Stoltenberg, görev süresi boyunca NATO’nun her zamankinden daha güçlü ve önemli hale geldiğini söyledi. Stoltenberg, “2014 yılında Genel Sekreter olarak vazifeye başladığımdan bu yana dünya derin değişiklikler yaşadı. Rusya’nın Kırım’ı hukuksuz bir şekilde ilhakına, DEAŞ’ın yükselişine, Rusya’nın Ukrayna’daki tam ölçekli işgaline, Çin’in artan rekabetçiliğine, Covid pandemisine, sofistike siber saldırılara ve iklim değişikliğinin güvenliğimiz üzerindeki artan tesirine şahit olduk. Liste bu şekilde uzayıp gidiyor. Genel Sekreter olarak görev yaptığım süre boyunca NATO’nun önemi sorgulandı. İttifakın bölünmüş, modası geçmiş ve beyin ölümü gerçekleşmiş olduğu iddia edildi. Fakat gerçek şu ki, NATO güçlü, birleşik ve her zamankinden daha önemli bir durumda” dedi.

“NATO Genel Sekreteri olarak hizmet etmiş olmaktan gurur duyuyorum”

NATO’nun 10 yıl içerisinde büyük bir değişim yaşadığına ve artık doğu kanadında binlerce NATO askeri bulunduğuna, Karadağ, Kuzey Makedonya, Finlandiya ve İsveç’in NATO’ya katıldığına ve Ukrayna’nın NATO’ya daha önce hiç olmadığı kadar yaklaştığına dikkat çeken Stoltenberg, “NATO Genel Sekreteri olarak hizmet etmiş olmaktan gurur duyuyorum. Bu İttifakı, tarihi açıdan belirleyici olan 10 yıl boyunca yönlendirmiş olmaktan mutluluk duyuyorum” şeklinde konuştu.

NATO’daki tecrübesi çerçevesinde ittifakın gelecekteki başarısının anahtarı olacağına inandığı 5 ders bulunduğunu ifade eden Stoltenberg, bunlardan ilkini barış için bedel ödemeye istekli olunması gerektiği olarak tanımladı.

“Aynı hatayı Çin ile de yapmamamız gerekiyor”

İkinci dersin özgürlüğün serbest ticaretten daha önemli olduğunu vurgulayan Stoltenberg, “Çok da uzun olmayan bir zaman önce birçok müttefik, Rusya’dan gaz almanın tamamen ticari bir mesele olduğuna inanıyordu. Bu yanlıştı. Rusya, gazı bir silah olarak kullanarak bizi baskı altına almaya ve Ukrayna’yı desteklememizi engellemeye çalıştı. Aynı hatayı Çin ile yapmamamız gerekiyor” dedi.

“Ukrayna, NATO’ya katılacak”

Üçüncü dersin askeri gücün diyalog için bir ön şart olması olduğunu kaydeden Stoltenberg, “Diyalog, sadece arkanızda güçlü bir savunma kapasiteniz varsa işe yarar. Bu, Ukrayna örneğinde net bir şekilde ortaya konulmuştur” ifadelerini kullandı.

Ukrayna istikrarlı olmadığı sürece Avrupa’da sürdürülebilir bir güvenlik tesis edilemeyeceğini vurgulayan Stoltenberg, “Aynı şekilde Ukrayna, NATO üyesi olmadığı sürece, Ukrayna’da kalıcı bir güvenlikten de bahsedilemez. NATO’nun kapısı açık. Ukrayna NATO’ya katılacak” diye konuştu.

“Afganistan’daki misyon fazla uzadı”

Dördüncü dersin askeri gücün sınırlarının olduğu olarak vurgulayan Stoltenberg, “Bunu Afganistan’da net bir şekilde gördük. 11 Eylül terör saldırılarının ardından Afganistan’a girilmesi doğruydu. Askeri müdahalemiz BM’nin verdiği net yetkiye dayanıyordu. Müdahale, ittifak genelinde geniş siyasi destek aldı. El Kaide’yi zayıflattık ve Afganistan’ın uluslararası teröristler için güvenli bir sığınak olmasını engelledik. Yani, misyonumuz boşuna değildi” dedi.

Diğer yandan Afganistan’daki misyonun fazla uzadığını ifade eden Stoltenberg, “2014 yılında NATO’ya katıldığımda plan, oradaki askeri varlığımızı birkaç yıl içerisinde sonlandırmak ve siyasi bir ortaklığa dönüşümü sağlamaktı. Fakat 7 yıl sonrasında halen binlerce askerle oradaydık. Terörle mücadele odaklı bir operasyon olarak başlayan misyon, büyük çaplı bir ulus inşa etme misyonuna dönüştü” diye konuştu.

Misyonun genişlemesinin bedelinin görüldüğünü vurgulayan Stoltenberg, “20 sene sonra, savaşı halen kazanıyor değildik. Taliban ilerleme kaydediyordu ve biz ayrıldığımızda sorumluluğu üstlenecek birleşik bir Afgan otoritesi mevcut değildi. Afganistan hükümeti ve güvenlik güçlerinin bu kadar hızlı çökmesi, ayrılmanın doğru karar olduğunu gösterdi” dedi.

Avrupa’ya uyarı

Beşinci ve en önemli dersin Avrupa ve Kuzey Amerika arasındaki bağın asla garanti görülmemesi gerektiği olduğunu ifade eden Stoltenberg, “NATO, taş üzerine kazınmış bir şey değil. NATO bilinçli tercihler ve bir siyasi iradenin sonucu. Atlantik’in her iki yakasında da Amerika ve Avrupa’nın yollarını ayırması gerektiğini söyleyen sesler duyduk. Kısa vadeli ulusal çıkarlara odaklanılması, uzun vadeli iş birliğinin yerine geçmez. Yalnızlık politikası kimseyi güvende tutmaz. Birbirine bağlı bir dünyada yaşıyoruz. Güvenlik sınamaları fazlasıyla büyük ve rekabet çok şiddetli. Hiçbir ülke, tek başına bu işin üstesinden gelemez. Transatlantik ilişkiye yatırım yapmak, ileriye dönük tek kazançlı yoldur” dedi.

Avrupalıların NATO olmadan Avrupa’nın güvenliğinin sağlanamayacağını anlaması gerektiğini vurgulayan Stoltenberg, “NATO’nun savunma harcamalarının yüzde 80’i, Avrupa Birliği üyesi olmayan ülkelerden geliyor. Bu sadece kaynaklara ilişkin bir mesele değil. Bu aynı zamanda coğrafya ile ilgili. Güneyde Türkiye, kuzeyde Norveç ve batıda ABD, Kanada ve İngiltere olmadan Avrupa kıtasının güvenliğini tasavvur etmek imkansızdır” şeklinde konuştu.

Transatlantik ittifakın hem Avrupa’ya hem de ABD’ye büyük faydaları olduğunu vurgulayan Stoltenberg, hiçbir büyük gücün ABD kadar çok dost ve müttefike sahip olmadığının unutulmaması gerektiğine dikkat çekti.

“Kitap yazabilirim”

Stoltenberg, veda konuşmasının ardından Alman Devlet Radyosu’ndan Bettina Klein’ın moderatörlüğünde katılımcıların sorularına cevap verdiği bir panele katıldı. Panelde görevinin sona ermesinin ardından bir kitap yazıp yazmayacağına ilişkin bir soruyu cevaplayan Stoltenberg, bu soruya önceden hep “hayır” cevabı verdiğini fakat mevcut durumda nihayetinde bir kitaba dönüşebilecek bir şeyler yazabileceğini söyledi.

“Türkiye ve Yunanistan, son derece önemli iki müttefikimiz ve ortak güvenliğimize farklı şekillerde katkı sağlıyorlar”

Genel Sekreterliği süresince Türkiye ile Yunanistan arasındaki iniş çıkışlar sırasında NATO’da durumu nasıl yönettiğine ilişkin bir soruya cevap veren Stoltenberg, “Türkiye ve Yunanistan, son derece önemli iki müttefikimiz ve ortak güvenliğimize farklı şekillerde katkı sağlıyorlar. Her iki ülke de NATO’da önemli rol oynuyor ve günlük olarak aldığımız kararlarda yer alıyorlar. Bazı farklı yaklaşımlar ve zorluklar ortaya çıktığında bunların çoğu ikili diyalog yoluyla çözülüyor. İki ülke arasında gerçekleştirilen her görüşme ve diyaloğu memnuniyetle karşılıyorum. İkincisi, NATO geçmişte diyalog ve farklılıkların ele alınmasına yardımcı olan bir platform oluşturmuş olduğu gibi gelecekte de bu rolü oynamaya devam edecektir. Ayrıca, Ege Denizi’nde deniz ve hava sahası üzerindeki olayları önlemek için bazı askeri yapılar oluşturduk ve NATO’nun bu tür olayları önlemeye devam etmesi gerektiğini düşünüyorum” dedi.

NATO’nun Kosova’daki Barış Gücü (KFOR) bünyesinde 25 yıldır görev yapan Türk askeri, her alanda Kosova halkının yanında olmaya devam ediyor. KFOR birliği, Kosova-Sırbistan sınırındaki Türk askerinin fotoğraflarını paylaşarak, Mehmetçiğin sınır bölgesinde güvenliği sağlamak için devriye faaliyetlerine devam ettiğini belirtti. KFOR’un paylaşımında, sınır bölgesindeki devriyelerin, Kosova’da yaşayan tüm topluluklar için kalıcı güvenliği sağlama ve bölgesel istikrara destek olma amacıyla düzenli olarak sürdüğü aktarıldı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi’ne katılmak üzere geldiği ABD’nin başkenti Washington DC’de temaslarına devam ediyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ı kabul etti. Görüşmede, Türkiye ve İngiltere ikili ilişkilerinin yanı sıra bölgesel ve küresel konular ele alındı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan görüşmede, yeni dönemde Türkiye ile İngiltere ilişkilerin her alanda geliştirilmesi için yeni adımlar atabileceğini, ilişkilerdeki olumlu seyrin artarak devamını arzu ettiklerini ifade etti. Cumhurbaşkanı Erdoğan, İngiltere Başbakanı Starmer’ı yeni görevi için bir kez daha kutladı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi’ne katılmak üzere geldiği ABD’nin başkenti Washington DC’de temaslarına devam ediyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, zirve kapsamında düzenlenen NATO-Ukrayna Konseyi Oturumu’na katıldı. Cumhurbaşkanı Erdoğan, oturum öncesi Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, İngiltere Başbakanı Keir Starmer ve NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg ile bir süre görüştü.

Erdoğan, oturum öncesinde ayrıca Çekya Cumhurbaşkanı Petr Pavel, Arnavutluk Başbakanı Edi Rama ve Hollanda Başbakanı Dick Schoof ile ayrı ayrı ayaküstü sohbet etti.

ABD’nin başkenti Washington DC’de bulunan NATO liderleri, NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında düzenlenen NATO-Ukrayna Konseyi Oturumu’na katıldı. NATO Genel Sekteri Jens Stoltenberg ve Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, ikili görüşmesinin ardından NATO-Ukrayna Konseyi Oturumu öncesi ortak basın toplantısı düzenledi.

“Ukrayna’nın geleceği NATO’dadır”

NATO’nun dün Ukrayna için önemli bir paket üzerinde anlaştığını vurgulayan Stoltenberg, bunun NATO’ya güvenlik yardımı ve eğitim, finansal taahhütler, acil askeri destek, ikili güvenlik anlaşmaları ve Ukrayna ile birlikte çalışabilirliği kapsadığını ifade etti. Stoltenberg, “Başkan Zelenskiy, az önce yaptığımız toplantıda tüm bu unsurların Ukrayna’nın NATO’ya üyeliğine bir köprü ve Ukrayna için çok güçlü bir paket oluşturduğu konusunda mutabık kaldık. Ukrayna’nın geleceği NATO’dadır. Reformlar konusundaki ilerlemenizi memnuniyetle karşılıyorum ve bu önemli çalışmayı sürdürürken, NATO üyeliğine giden geri dönülmez yolda sizi destekleyeceğimizi ifade etmek istiyorum” dedi.

“Ukrayna için çok önemli kararlar alındı”

Zelenskiy ise NATO Liderler Zirvesi’nde Ukrayna için çok önemli kararlar alındığını ifade ederek, “Öncelikle, hava savunma sistemlerine ilişkin karar için minnettarlığımızı ifade etmek istiyorum. Ukrayna’ya 5 Patriot ve diğer sistemler sağlanacak. Bunların olabilecek en yakın zamanda teslim edilmesini bekliyoruz ki olabildiğince fazla hayat kurtarılabilsin” dedi.

Zirvede Ukrayna’nın Romanya ile de ikili güvenlik anlaşması imzaladığını duyuran Zelenskiy, yeni güvenlik anlaşmalarına imza atılacağını ve bunların her birinin Ukrayna’yı daha güçlü kıldığını belirtti. Zirveden güçlü kararlar beklediğini ifade eden Zelenskiy, “Hava savunma sistemleri, F-16’lar ve Rusya topraklarının tam olarak saldırganın olduğu yerde vurulması konusunda güçlü kararlar bekliyoruz ve bu meseleleri konuşacağız” dedi.

Zirvenin sonuç bildirisinde Ukrayna’nın NATO’ya üyelik yolunun geri dönüşü olmayan bir süreç olduğuna ilişkin vurguya da değinen Zelenskiy, “Günü geldiğinde, Ukrayna’nın NATO’ya davet edilmesi ve üye olması için her şeyi yapıyoruz ve yapmaya devam edeceğiz. Bunu başaracağımıza eminim” dedi.

“Eğer kazanmak istiyorsak, tüm sınırlandırmaları kaldırmamız gerekiyor”

Basın toplantısında NATO müttefikleri tarafından Ukrayna’ya sağlanan silahların Rusya topraklarındaki hedeflerin vurulması için kullanılmasına yönelik sınırlandırmaların kaldırılmasına ilişkin bir soruya cevap veren Zelenskiy, “Eğer kazanmak istiyorsak, tüm sınırlandırmaları kaldırmamız gerekiyor. Bunu İngiltere lideri, ABD Başkanı, NATO Genel Sekreteri, hepsiyle görüştüm” dedi.

Rusya’nın Ukrayna’ya saldırarak çocuk hastanesini vurduktan sonra Ukrayna’nın saldırının yapıldığı askeri üssü hedef alarak buna cevap veremeyecek olmasının akıl almaz olduğunu söyleyen Zelenskiy, “Müttefiklerimizden, dostlarımızdan bunu anlamalarını bekliyoruz. İngiltere liderinden çok olumlu bir mesaj aldık. Bu yönde kararlar alınacağını umut ediyoruz. Eğer gerçekten Ukrayna’nın harita üzerinde kalmasını istiyorsak, gezegenin yarısına saldıran Putin’in artık orada olmamasını istiyorsak, hızlı ve somut adımlar atmamız gerekiyor” dedi.

Zelenskiy, Orban’ı eleştirdi

Bugün Ukrayna için başlattığı barış misyonu çerçevesinde ABD’nin eski Başkanı Donald Trump ile görüşmesi beklenen Macaristan Başbakanı Viktor Orban’ın Kiev ziyareti öncesinde bu inisiyatif hakkında bilgisi olup olmadığı sorulan Zelenskiy, Orban’ın kendisiyle görüşmenin ardından Moskova ve Pekin’e gideceğini bilmediğini söyledi. Zelenskiy, “Yarın nereye gidecek bilmiyorum. Bilemiyorum, belki yine Ukrayna’ya gelir. Büyük küçük bütün ülkelere saygımı ifade etmekle birlikte, bütün liderlerin barış görüşmesi gerçekleştiremeyeceğini düşündüğümü söylemek istiyorum. Bunun için bir güce ihtiyacınız var” dedi.

İki lider, basın toplantısının ardından NATO-Ukrayna Konseyi toplantısına geçti.

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, NATO Parlamento Başkanları Zirvesi dolayısıyla bulunduğu ABD’nin başkenti Washington’da temaslarına devam ediyor. Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) Washington Merkezi’nin ev sahipliğinde düzenlenen programa katılan Kurtulmuş, ABD’deki düşünce kuruluşlarının temsilcileriyle görüştü. Kurtulmuş, burada yaptığı konuşmada toplantıya katılmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirerek, Washington’daki temaslarına değindi. NATO’nun 75. yıl dönümü dolayısıyla parlamento başkanları ile devlet ve hükümet başkanlarının katılımıyla düzenlenecek zirvelerin önemli, tarihi bir dönemde gerçekleştirileceğini belirten Kurtulmuş, her iki zirvenin de hem NATO’nun geleceği hem üye ülkelerin güvenlikle ilgili konulardaki yeni yaklaşımları dolayısıyla önem arz ettiğini bildirdi. Türkiye’nin NATO ile ilişkilerini ciddi şekilde koruyan, NATO üyeliği konusunda gerçekten bedel ödemiş bir ülke olduğunu vurgulayan Kurtulmuş, “Şunun altını çizmek isterim ki, NATO sadece bir güvenlik ve işbirliği teşkilatı olmanın ötesinde yeni bir perspektife de sahip olmalıdır. Hiç şüphesiz bunun en başında gelen husus ise barışın nasıl sağlanacağı konusunda NATO’nun yeni bazı yaklaşımları tartışmasıdır. Hem barışın nasıl sağlanacağına ilişkin hem de NATO’nun demokrasiyi nasıl güçlendireceğine ilişkin perspektiflerin meclis başkanları zirvesinde ve devlet başkanları zirvesinde imkan bulmasını temenni ederim” dedi.

Türkiye-ABD ilişkilerine her dönem özel bir önem atfedildiğini söyleyen Kurtulmuş, “Sorunlarımız olduğunda bu sorunları karşılıklı anlayış içerisinde çözebilmeyi başardık. Ortak konularda farklı fikirlerimiz olsa bile bu farklılıklarımızı koruyarak stratejik iki müttefik olarak işbirliğimizi sürdürmeyi başardık. Önümüzdeki dönem, Türkiye’nin hem NATO ile hem de ABD ile ilişkisi bakımından özellikle dünyanın bu kadar önemli ve zor bir sürece girdiği dönemde bizim için fevkalade hayati bir konudur” dedi.

“Yeni dönemin en belirgin özelliği ‘çok kutupluluk’ kavramı”

Dünyanın yeni bir döneme girdiğine işaret eden Kurtulmuş, bu yeni dönemin en belirgin özelliğinin ise “çok kutupluluk” kavramıyla özetlenebileceğini söyledi. Kurtulmuş, “Artık hem bölgesel hem küresel sorunları çözmek bakımından sadece bir tek eksende üretilen fikirlerin yeterli olmayacağı, dünyanın farklı bölgelerinde güç merkezlerinin oluşmaya başladığı ve bunlar arasındaki farklılıkların da dünya siyasetine, ekonomisine yön vereceği aşikardır. Türkiye olarak, önümüzdeki dönemi değerlendirmek bakımından bu çok kutupluluğa önem veriyoruz. Çünkü Türkiye, şu anda dünyanın hemen hemen bütün çatışma konularının tam orta yerindedir. Dolayısıyla bizim en temel önceliklerimizden birisi, önümüzdeki dönemde ortaya çıkan bu yeni küresel yapılanmayla ilgili çok daha aktif, çok daha güçlü bir şekilde dünyanın ve bölgenin sorunlarını çözecek bir perspektifle yolumuza devam etmek istiyoruz. Türkiye olarak dostlarımızı artırmak, düşmanlıklarımızı azaltmak ve bölgesel krizlerin çözülmesinde, küresel barış düzeninin kurulabilmesinde katkı sağlamak istiyoruz. Bu çerçevede baktığımız zaman Türkiye, herhalde dünyada elinde çok sayıda dış politika kartı olan ender ülkelerden birisidir. Türkiye; bir NATO üyesidir, AB adaylık sürecinde bekleyen ya da bekletilen bir ülkedir, Türk dünyasının bir parçasıdır, İslam İşbirliği Teşkilatı’nın üyesidir, Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı’nın üyesidir, Doğu Akdeniz ülkesidir, bir Orta Doğu, Balkan ülkesidir. Türkiye, bir kalemde sayabildiğimiz neredeyse 10’a yakın farklı uluslararası işbirliği örgütünün bir parçasıdır. Dolayısıyla bu Türkiye’ye önemli imkanlar sunuyor. Bunların ortaya çıkardığı olumlu etkileri kullanabilmek Türkiye’nin temel perspektiflerinden birisidir” dedi.

“Filistin’deki katliamı dünya sistemi seyretti”

Kurtulmuş, dünyada “kural bazlı bir uluslararası sistemin kalmadığı gerçeği”nin üzerinde durulması gereken temel konulardan birisi olduğunun da altını çizdi. Birçok gelişmenin mevcut dünya sisteminin sorunları çözebilme kabiliyetinin kalmadığını gösterdiğini söyleyen Kurtulmuş, “Sadece ülkeler arasındaki çatışmalara değil, bugün insani sorunlar olarak gördüğümüz; küresel ısınmadan çevre tahribatına, uluslararası göçmen sorunundan açlık ve kıtlık sorunlarına kadar hemen hemen hiçbir sorunu çözme becerisi kalmayan bir dünya sisteminden bahsediyoruz. Bizim yaşadığımız bölgede şu anda bütün dünyayı da meşgul eden iki önemli çatışma alanı, dünya sisteminin bütün kurumları ve kurallarıyla iflas ettiğinin de açık göstergesidir. Rusya-Ukrayna arasındaki savaş üç yılını geride bıraktı. On binlerce insan öldü, şehirler yıkıldı ama uluslararası sistem bu sorunu çözebilme yeteneğini ortaya koyamadı. Çok açık konuşmak gerekirse BM Güvenlik Konseyi’nde Rusya varken, Rusya’yı nasıl durduracaksınız? Rusya, kendi aleyhine alınan kararı veto etti. Aynı şekilde artık 10. ayına girdiğimiz İsrail’in Gazze’de ortaya koyduğu modern tarihlerin gördüğü en büyük katliamı maalesef dünya sistemi seyretti. Bu konuda BM Güvenlik Konseyi’ne 10 karar geldi, 8’i ne yazık ki uygulanamadı. Dolayısıyla dünyada yeni bakış açısına sahip olan, küresel siyasal bir mimariye ihtiyaç olduğu açıktır. Bu sadece hegemonik ülkelerin lehine değil aynı zamanda bütün insanlığın lehine olacaktır” dedi.

“Dünya, beş ülkenin insafına terk edilmeyecek kadar önemli sorunlarla karşı karşıyadır”

Uluslararası sisteme vücut veren kuruluş bildirgelerinin hemen hemen hiçbirinin pratik uygulamasının kalmadığını belirten Kurtulmuş, burada samimi olarak yeni bir anlayışa ihtiyaç olduğunu vurguladı. Kurtulmuş, “Sayın Cumhurbaşkanımızın uluslararası bütün platformlarda dile getirdiği ‘Dünya beşten büyüktür’ ifadesi, bu arayışın ortaya konulmasıdır. Hakikaten dünya, beş ülkenin insafına terk edilmeyecek kadar önemli sorunlarla karşı karşıyadır. Bu anlamda da fevkalade güçlü bir şekilde barış ve esenlikten yana olan uluslararası kamuoyunun bu konuda yoğunlaşmasının insani bir sorumluluk olduğu kanaatindeyiz” dedi.

“Aramızda sorun olan bölge ülkeleriyle hızlı ve ilkeli bir normalleşme sürecinin içerisine girdik”

Birçok ülkede insanların bir kısmının farklı statülerde kabul edildiği bir bakış açısının devam ettiğini dile getiren Kurtulmuş, adalet ve eşitliği öngörmeyen hiçbir sistemin ayakta kalamayacağını ifade etti. Gazze’de 40 binin üzerinde insanın hayatını kaybettiğini, hala yıkıntıların altında insanların bulunduğunu aktaran Kurtulmuş, bu kadar büyük bir katliama rağmen ne yazık ki dünyanın bazı bölgelerinde insanlar arasında bir hiyerarşinin hala uygulandığını gördüklerini söyledi. Kurtulmuş, “Çok açık söyleyeyim. Ukrayna’da vefat eden insanın hayatının değeri neyse bizim için Filistin’de vefat eden insanın hayatının değeri de aynıdır. Ama maalesef insanların hayatlarının değerlerinde farklılık olduğu bir dünyada yaşıyoruz. Bunun kabul edilmesi mümkün değildir” dedi.

Hiçbir devletin egemenlik bakımından bir diğerinden farkının olmadığını da vurgulayan Kurtulmuş, Türkiye olarak devletlerin egemenlikte eşitliği prensibini savunduklarını kaydetti. Dünyada ekonomik adaleti sağlayacak, refahın bütün insanlığa yayılmasını temin edecek yeni küresel inisiyatiflere ihtiyaç olduğunun altını çizen Kurtulmuş, yeni bir küresel ekonomik mimarinin ortaya konulmasının hem düşünce kuruluşlarının hem üniversitelerin hem de siyasetin önemli vazifesi olduğunu ifade etti. Türkiye’nin bu perspektifteki dış politikasına da işaret eden Kurtulmuş, “Yakın çevremizde var olan sorunların süratle çözülmesi ve bir barış perspektifinin ortaya konularak bölge ülkeleri arasında normalleşmenin temin edilmesi dış politika perspektifimizde önemli başlıklarımızdan birisidir. Rusya-Ukrayna savaşının bir an evvel sona erdirilmesi, iki tarafın da kabul edeceği adil ve kalıcı bir barışın ortaya konulabilmesi için Türkiye tarafından ne büyük gayretler sarf edildiği sizlerin de malumudur. Doğu Akdeniz’deki gerilimlerin azaltılması, Ege Denizi’nde Türkiye-Yunanistan arasındaki gerilimlerin azaltılması, güneyimizde yer alan ve uzun süredir Türkiye’yi rahatsız eden terör örgütleri üzerinden ortaya çıkarılmaya çalışılan istikrarsızlaştırma politikalarının önlenmesi Türkiye’nin en önemli önceliklerindendir. Bunun için aramızda sorun olan bölge ülkeleriyle de hızlı ve ilkeli bir normalleşme sürecinin içerisine girdiğimizi de biliyorsunuz” dedi.

Türkiye’nin yakın ilişkiler içerisinde olduğu, etkisinin önemli bir şekilde görüldüğü bölgelerle ilişkilerini daha da güçlü hale getirmenin bir diğer dış politika perspektifi olduğunu ifade eden Kurtulmuş, “Başta Orta Asya’dan Balkanlara kadar uzanan 300 milyonluk Türk dünyası olmak üzere Fas’tan Endonezya’ya kadar İslam dünyası olmak üzere bu geniş coğrafyada Türkiye’nin dostluklarının, işbirliği imkanlarının artırılması dış politikamızın ikinci temel halkasını oluşturmaktadır” dedi.

Kurtulmuş, yeryüzünde yeni ve adil bir sistemin kurulabilmesi için küresel işbirliğini artırmak başlığının bir diğer dış politika önceliği olduğunu belirtti. TBMM Başkanı Kurtulmuş, konuşmasının ardından ABD’deki düşünce kuruluşu temsilcilerinin sorularını yanıtladı.

Hem İsveç’in hem de Finlandiya’nın gelişmiş ülke konumunda olması NATO’ya üyelik sürecinde gerekli olan sürecin kısalmasında önemli de bir rol oynamıştı. Ancak Türkiye her iki ülkenin de teröre destek veren ülke konumunda yer alması münasebetiyle üyelik için yeşil ışık yakmadı.

Bunun üzerine düzenlenen Haziran 2022’deki Madrid zirvesinde Türkiye iki ülkenin de teröre destek vermemeleri ve Türkiye’nin taleplerini hayata geçirmeleri halinde üyelik için onay vereceğini açıklamıştı. İsveç’te yaşanan çirkin protestolar ise Türkiye’nin kararını haklı olarak tamamen değiştirmesine neden oldu.  İsveç’te büyüyen ve tehlike saçmaya devam eden aşırı sağın destekçilerinden Rasmus Paludan isimli şahsın Türkiye Büyükelçiliği önünde Kuran-ı Kerim yakması Türkiye ve İsveç arasında kurulan köprülerin tamamıyla yıkılmasına neden oldu. Yaşanan krizin ardından Türkiye İsveç’in NATO’ya üyeliği sürecinde sözlerini tutmadığını ve karşıt protestolar yürüttüğünü ifade ederek destek vermeyeceğini açıkladı.

Olayların ardından Finlandiya için süreç daha da hızlandı ve gerekli adımların olumlu olarak atılması sonucunda Finlandiya Dışişleri Bakanı Pekka Haavisto katılım belgelerini imzaladı ve ABD’li mevkidaşı Antony Blinken’a teslim etti. Böylece 74 yıllık geçmişe sahip olan NATO tarihinde bir ilke imza atarak, en hızlı şekilde ittifaka Finlandiya’yı almış oldu.

Peki Finlandiya’nın NATO’ya üye olması ne anlama geliyor? Finlandiya’nın Rusya ile en uzun Avrupa Birliği sınırına sahip olması bölgenin Rusya açısından kıymetli olduğunu en net şekilde kanıtlamaktadır. Diğer yandan Rusya’nın Finlandiya Körfezi üzerinden Baltık Denizi’nde ticari faaliyetlerini sürmesi de bölgenin Rusya açısından önemini açıklamaktadır. Ancak Finlandiya’nın NATO üyesi olması yeni adımların bölgede hakim olacağını göstermektedir.

Rusya’nın sınır komşusu olan Finlandiya’da olası bir nükleer silahın NATO tarafından sınıra yerleştirilmek istenmesi veya Finlandiya’da olası bir ABD üstünün kurulmasına yönelik çalışmalar yapılması Rusya’nın göz yummayacağı olaylar arasında yerini almaktadır.

Nitekim imzaların atılması ve Finlandiya’nın resmen NATO üyesi olmasının ardından Rusya’dan art arda açıklamalar yapıldı. Rusya Savunma Bakanı Sergey Şoygu konuyla ilgili olarak, “Finlandiya’nın NATO’ya katılımı çatışmanın önemli ölçüde genişlemesini sağlayacak” açıklamasını yaparken, Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov da “Rusya Finlandiya’nın NATO’ya katılımına yanıt vermek zorunda kalacak” dedi.

Yaşanılanlar sonrası Rusya’nın bölgede hakim güç olmak için karşılık vereceği kesin olsa da NATO üyesi olan bir ülke ile savaşa girişmeyeceği önemli bir gerçektir. Diğer yandan Rusya’nın Ukrayna savaşında düşündüğünden fazla zaman, asker ve para kaybetmesi yeni bir cephede daha güç harcamak istemeyeceğini kanıtlamaktadır. Rusya’nın nasıl bir adım atacağı net olarak bilinmese de savaş ile çözüm olmayacağı kesindir.