Buna göre, mart ayında Türk bankacılık sektörünün aktif büyüklüğü 49 trilyon 730 milyar 674 milyon lira oldu. Sektörün aktif toplamı 2025 yıl sonuna göre 2 trilyon 783 milyar 876 milyon lira arttı.

Sektörün en büyük aktif kalemi olan krediler, mart ayında 24 trilyon 907 milyar 667 milyon lira, menkul değerler 7 trilyon 464 milyar 811 milyon lira olarak kayıtlara geçti.

Böylece 2025 yılı sonuna göre sektörün toplam aktifi yüzde 5,9, krediler toplamı yüzde 7,7, menkul değerler toplamı yüzde 6,5 arttı. Bu dönemde kredilerin takibe dönüşüm oranı yüzde 2,62 oldu.

Bankaların kaynakları içinde en büyük fon kaynağı durumunda olan mevduat, 2025 yılı sonuna göre yüzde 3,8 artışla 28 trilyon 261 milyar 306 milyon liraya yükseldi.

Bankacılık sektörünün öz kaynak toplamı geçen yıl sonuna göre yüzde 3,9 artışla 4 trilyon 316 milyar 380 milyon liraya çıktı. Bu dönemde sektörün dönem net karı 288 milyar 419 milyon lira, sermaye yeterliliği standart oranı yüzde 16,52 oldu. >>>AA

Buna göre, martta aylık en yüksek reel getiri, yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) ile indirgendiğinde yüzde 0,72, TÜFE ile indirgendiğinde yüzde 1,08 oranlarıyla mevduat faizinde (brüt) görüldü.

Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde, yatırım araçlarından dolar yüzde 1,14, avro yüzde 3,37, Devlet İç Borçlanma Senetleri (DİBS) yüzde 3,87, külçe altın yüzde 5,01 ve BIST 100 endeksi yüzde 8,77 oranlarında yatırımcısına kaybettirdi.

TÜFE ile indirgendiğinde ise dolar yüzde 0,79, avro yüzde 3,03, DİBS yüzde 3,53, külçe altın yüzde 4,68 ve BIST 100 endeksi yüzde 8,45 kayba yol açtı.

Külçe altın, üç aylık değerlendirmede Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 10,03, TÜFE ile indirgendiğinde yüzde 7,57 oranlarında yatırımcısına en yüksek reel getiri sağlayan yatırım aracı oldu.

Aynı dönemde avro, Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 5,03, TÜFE ile indirgendiğinde yüzde 7,15 ile yatırımcısına en çok kaybettiren yatırım aracı olarak öne çıktı.

6 aylık değerlendirmeye göre külçe altın, Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 29,21, TÜFE ile indirgendiğinde yüzde 24,97 oranlarında yatırımcısına en yüksek reel getiri sağlayan yatırım aracı olarak kayıtlara geçti. Aynı dönemde avro, Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 5,14, TÜFE ile indirgendiğinde yüzde 8,26 oranlarında yatırımcısına en çok kaybettiren yatırım aracı olarak hesaplandı.

Yıllıkta en yüksek reel getiri külçe altında

Finansal yatırım araçları yıllık olarak değerlendirildiğinde külçe altın, Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 54,39, TÜFE ile indirgendiğinde yüzde 51,1 oranlarında yatırımcısına en yüksek reel getiri sağlayan yatırım aracı olarak öne çıktı.

Yıllık değerlendirmede, Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde yatırım araçlarından mevduat faizi (brüt) yüzde 4,20, DİBS yüzde 2,96 ve BIST 100 endeksi yüzde 0,27 oranlarında yatırımcısına reel getiri sağlarken avro yüzde 0,52, dolar yüzde 7,04 yatırımcısına kaybettirdi.

TÜFE ile indirgendiğinde ise mevduat faizi (brüt) yüzde 1,98, DİBS yüzde 0,76 oranlarında yatırımcısına reel getiri sağladı. BIST 100 endeksi yüzde 1,86, avro yüzde 2,64 ve dolar yüzde 9,02 oranında yatırımcısının kayba uğramasına yol açtı.

Taksitli ticari kredi miktarı arttı

Mevduat bankalarındaki tüketici kredileri, geçen hafta yüzde 1,42 artarak 1 trilyon 827 milyar 622 milyon 369 bin lira oldu. Aynı dönemde taksitli ticari krediler yüzde 0,93 yükselişle 1 trilyon 867 milyar 852 milyon 447 bin liraya, kredi kartları bakiyesi de yüzde 0,71 artışla 2 trilyon 178 milyar 40 milyon 521 bin liraya çıktı. Mevduat bankalarındaki tüketici kredilerinin 443 milyar 887 milyon 479 bin lirası konut, 57 milyar 342 milyon 221 bin lirası taşıt ve 1 trilyon 326 milyar 392 milyon 669 bin lirası diğer kredilerden oluştu. Bankacılık sektörünün TCMB dahil toplam kredi hacmi de 22 Kasım ile biten haftada 88 milyar 8 milyon 233 bin lira artarak 14 trilyon 777 milyar 398 milyon 429 bin liraya yükseldi. Toplam kredi hacmi, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 37 artış kaydetti. >>>AA

Reel getiri nominal getiriden enflasyon oranı çıkartılarak bulunur. Reel getiri aslında bir yatırım yaptığınızda ödül mü aldığınızı yoksa cezalandırıldığınızı mı ifade eder. Reel getiri pozitif ise tasarruf yapmak ile bir ödül almış olursunuz ve geliriniz artmış olur. Reel getiri negatif ise bir gelir kaybına uğramış olursunuz yani bir nevi tasarruf yaparak cezalandırılmış olursunuz.

Anlaşılacağı üzere reel getirinin pozitif olması bir gelir kazancı ortaya çıkartır, bu durumda iyi ki bu araca yatırım yapmışım dersiniz. Tam tersine reel getiri negatif ise gelir kaybına uğramış olursunuz. Keşke paramı bu araca yatırmasaydım dersiniz. Şüphesiz birikim yapanlar bir gelir kaybına uğramak istemezler.

Peki 2023’de birikimi olanlar yatırım kararlarının sonucunda bir kayba uğradı mı?

Bu soruya cevap vermek için Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2023 Aralık’da yayınladığı finansal araçlarının reel getiri kazançlarına bakalım.

Buna göre 2023 yılı boyunca TL’sini mevduata yatıranlar önemli bir gelir kaybına uğradı. Bu kayıp yüzde 30 civarında. Bu şu anlama geliyor: 2023’de parasını bankada tutanlar ana para ve elde ettikleri faiz geliri ile 12 ay önceye göre yüzde 30 daha az mal ve hizmet satın alabiliyorlar.

Bankaya 2023’de para yatıranlar bırakın ödül almayı cezalandırılmış oldular.

Peki hazine bonosu ve devlet tahvili alanlar kazandı mı? Bu sorunun cevabı hayır, onlar da 2023 yılında gelir kaybına uğradı. Hem de bankaya para yatıranlara göre çok daha fazla, yüzde 53  gibi bir gelir kaybına uğradılar.

Parasını borsada değerlendirenler yaklaşık olarak yüzde 10, dolar alanlar yüzde 5, Euro alanlar da yüzde 2 kayba uğradılar. Dikkat edilirse parasını dövizde tutanların da bir gelir kaybı var ama bu kayıp mevduata ve kamu kağıtları gibi TL cinsinden finansal araçlara göre çok daha az. Eurobond alıp dövizlerini değerlendirenler ise kupon ödemesi aldıkları için  bu kayıplardan kurtuldular.

Bu arada altını unutmayalım. 2023 yılında altına yatırım yapanlar yüzde 10’a yakın bir reel getiri elde ettiler. Bu durumda paralarını hem enflasyona karşı korumuş oldular hem de az da olsa bir reel getiri elde ettiler.

Ez cümle 2023 yılı TL cinsi finansal yatırım araçlarında reel kayıpların yaşandığı bir yıl oldu. TL mevduata veya kamu kağıtlarına parasını yatıranlar üzüldü, dövizde duranlar günü kurtardı, altın tutanlar ise sevindi.

2023’de doğru karar verenler reel getiri elde edebildi. Bu sonuçlar birikimlerimizi neden en doğru biçimde değerlendirmemiz gerektiğini gösteriyor. Aksi takdirde yüksek enflasyon ortamında finansal varlıkların erimesi söz konusu olabilir.