PROGRAMIN İLK ETABI AFYONKARAHİSAR’DA GERÇEKLEŞTİRİLDİ

Programın birinci etabı, 7-9 Mayıs 2026 tarihleri arasında AKÜ AKİFAM ev sahipliğinde Afyonkarahisar’da düzenlendi. Programın ilk gününde öğrenciler, İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Güler rehberliğinde Afyonkarahisar’ın tarihi merkezleri ile Frig Vadisi’ni ziyaret etti. Katılımcılar ayrıca kentin yöresel lezzetleri olan lokum, bükme ve sucuk ekmeğini tatma fırsatı buldu. Eğitim programı; AKİFAM Müdürü Dr. Öğretim Üyesi Doğan Öztürk, BUİMER Müdürü Doç. Dr. Mücahit Özdemir, AKÜ İlahiyat Fakültesi Dekan V. Prof. Dr. Mebrure Doğan ve AKÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Şuayıp Özdemir’in açış konuşmalarıyla başladı. Afyonkarahisar etabında gerçekleştirilen derslerde; Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi Finans Dairesi Başkanı Dr. Tarık Akın tarafından açılış dersi verildi. Eğitimlerde ayrıca “İslam İktisadı ve Finansının Teorik Temelleri”, “İslam İktisat Tarihindeki Temel Kurumlar”, “Konvansiyonel Finans, Piyasalar ve Kurumlar”, “İslami Finansın Tarihsel Gelişimi”, “İslami Sosyal Finans Kurumları” ve “İş Dünyasında Bireysel Ahlaki Yaklaşımlar” başlıklarında sunumlar gerçekleştirildi.

BURSA ETABINDA SEKTÖREL EĞİTİMLER DÜZENLENDİ

Eğitimin ikinci etabı ise 15-17 Mayıs 2026 tarihleri arasında BUİMER ev sahipliğinde Bursa’da gerçekleştirildi. Program kapsamında Bursa Uludağ Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ferudun Yılmaz, AKİFAM Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Doğan Öztürk, BUİMER Müdürü Doç. Dr. Mücahit Özdemir, Doç. Dr. Mustafa Ateş ve öğrencilerle bir araya geldi. Görüşmede üniversiteler arası iş birliği ile TKBB desteğinin önemine vurgu yapıldı. Katılımcılar ayrıca Doç. Dr. Mustafa Ateş rehberliğinde Bursa’nın tarihi ve manevi mekanlarını ziyaret etti. Program kapsamında öğrenciler kestane şekeri, pideli köfte, cantık ve tahinli pide gibi Bursa’ya özgü lezzetleri deneyimledi.

Bursa etabındaki teorik ve sektörel eğitimler, İbrahim Paşa Kültür Merkezinde gerçekleştirildi. Eğitimlerde “İslam İktisadında Para”, “İslami Finansta Güncel Meseleler”, “Katılım Bankalarında Şer’i Yönetişim”, “Katılım Bankaları ve Katılım Sigortaları”, “Katılım Sermaye Piyasaları” ile “Katılım Bankacılığında Kariyer Haritası” konuları ele alındı.

PROGRAM SERTİFİKA TÖRENİYLE SONA ERDİ

İki hafta süren eğitim programının sonunda, programa eksiksiz katılım sağlayan öğrencilere AKİFAM, BUİMER ve TKBB imzalı başarı sertifikaları takdim edildi. Programın kapanış bölümünde Bursa Nilüfer Müftüsü Şakir Şahin öğrencilerle bir araya gelerek hasbihal gerçekleştirdi. Katılım finans alanında vizyon sahibi gençlerin yetiştirilmesine katkı sunmayı amaçlayan program, toplu hatıra fotoğrafı çekimiyle sona erdi.

İSLAM İKTİSADI VE FİNANSI TEMEL EĞİTİM PROGRAMI HAKKINDA

8-10 Mayıs 2026 tarihlerinde Afyon Kocatepe Üniversitesi ev sahipliğinde düzenlenen program; 9 Mayıs Cumartesi günü Bursa Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Öğr. Üyesi Nazan Lila’nın “İslam İktisadı ve Finansının Teorik Temelleri”, Bursa Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Öznur Özdemir’in “İslam İktisat Tarihindeki Temel Kurumlar”, AKÜ Dr. Öğr. Üyesi Doğan Öztürk’ün “Konvansiyonel Finans, Piyasalar ve Kurumlar” konulu sunumları ile devam etti. 10 Mayıs Pazar günü ise Bursa Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mücahit Özdemir “İslami Finansın Tarihsel Gelişimi”, AKÜ Öğretim Üyesi Doç. Dr. Münir Yaşar Kaya “İslami Sosyal Finans Kurumları” ve AKÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Şuayıp Özdemir “İş Dünyasında Bireysel Ahlaki Yaklaşımlar” konulu sunumlarını gerçekleştirdi.

15-17 Mayıs 2026 tarihleri arasında BUİMER ev sahipliğinde Bursa’da gerçekleştirilen programda ise Bursa Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mustafa Ateş “İslam İktisadında Para”, Bursa Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. M. Salih Kumaş “İslami Finansta Güncel Meseleler”, Türkiye Katılım Bankaları Birliği Merkezi Danışma Komitesi Müdürü Dr. Ali Öztürk “Katılım Bankalarında Şer’i Yönetişim”, Türkiye Katılım Bankaları Birliği Merkezi Danışma Komitesi Uzmanı Ercan Civelek “Katılım Bankaları ve Katılım Sigortaları”, Türkiye Katılım Bankaları Birliği Merkezi Danışma Komitesi Uzmanı Abdullah Muhammet Pospor “Katılım Sermaye Piyasaları” ve TKBB Destek Hizmetleri Müdürü Halis Çelenk ise “Finansın Yükselen Değeri Katılım Bankacılığında Kariyer Haritası” konulu sunumlarını yaptı. >>>Haber Merkezi

“EMPATİ EKSİKLİĞİ BENCİLLİĞİ BESLİYOR”

İnsanlık tarihi boyunca filozoflar tarafından tartışılan ahlak anlayışlarının günümüzde de önemini koruduğunu belirten AKÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Şuayıp Özdemir, sunumunda; egoist (bencil), narsist, hazcı (hedonizm), faydacı (pragmatist), görevci (deontoloji), görecelilik (rölativizm) ve erdem ahlakı (idealizm) ahlaki yaklaşımlarını örneklerle açıkladı. Egoist yaklaşımın bireyin kendi çıkarlarını merkeze almasıyla ortaya çıktığını ifade eden Özdemir, bu anlayıştaki kişilerin çevresindeki insanları kendi amaçları doğrultusunda kullanabildiğini söyledi. Özdemir, “Ben duygusunun insanın yaşamını sürdürmesi açısından gerekli ancak aşırıya kaçtığında bencilliğe dönüşür. Empati eksikliği de egoist bireylerin temel özelliklerinden biridir” dedi.

“SÜREKLİ ÖVGÜ BEKLENTİSİ NARSİZMİ BESLİYOR”

Narsist yaklaşımda ise bireylerin kendilerini aşırı derecede önemsediklerini ve sürekli övgü beklediklerini ifade eden Özdemir, bu kişilerin eleştiriye kapalı olduğunu söyledi. Özdemir, “Kibir duygusu, narsist yaklaşımının temelinde yer alır ve çevresindeki insanlar da sürekli destekleyici tavırlarıyla bu duyguyu büyütür” diye konuştu. Hazcı yaklaşımın da yaşamın temel amacını haz almak ve mutlu olmak olarak gördüğünü aktaran Özdemir, bu anlayışa sahip kişilerin acıdan ve zorluktan kaçınmaya çalıştığını ifade etti. İnsanların farklı yollarla haz arayışına girebildiğini belirten Özdemir, hedonist düşüncenin bireyi yalnızca keyif odaklı bir yaşama yönlendirebildiğini kaydetti.

“FAYDACI YAKLAŞIM, SONUCA ODAKLANIR”

Özdemir, faydacı yaklaşım ise davranışların sonuçlarına odaklandığını “maksimum fayda” anlayışının bu düşüncenin temelini oluşturduğunu söyledi. Özdemir, “Bu yaklaşım, bir davranışın ahlaki olup olmadığının sonucuna göre değerlendirir. Bireysel faydadan çok toplumsal faydanın önemsendiği durumlarda kişiler, kendi çıkarlarından vazgeçebilir” ifadelerini kullandı. Görevci anlayışın kurallar, gelenekler ve evrensel ilkeler doğrultusunda hareket etmeyi esas aldığını ifade eden Özdemir, bu yaklaşımın özellikle Avrupa’da yaygın kabul gördüğünü söyledi. Dürüstlük, yalan söylememe ve insan öldürmeme gibi ilkelerin evrensel değerler olarak görüldüğünü belirten Özdemir, bu anlayışa göre herkesin görevini yerine getirmesi halinde toplum düzeninin sağlanabileceğinin düşünüldüğünü kaydetti.

“DÜRÜSTLÜK VE VİCDAN İNSANLARI YÜCELTİR”

Görecelilik yaklaşımının ise ahlaki doğruların toplumdan topluma ve zamandan zamana değişebileceğini savunduğunu ifade eden Özdemir, bu anlayışa göre farklı kültürlerin farklı doğrulara sahip olabileceğini aktardı. Bu anlayışın her toplumun kendi değerlerini doğru kabul etmesine yol açtığını belirten Özdemir, sonuç olarak her şeyi meşru gören bir bakış açısının ortaya çıkabildiğini dile getirdi. Erdem ahlakının “olması gereken” üzerinden şekillendiğini söyleyen Özdemir, idealist bireylerin kimse görmese bile doğru olanı yapmaya çalışan kişiler olduğunu söyledi. İnsanlık için geçerli evrensel değerlerin bulunduğunu ifade eden Özdemir, dürüstlük, adalet ve vicdan gibi değerlerin insanı yücelten unsurlar olduğunu da sözlerine ekledi.

İNTERAKTİF BÖLÜMDE ÖĞRENCİLER, DEĞERLENDİRMELERDE BULUNDU

Programın devamında öğrencilerle interaktif bir değerlendirme gerçekleştiren Özdemir, çeşitli aforizmalar üzerinden ahlaki yaklaşımların nasıl sınıflandırılabileceğini anlattı. Söyleşinin sonunda öğrencilere “Dürüstlüğün zıttı nedir?” sorusunu yönelten Özdemir, verilen farklı cevapların toplumdaki ahlaki algı çeşitliliğini gösterdiğini ifade etti. Dürüstlük, adalet, vicdan, sorumluluk ve paylaşma gibi değerlerin insanı olgunlaştıran ve yücelten değerler olduğunu belirten Özdemir, kibir, açgözlülük ve bencillik gibi özelliklerin ise insanı olumsuz yönde etkileyebileceğini söyledi. Paylaşmanın ve toplumsal dayanışmanın önemine dikkat çeken Özdemir, bireylerin iyi insan olma yolunda birbirlerini desteklemelerinin değerlerin güçlenmesine katkı sağlayacağını da ifade etti. Program, “İslam İktisadı ve Finansı Temel Eğitim Programı”na katılan Bursa Uludağ Üniversitesi öğrencilerine katılım belgesi takdimi ile sona erdi. >>>Haber Merkezi

“AKİFAM, İKTİSAT VE FİNANS ALANINDA TEMEL BİLGİ KAZANDIRMAYI HEDEFLİYOR”

Programın açış konuşmasını yapan AKÜ AKİFAM Merkezi Müdürü Dr. Öğretim Üyesi Doğan Öztürk, programı tasarlarken temel amaçlarının, iktisat, fıkıh veya finans alanlarında ön bilgisi bulunmayan katılımcılar için güçlü bir farkındalık oluşturmak olduğunu belirtti. Öztürk, “Amacımız, bu alana ilgi duyanlara ise sağlam bir akademik temel kazandırmaktır. Eğitim süresince katılımcılarımızla; finansal kurumlar, bankacılık ve sigortacılık sektörleri, İslam iktisat tarihindeki köklü kurumlar, İslam hukukunun temel esasları, İslami sermaye piyasaları, katılım bankacılığı ve tekafül sistemi ile İslam iktisadının güncel meselelerini kapsayan geniş bir perspektifi temel düzeyde ele alacağız” diye konuştu.

İSLAMİ FİNANS EĞİTİMİNDE ÜNİVERSİTELER ARASI İŞ BİRLİĞİ

Program hakkında bilgiler veren Öztürk, şunları söyledi: “Programın; ilk etabını 09-10 Mayıs 2026 tarihlerinde AKÜ’de tamamlayacağız. İkinci etabını ise önümüzdeki hafta sonu Bursa Uludağ Üniversitesinin ev sahipliğinde gerçekleştireceğiz. Böylece yalnızca iki üniversite arasındaki iş birliğini güçlendirmekle kalmayacak, aynı zamanda akademi ile sektörü bir araya getiren hibrit bir yapı da inşa etmiş olacağız. Eğitim programımızın en kıymetli yönlerinden biri, Türkiye Katılım Bankaları Birliği’nin değerli profesyonellerinden doğrudan deneyim aktarımı alma imkânı sunmasıdır. Ayrıca dersleri eksiksiz şekilde tamamlayan tüm katılımcılarımıza, üç kurumun ortak imzasını taşıyan sertifikaları takdim edeceğiz.”

“İSLAM İKTİSADI VE FİNANS MERKEZİ KISA SÜREDE ÖNEMLİ YOL ALDI”

Bursa Uludağ Üniversitesi İslam İktisadı ve Finansı Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Doç. Dr. Mücahit Özdemir ise Bursa Uludağ Üniversitesi İslam İktisadı ve Finansı Uygulama ve Araştırma Merkezi hakkında bilgiler vererek, “Merkezimiz, 2019-2020 yıllarında yüksek lisans ve doktora programlarının açılmasıyla başladı. Diğer üniversitelerle kıyaslandığında bu alanda yaklaşık yedi-sekiz yıl daha geç başlamış olsak da, kısa sürede önemli bir gelişim süreci kaydettik. Geçtiğimiz yıl ağustos ayında ise Araştırma Merkezimiz kuruldu” dedi. Bursa Uludağ Üniversitesi İslam İktisadı ve Finansı Uygulama ve Araştırma Merkezi bünyesinde çeşitli faaliyetler ve programlar yürütmeye çalıştıklarını söyleyen Özdemir, “Üniversite içerisinde daha görünür olmak ve çalışmalarımızı daha geniş kitlelere ulaştırmak adına gayret gösterirken, diğer taraftan Bursa’nın ticaret, sanayi ve tarım alanlarındaki güçlü yapısından hareketle şehirdeki paydaşlarla iş birlikleri geliştirerek projeler üretmeye çalışıyoruz” ifadelerini kullandı.

“İSLAM FİNANSI, TÜM İNSANLIK İÇİN ÖNEMLİ BİR ÇÖZÜM POTANSİYELİ TAŞIMAKTADIR”

AKÜ İlahiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mebrure Doğan konuşmasında günümüz dünyasında, İslam iktisadı ve finansının önerdiği; reel ekonomiye dayalı, refahın adil şekilde paylaşıldığı, aşırı belirsizlik ve riskten uzak, istikrarlı ekonomik yapılara her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyulduğunu ifade etti. Doğan, “Zira küresel ekonomik sistemlerin ortaya çıkardığı krizler ve adaletsizlikler karşısında, İslam iktisadının sunduğu faizsiz, paylaşımcı ve üretim odaklı model; yalnızca Müslüman toplumlar ve ülkemiz için değil, tüm insanlık için önemli bir çözüm potansiyeli taşımaktadır” dedi.

Afyon Kocatepe Üniversitesi ile Bursa Uludağ Üniversitesi iş birliğinde gerçekleştirilen eğitim programının; İslam iktisadı ve finansı alanında gençlere teorik bilginin yanı sıra pratik bilgi de sunarak onların bu alanda yetkinleşmelerine katkı sağlayacak önemli bir çalışma olduğunu kaydeden Doğan,  “Bunun yanında program, iki üniversite arasındaki akademik iş birliğini güçlendirmesi, öğrencilerimizin tanışmasına ve kaynaşmasına vesile olması bakımından da ayrı bir anlam ve önem taşımaktadır” diye konuştu.

“PARANIN YÖNETİMİ, EKONOMİDE KRİTİK ÖNEME SAHİP”

AKÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Şuayıp Özdemir ise paranın, geleceğe dair adım atabilmek için önemli bir araç olduğunu söyledi. Özdemir, “Ekonomi açısından baktığımızda ise para, adeta ekonominin damarlarında dolaşan kan gibidir. Dolayısıyla onun nereden gelip nereye gittiği, nasıl yönetildiği ve hangi amaçlara hizmet ettiği son derece önemlidir. Eğer buna dair sağlıklı bir yönlendirme yapılmazsa, ortaya çıkacak sonuçların da kontrol edilmesi mümkün olmaz” şeklinde konuştu.

“ALTERNATİF EKONOMİK ÇÖZÜMLER GEÇ KALDI”

Müslümanların, yaklaşık son birkaç yüzyıldır dünyanın karşı karşıya kaldığı bazı problemlere çözüm üretme konusunda geç kaldığını belirten Özdemir, konuşmasına şöyle devam etti: “Özellikle ekonomi alanında kapitalist sistem çok güçlü bir hâkimiyet kurdu ve bizler alternatif çözümler geliştirmede yeterince hızlı davranamadık. Böyle olunca da kapitalist ekonomi dünyada belirleyici hâle geldi. Oysa İslam, Allah’ın insanlığa gönderdiği mükemmel bir dindir ve onun ortaya koyduğu ilkeler, aslında insanlık için çok daha kuşatıcı ve adil çözümler sunmaktadır. Ancak bu çözümleri doğru anlamak ve hayata geçirmek gerekir. Bazen hakikatler açıkça ortada olsa bile, hayatın karmaşası ve günlük gerçekler bunları idrak etmemizi zorlaştırabiliyor. Fakat en azından bu konuda samimi bir gayret ortaya koymak gerekir.”

“İSLAM İKTİSADINDA ‘FELAH’ KAVRAMI REFAHIN ÖTESİNDEDİR”

Modern ekonomik sistemlerin ekonominin temel amacını çoğunlukla “refah” olarak tanımladığını kaydeden Özdemir, “Refah; üretimin, paylaşımın, bölüşümün ve ekonomik imkânların insanlar arasında daha dengeli dağılması anlamına gelir. Elbette bu önemlidir ve kıymetlidir. Ancak Kur’an’ın kullandığı kavram yalnızca ‘refah’ değildir; ‘felah’tır. Felah ise refahtan daha kapsamlı ve daha derin bir anlam taşır. Benim anlayışıma göre felah, sadece bu dünyadaki ekonomik iyiliği değil, aynı zamanda ahiret saadetini de içine alan daha büyük bir kurtuluş ve başarı hâlidir. İnsan, gayba iman ederek, ibadetlerini yerine getirerek ve sahip olduklarını paylaşarak yalnızca ekonomik düzeni değil, aynı zamanda hayatın bütününü güzelleştiren bir dengeye ulaşır” dedi.

“İSLAMİ FİNANS MUAMELAT İLKELERİYLE ŞEKİLLENİYOR”

Açış konuşmalarının ardından T.C. Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi Katılım Finans Dairesi Başkanı Dr. Tarık Akın’ın açılış dersine geçildi. Neden İslam iktisadı, İslam finansı ya da katılım finans üzerinde çalıştıkları hakkında bilgiler veren Akın, şunları söyledi: “Neticede bugün dünyada yerleşmiş, küresel ölçekte işleyen bir ekonomik ve finansal sistem mevcut. Kur’an-ı Kerim’de ve onun uygulama boyutu olan sünnette; ekonomik hayatın, finansal ilişkilerin ve günlük iktisadi muamelelerin nasıl olması gerektiğine dair çok güçlü ilkeler bulunmaktadır. Biz bunu genel anlamda ‘muamelat’ başlığı altında değerlendiriyoruz. Dolayısıyla inanan insanlar bu ilkelere, emirlere ve yasaklara uygun hareket ettiklerinde yalnızca dini bir sorumluluğu yerine getirmiş olmuyorlar; aynı zamanda kendilerini bireysel ve toplumsal anlamda ‘felaha’ götürecek bir düzenin içinde yer almış oluyorlar. Başka bir ifadeyle, hem birey hem toplum açısından ulaşılması hedeflenen ideal düzene doğru bir adım atılmış oluyor.”

“KATILIM FİNANS, KÖKLÜ BİR MEDENİYET BİRİKİMİDİR”

Tarık, “İslam iktisadı, İslami finans ya da katılım finans dediğimiz yapı; son otuz-kırk yılda ortaya çıkmış yeni bir arayış değildir. Bu, en az bin dört yüz yıllık köklü bir medeniyet birikiminin devamıdır. ‘En az’ ifadesini özellikle kullanıyorum. Çünkü burada kesintiye uğramış olsa da tamamen yok olmamış, yeniden canlanma potansiyeli taşıyan büyük bir medeniyet söz konusudur” diye konuştu. İslam medeniyetinin dünya ölçeğinde etkili olduğu dönemlerde son derece gelişmiş ekonomik ve finansal uygulamaların hayata geçirdiğini ifade eden Akın, “Örneğin Fas’taki bir tüccarın Endonezya’daki bir kişiye güvenli şekilde para transferi yapabilmesine imkân tanıyan sistemler bundan yaklaşık bin yıl önce kurulmuştu. Bugün ‘küresel finans sistemi’ olarak ifade ettiğimiz yapının benzeri, aslında o dönemde de farklı biçimlerde mevcuttu” ifadelerini kullandı.

İslam iktisadı ve finansı alanında yapılan eğitimlerin, seminerlerin ve akademik çalışmaların son derece önemli olduğunu da belirten Akın, “Çünkü bu çalışmalar bizlere başka bir dünyanın, başka bir ekonomik yaklaşımın mümkün olabileceğini göstermektedir. Elbette bu tür programlarla bir anda her şeyi öğrenmiş olmayacağız. Hepimiz öğrenme sürecindeyiz; hiçbirimiz nihai noktaya ulaşmış değiliz. Ancak farklı bir düşünce ufkunun var olduğunu görmek bile çok kıymetlidir” diye konuştu.

“İSLAM İKTİSADI VE FİNANSI TEMEL EĞİTİM PROGRAMI” HAKKINDA

8-10 Mayıs 2026 tarihlerinde Afyon Kocatepe Üniversitesi ev sahipliğinde düzenlenen program; 9 Mayıs Cumartesi günü Bursa Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Öğr. Üyesi Nazan Lila’nın “İslam İktisadı ve Finansının Teorik Temelleri”, Bursa Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Öznur Özdemir’in “İslam İktisat Tarihindeki Temel Kurumlar”, AKÜ Dr. Öğr. Üyesi Doğan Öztürk’ün “Konvansiyonel Finans, Piyasalar ve Kurumlar” konulu sunumları ile devam edecek. 10 Mayıs Pazar günü ise Bursa Uludağ Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mücahit Özdemir’in “İslami Finansın Tarihsel Gelişimi”, AKÜ Öğretim Üyesi Doç. Dr. Münir Yaşar Kaya’nın “İslami Sosyal Finans Kurumları”, AKÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Şuayıp Özdemir’in “İş Ahlakı” konulu sunumunun ardından program, sertifika takdimi ile sona erecek. >>>Haber Merkezi

“PARANIN SOYUTLAŞMA SÜRECİ HÜKÜMLERİ DEĞİŞTİRDİ”

Dr. Öğretim Üyesi Bahaddin Karakuş, 1971 yılında Bretton Woods sisteminin çökmesiyle birlikte paranın mahiyet değiştirdiğini belirtti. İtibari paraların hukuki statüsü üzerine dikkat çeken Karakuş, Nixon yönetiminin doların altına konvertibilitesini sona erdirmesinin tarihi bir dönüm noktası olduğunu vurguladı. Bu süreçle birlikte ulusal para birimlerinin değerli madenlerle bağının koptuğunu ifade eden Karakuş, “Günümüzde paralar herhangi bir maddi karşılık taşımaksızın, yalnızca devlet otoritesine ve toplumsal uzlaşıya dayanan soyut mübadele araçlarına dönüşmüştür. Bu durum, klasik fıkıh literatüründeki ‘sarf akdi’ hükümlerinin yeniden gözden geçirilmesini zorunlu kılmaktadır. Mevcut piyasa koşullarında altın, artık devlet darphanelerinde para olarak basılmamakta ve yaygın bir mübadele aracı işlevi görmemektedir” dedi.

HANEFİ MEZHEBİ VE “FELS” KIYASLAMASI

İtibari paraların İslam hukukundaki konumuna dair üç temel yaklaşımı analiz eden Karakuş, bu paraların klasik dönemdeki “fels” (bakır para) statüsünde değerlendirilmesinin daha tutarlı olduğunu kaydetti. Hanefi mezhebi perspektifinden bir metodoloji sunan Karakuş, “İtibari paralar zati bir değer taşımayıp devlet gücüyle tedavül etmektedir. Bu özellikleri nedeniyle altın ve gümüşten ziyade felslere benzemektedir. Hanefi fakihleri, altın ile felslerin vadeli mübadelesine cevaz vermiştir” diye konuştu.

“VADELİ ALTIN SATIŞI CAİZ OLABİLİR”

İslam dünyasında yaygın olan “altın ve paranın vadeli değişiminin faiz (riba) olduğu” yönündeki hakim görüşü eleştiren Karakuş, Hint-Pakistan alimlerinin ve Hint İslam Fıkıh Konseyi’nin 2017 tarihli kararını hatırlattı. Altının, “para” vasfını büyük ölçüde yitirerek bir emtia haline geldiğini belirten Karakuş, “Altının itibari parayla vadeli mübadelesi sarf akdi kapsamı dışında tutulmalı ve genel alım-satım hükümleri uygulanmalıdır. Bu yaklaşım, hem geleneksel fıkıh usulüyle hem de çağdaş ekonomik gerçeklerle daha uyumludur. Ancak bu durum, spekülatif nitelik taşıyan ve başka fıkhi sorunlar barındıran Forex gibi işlemlere doğrudan cevaz verildiği anlamına gelmemelidir” ifadelerini kullandı. Etkinlik, soru cevap bölümünün ardından sona erdi. >>>Haber Merkezi

Kalbin iktisadı ruh ve beden dengesidir

İlahiyat Fakültesi Kıraat Musiki Atölyesinde gerçekleştirilen etkinlikte Doç. Dr. Orhan Musahanlı, kalbin iktisadını “insanın ruhu ile bedeni arasında kurduğu denge” olarak tanımladı. Yahudiliğin daha çok zahiri kurallara, Hristiyanlığın ise batıni maneviyata odaklandığını belirten Musahanlı, İslam’ın ise bu iki alanı birleştirerek “en hayırlı ümmet” vasfını bu denge üzerine inşa ettiğini vurguladı.

Zühd hareketlerinden Sünni tasavvufa

İslam tarihinin ilerleyen dönemlerinde dünya nimetlerine yönelimin artmasıyla tepki olarak aşırı zühd hareketlerinin doğduğunu ifade eden Musahanlı, bu durumun dengeyi ruh lehine bozduğunu söyledi. Sünni tasavvufun teşekkülüyle birlikte bu dengenin yeniden kurulmasının hedeflendiğini belirten Musahanlı, hem dünyayı dışlamayan hem de maneviyatı ihmal etmeyen bir yolun benimsendiğini kaydetti.

Ahilik sadece bir esnaf örgütü değildir

Horasan merkezli tasavvuf anlayışının Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde Ahilik teşkilatının temelini oluşturduğunu belirten Musahanlı, “Ahilik, yalnızca bir esnaf örgütü değil; aynı zamanda bir ahlak ve hayat nizamıdır” dedi. Türklerdeki “alperen” tipinin bu anlayışın bir sonucu olduğunu dile getiren Musahanlı, “Eli işte, gönlü Hak’ta” ilkesinin toplumsal huzurun anahtarı olduğunu ifade etti.

Batı’da dengeler maddi dünya lehine bozuldu

Batı dünyasında Aydınlanma süreciyle birlikte dengenin beden ve dünya lehine kaydığını savunan Musahanlı, bu yaklaşımın kapitalizmi beslediğini söyledi. Günümüzde ruh ve bedeni dengede tutabilmenin sadece İslam dünyası için değil, tüm insanlık için en önemli meselelerden biri haline geldiğini vurgulayan Doç. Dr. Orhan Musahanlı’nın sunumu, soru-cevap bölümüyle sona erdi.>>>HABER MERKEZİ 

]]>