Laodikeia Batı Tiyatrosu’nda yürütülen çalışmaların, geçmişin izlerini gün yüzüne çıkarmayı sürdürdüğünü aktaran Ersoy, şunları kaydetti:

“Sahne binasında, yaklaşık 2 metre uzunluğunda, beyaz mermerden yapılmış Athena heykelini gün ışığına çıkardık. Homeros destanlarına sahne olan bu yapı, antik dönemde kültürel anlatımın da merkezi olduğunu ortaya koyarken Augustus Dönemi klasik üslubunu yansıtan eser, yüksek sanatsal niteliğiyle dikkat çekiyor. Geleceğe Miras vizyonumuzla, bu eşsiz mirası koruyarak geleceğe taşımaya devam ediyoruz.” >>>AA

Karacasu ilçesinde yaklaşık 2500 yıllık geçmişe sahip Afrodisias; Helenistik, Roma, Bizans, Beylikler ve Osmanlı dönemlerine ait izleriyle Anadolu’nun çok katmanlı tarihini gözler önüne seriyor.

Kentteki kazı çalışmaları, geçen yıl Kültür ve Turizm Bakanlığının Geleceğe Miras projesine dahil edilmesiyle yıl boyunca aralıksız hale getirildi. UNESCO Dünya Miras Listesi’ndeki Afrodisias’ta kazı ve restorasyon çalışmalarının yanı sıra karşılama merkezi, çevre düzenlemesi ve gece müzeciliği gibi yeni çalışmalar hayata geçiriliyor.

Antik kentin girişindeki karşılama merkezinin yenilenmesi çalışmaları kapsamında yeni karşılama merkezi için proje çizildi. Uygulama ihalesi aşamasındaki merkezin yapımının yıl sonunda tamamlanması planlanıyor. Kent, yenilenecek yürüyüş yollar ve sosyal donatı alanlarıyla yeni görünümünü kazanacak. Çalışmalar kapsamında Afrodisias Müzesi’nin güçlendirilmesi 2027 yılına kadar tamamlanacak. Proje ihalesi yapılan gece müzeciliğinin de uygulama ihalesi yapılacak. Kentin 2026 yılında gece ziyaretine açılması planlanıyor.

Yeni projelerin kentin hem ziyaretçi sayısını hem de ziyaretçilerin memnuniyetini artırmayı amaçlıyor.

– “Üç aşamalı bir planla ilerliyoruz”

Geleceğe Miras Afrodisias Projesi Koordinatörü ve Pamukkale Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Bahadır Duman, AA muhabirine antik kentin projeyle birlikte kapsamlı bir çalışma sürecine girdiğini söyledi.

Antik kentin kazı, restorasyon ve çeşitli alt yapı projeleriyle üç aşamalı bir plan doğrultusunda geliştirildiğini anlatan Duman, “Kazı çalışmalarının yanı sıra restorasyonlar ve projelendirme faaliyetleri de yürütülüyor. Afrodisias için karşılama merkezi, çevre düzenlemesi, gece müzeciliği ve Afrodisias Müzesi’nin güçlendirilmesi gibi çalışmalar bu planın bir parçası.” dedi.

Prof. Dr. Duman, Geleceğe Miras’a dahil edilmesinin ardından Osmanlı Hamamı ile Tetrastoon’da yürütülen kazıların önemli sonuçlar verdiğini belirterek bu alanların restorasyonlarının ardından yıl içinde ziyarete açılmasının planlandığını kaydetti.

Antik kentteki Osmanlı hamamının önemine dikkati çeken Duman, “Osmanlı Hamamı, Afrodisias’ın sadece Roma değil, Osmanlı dönemine kadar kesintisiz bir yerleşim yeri olduğunu gösteren önemli bir yapı. Bu çok kültürlü katmanın bir tabakasını, kazı ve restorasyonun ardından görünür kılmak istiyoruz. Tiyatronun bitişiğinde yer alan agorada ise sütunlu galeriler ve mermer döşemelerde restorasyon devam ediyor.” ifadelerini kullandı.

Duman, geçen yıl Tetrastoon’un doğusundaki galeride dükkan sırası tespit ettiklerini aktararak şunları söyledi:

“Bu alanda birbirine bitişik dükkan yapıları tespit ettik. İki odada bitkisel ve geometrik motiflerden oluşan zemin mozaikleri ortaya çıkarıldı. Bu mozaiklerin restorasyonu sürüyor, tamamlandığında ziyaretçilere açılacak.”

– Tiyatro Hamamı ayağa kaldırılacak

Prof. Dr. Bahadır Duman, antik tiyatronun yakınında yer alan ve milattan sonra 2. yüzyılda inşa edilen Tiyatro Hamamı’nda kazı ve restorasyon çalışmalarının devam ettiğini dile getirdi.

Hamamın 6. yüzyıla kadar kullanıldığını kaydeden Duman, yapının soğukluk, ılıklık ve sıcaklık bölümleriyle birlikte 9 büyük salondan oluştuğunu, 4. yüzyılda bazı değişiklikler geçirdiğini belirtti. Duman, bölgeye odaklandıklarını ifade ederek “Kazıların yanı sıra restorasyon çalışmalarıyla bu yapıyı da yeniden ayağa kaldırmayı hedefliyoruz.” dedi.

Tarih öncesi, Helenistik, Roma, Bizans, Beylikler ve Osmanlı dönemlerine ait izleriyle Anadolu’nun zengin tarihini sergileyen Pergamon Antik Kenti’nde, Roma dönemine ait “Mozaikli Ev” olarak adlandırılan yapı kompleksi ortaya çıkarılıyor.

İzmir’de UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan Bergama Çok Katmanlı Kültürel Peyzaj Alanı’nda kazı ve restorasyon çalışmaları, Kültür ve Turizm Bakanlığının “Geleceğe Miras Projesi” kapsamında yıl boyunca kesintisiz hale getirildi.

Projenin koordinatör kazı başkanı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Başkanı Prof. Dr. Yusuf Sezgin, AA muhabirine, proje kapsamındaki kazıların geçen eylül ayında başladığını söyledi.

Geleceğe Miras ile Türkiye’deki arkeolojik kazılarda büyük yatırımlarla geniş çaplı çalışmalar yürütüldüğünü aktaran Sezgin, bunun Türk arkeolojisi için yeni bir dönem olduğunu belirtti.

Prof. Dr. Sezgin, Pergamon Antik Kenti’nde birkaç noktada çalışma yürüttüklerini anlatarak, Kızıl Avlu’nun yakınındaki kazılarda “Mozaikli Ev” olarak adlandırılan büyük bir yapı kompleksinin bulunduğunu ifade etti.

Antik dönemde bu tür yapıların önemli kişiler tarafından kullanıldığına dikkati çeken Sezgin, “Antik dönemde ‘peristilli ev’ olarak adlandırılan Mozaikli Ev, merkezi taş avlusu ve havuzuyla büyük bir konut kompleksi oluşturuyor.” dedi.

Sezgin, kompleks yapıdaki önemli özelliklerden birinin mozaikli mekanlar olduğunu belirterek, şunları kaydetti:

“Mozaikli Ev’in en dikkati çeken özelliklerinden biri, mozaik zeminlere sahip olması. Bu da önemli bir yapı olduğunu gösteriyor. Yapının, milattan sonra 2. ve 3. yüzyıllarda inşa edildiğini değerlendiriyoruz. Hristiyanlık döneminde de kullanılmaya devam etmiş olmalı, çünkü hemen arkasında bulunan ve Mısır Tanrıları Tapınağı olarak bilinen Kızıl Avlu’nun kiliseye çevrilmesi, bölgede bir Hristiyan topluluğunun yaşadığını gösteriyor. 7. yüzyıldaki Arap akınları sırasında büyük bir yangınla terk edilmiş olduğunu düşünüyoruz. Çatı kiremitleri ve yanmış kaplar, bu yıkımın bir yangın sonucu olduğunu gösteriyor. Yapıda dört farklı noktada mozaikler bulundu. 3. ve 4. yüzyıllara tarihlenen bu mozaiklerde, geometrik ve bitkisel motifler ile farklı renkler kullanılması dikkati çekiyor.”

– Antik döneme ait kraliyet mührü

Bergama’nın, Helenistik dönemde bir krallık başkenti olduğunu hatırlatan Sezgin, Mozaikli Ev kazısında, kraliyete ait yapılarda kullanıldığı belirlenen mühürlü bir çatı kiremidi parçasının bulunduğunu aktardı.

Yusuf Sezgin, Helenistik döneme ait kiremit parçasının Roma dönemindeki yapıda da kullanıldığını belirterek, “Üzerinde ‘Bazilike’ yazan kiremit parçası bulduk. Helence bazilike, krala ait demek. Bergama Akropolü’nde kraliyet ailesi için özel olarak inşa edilmiş yapılarda bu tür mühürlerin kullanıldığı biliniyor. Bir binada bu ifade varsa, bu krala ait anlamına geliyordu. Daha önce parçalar halinde benzer örnekler bulmuştuk ancak ilk kez eksiksiz bir mühürlü kiremit ortaya çıkarıldı.” ifadesini kullandı.

​​​​​​​- Havuzda çocuk figürlü mezar taşı

Sezgin, Mozaikli Ev’in avlusundaki havuzda mezar taşı kullanıldığını fark ettiklerini dile getirdi.

Mezardan sökülerek havuzda kullanıldığını düşündükleri taşın üzerinde hüzünlü bir hikayenin betimlendiğini aktaran Prof. Dr. Sezgin, “Mezar taşında ‘dünyanın en tatlı çocuğu’ yazılı bir ifade var. Bir çocuk figürü, yanında köpeğiyle tavşan avına çıkmış halde betimlenmiş. Annesi tarafından yaptırıldığı anlaşılan bu taş, hem duygusal yönüyle hem de dönemin sosyal yaşamına dair ipuçları barındırıyor.” diye konuştu.

Şu ana kadarki çalışmalarda yüzde 20’lik kısmı gün ışığına çıkarılan kompleks yapının yıkıldıktan sonra uzun bir süre boş kaldığını değerlendirdiklerini belirten Sezgin, bölgede Bizans dönemine ait bir mezarlık alanı tespit ettiklerini söyledi.

Yusuf Sezgin, bunların, Türkler gelmeden önceki son Bergamalı Bizanslıların mezarlarının olduğunu kaydederek, bazı mezarlarda birden fazla gömüye rastladıklarını, bunun da o dönemde yaşam koşullarının çok iyi olmadığını gösterdiğini ifade etti.

Kazılarda ayrıca, Roma ve Bizans dönemlerine ait mutfak eşyaları, savaş aletleri, takılar ve sikkeler gibi günlük yaşamda kullanılan birçok eserin gün yüzüne çıktığını kaydeden Sezgin, bunların uygun olanlarının Bergama Müzesi’nde sergileneceğini vurguladı.

Sezgin, proje kapsamında Dionysos Tapınağı’nda da restorasyon çalışması ile gece müzeciliği için Asklepion ve Akropolis’te aydınlatma projelerinin yürütüldüğünü sözlerine ekledi.

Tarih öncesi, Helenistik, Roma, Bizans, Beylikler ve Osmanlı dönemlerine ait izleriyle Anadolu’nun zengin tarihini sergileyen Pergamon Antik Kenti’nde, Roma dönemine ait “Mozaikli Ev” olarak adlandırılan yapı kompleksi ortaya çıkarılıyor.

İzmir’de UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan Bergama Çok Katmanlı Kültürel Peyzaj Alanı’nda kazı ve restorasyon çalışmaları, Kültür ve Turizm Bakanlığının “Geleceğe Miras Projesi” kapsamında yıl boyunca kesintisiz hale getirildi.

Projenin koordinatör kazı başkanı Manisa Celal Bayar Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Başkanı Prof. Dr. Yusuf Sezgin, AA muhabirine, proje kapsamındaki kazıların geçen eylül ayında başladığını söyledi.

Geleceğe Miras ile Türkiye’deki arkeolojik kazılarda büyük yatırımlarla geniş çaplı çalışmalar yürütüldüğünü aktaran Sezgin, bunun Türk arkeolojisi için yeni bir dönem olduğunu belirtti.

Prof. Dr. Sezgin, Pergamon Antik Kenti’nde birkaç noktada çalışma yürüttüklerini anlatarak, Kızıl Avlu’nun yakınındaki kazılarda “Mozaikli Ev” olarak adlandırılan büyük bir yapı kompleksinin bulunduğunu ifade etti.

Antik dönemde bu tür yapıların önemli kişiler tarafından kullanıldığına dikkati çeken Sezgin, “Antik dönemde ‘peristilli ev’ olarak adlandırılan Mozaikli Ev, merkezi taş avlusu ve havuzuyla büyük bir konut kompleksi oluşturuyor.” dedi.

Sezgin, kompleks yapıdaki önemli özelliklerden birinin mozaikli mekanlar olduğunu belirterek, şunları kaydetti:

“Mozaikli Ev’in en dikkati çeken özelliklerinden biri, mozaik zeminlere sahip olması. Bu da önemli bir yapı olduğunu gösteriyor. Yapının, milattan sonra 2. ve 3. yüzyıllarda inşa edildiğini değerlendiriyoruz. Hristiyanlık döneminde de kullanılmaya devam etmiş olmalı, çünkü hemen arkasında bulunan ve Mısır Tanrıları Tapınağı olarak bilinen Kızıl Avlu’nun kiliseye çevrilmesi, bölgede bir Hristiyan topluluğunun yaşadığını gösteriyor. 7. yüzyıldaki Arap akınları sırasında büyük bir yangınla terk edilmiş olduğunu düşünüyoruz. Çatı kiremitleri ve yanmış kaplar, bu yıkımın bir yangın sonucu olduğunu gösteriyor. Yapıda dört farklı noktada mozaikler bulundu. 3. ve 4. yüzyıllara tarihlenen bu mozaiklerde, geometrik ve bitkisel motifler ile farklı renkler kullanılması dikkati çekiyor.”

– Antik döneme ait kraliyet mührü

Bergama’nın, Helenistik dönemde bir krallık başkenti olduğunu hatırlatan Sezgin, Mozaikli Ev kazısında, kraliyete ait yapılarda kullanıldığı belirlenen mühürlü bir çatı kiremidi parçasının bulunduğunu aktardı.

Yusuf Sezgin, Helenistik döneme ait kiremit parçasının Roma dönemindeki yapıda da kullanıldığını belirterek, “Üzerinde ‘Bazilike’ yazan kiremit parçası bulduk. Helence bazilike, krala ait demek. Bergama Akropolü’nde kraliyet ailesi için özel olarak inşa edilmiş yapılarda bu tür mühürlerin kullanıldığı biliniyor. Bir binada bu ifade varsa, bu krala ait anlamına geliyordu. Daha önce parçalar halinde benzer örnekler bulmuştuk ancak ilk kez eksiksiz bir mühürlü kiremit ortaya çıkarıldı.” ifadesini kullandı.

​​​​​​​- Havuzda çocuk figürlü mezar taşı

Sezgin, Mozaikli Ev’in avlusundaki havuzda mezar taşı kullanıldığını fark ettiklerini dile getirdi.

Mezardan sökülerek havuzda kullanıldığını düşündükleri taşın üzerinde hüzünlü bir hikayenin betimlendiğini aktaran Prof. Dr. Sezgin, “Mezar taşında ‘dünyanın en tatlı çocuğu’ yazılı bir ifade var. Bir çocuk figürü, yanında köpeğiyle tavşan avına çıkmış halde betimlenmiş. Annesi tarafından yaptırıldığı anlaşılan bu taş, hem duygusal yönüyle hem de dönemin sosyal yaşamına dair ipuçları barındırıyor.” diye konuştu.

Şu ana kadarki çalışmalarda yüzde 20’lik kısmı gün ışığına çıkarılan kompleks yapının yıkıldıktan sonra uzun bir süre boş kaldığını değerlendirdiklerini belirten Sezgin, bölgede Bizans dönemine ait bir mezarlık alanı tespit ettiklerini söyledi.

Yusuf Sezgin, bunların, Türkler gelmeden önceki son Bergamalı Bizanslıların mezarlarının olduğunu kaydederek, bazı mezarlarda birden fazla gömüye rastladıklarını, bunun da o dönemde yaşam koşullarının çok iyi olmadığını gösterdiğini ifade etti.

Kazılarda ayrıca, Roma ve Bizans dönemlerine ait mutfak eşyaları, savaş aletleri, takılar ve sikkeler gibi günlük yaşamda kullanılan birçok eserin gün yüzüne çıktığını kaydeden Sezgin, bunların uygun olanlarının Bergama Müzesi’nde sergileneceğini vurguladı.

Sezgin, proje kapsamında Dionysos Tapınağı’nda da restorasyon çalışması ile gece müzeciliği için Asklepion ve Akropolis’te aydınlatma projelerinin yürütüldüğünü sözlerine ekledi.